| dbpprop:abstract
|
- Karlheinz Stockhausen (22 August 1928–5 December 2007) was a German composer, widely acknowledged by critics as one of the most important (Barrett 1988, 45; Harvey 1975b, 705; Hopkins 1972, 33; Klein 1968, 117) but also controversial (Power 1990, 30) composers of the twentieth and early twenty-first centuries. Another critic calls him "one of the great visionaries of 20th-century music" (Hewett 2007). He is known for his ground-breaking work in electronic music, aleatory (controlled chance) in serial composition, and musical spatialization. He was educated at the Hochschule für Musik Köln and the University of Cologne, and later studied with Olivier Messiaen in Paris, and with Werner Meyer-Eppler at the University of Bonn. One of the leading figures of the Darmstadt School, his compositions and theories were and remain widely influential, not only on composers of art music, but also on jazz and popular-music artists. His works, composed over a period of nearly sixty years, eschew traditional forms. In addition to electronic music—both with and without live performers—they range from miniatures for musical boxes through works for solo instruments, songs, chamber music, choral and orchestral music, to a cycle of seven full-length operas. His theoretical and other writings comprise ten large volumes. He received numerous prizes and distinctions for his compositions, recordings, and for the scores produced by his publishing company. Some of his notable compositions include the series of nineteen Klavierstücke (Piano Pieces), Kontra-Punkte for ten instruments, the electronic/musique-concrète Gesang der Jünglinge, Gruppen for three orchestras, the percussion solo Zyklus, Kontakte, the cantata Momente, the live-electronic Mikrophonie I, Hymnen, Stimmung for six vocalists, Aus den sieben Tagen, Mantra for two pianos and electronics, Tierkreis, Inori for soloists and orchestra, and the gigantic opera cycle Licht. He died of sudden heart failure at the age of 79, on 5 December 2007 at his home in Kürten, Germany.
- Karlheinz Stockhausen war ein deutscher Komponist. Er gilt als einer der bedeutendsten Komponisten des 20. Jahrhunderts.
- Karlheinz Stockhausen fou un dels compositors més importants de música clàssica del segle XX. Va estudiar piano i pedagogia musical al Conservatori Superior de Colònia, així com musicologia, germanística i filosofia a la Universitat de la mateixa ciutat, dedicant-se a la composició des de els anys 50 i orientant-se des d'un principi cap a la música serial. Obres d'aquest període són, entre d'altres, Kreuzspiel i Formel. El 1952 estudia amb Olivier Messiaen rítmica i estètica a París, on s'introdueix en la tècnica del serialisme integral, amb d'altres compositors importants de la època i també alumnes de Messiaen, com Iannis Xenakis i Pierre Boulez. Des de 1953 compon obres de música electrònica, com Gesang der Jünglinge (El cant dels adolescents). És un dels pioners d'aquest gènere, juntament amb Pierre Boulez. Des de llavors va escriure més de tres-centes obres, algunes de les quals han sigut de gran influència en el desenvolupament de la música de la segona part del segle XX. La seva influència ha sobrepassat l'àmbit de l'anomenada música culta, arribant fins al Jazz i al Rock. Músics com Miles Davis, o Frank Zappa, per posar dos exemples, reconeixen la influència de la música d'Stockhausen. A més de compositor, és remarcable també la seva tasca com a director d'orquestra.
- Karlheinz Stockhausen byl německý hudební skladatel, jeden z nejvýznamnějších novátorů a současně kontroverzních osobností hudby 20. století, proslavený především svými experimenty v rámci elektronické hudby a systémem „kontrolované náhody“ v serialistické kompozici.
- Karlheinz Stockhausen fue un compositor alemán ampliamente reconocido como uno de los compositores más importantes de música culta del siglo XX. Es conocido por sus trabajos de música contemporánea y sus innovaciones en música electroacústica, música aleatoria y composición seriada.
- Karlheinz Stockhausen oli saksalainen säveltäjä. Stockhausen nousi yhdeksi 1900-luvun jälkipuoliskon merkittävimmistä ja kiistellyimmistä säveltäjistä. Hänen uransa jatkui 2000-luvulle saakka. Hän on eurooppalaisen avantgarden keskeisimpiä nimiä. Stockhausenin tuotannossa yhdistyvät elektronisen musiikin mahdollisuuksien tutkiminen, sarjallisuus, teatraalisuus ja mystiikka. Säveltämisen lisäksi Stockhausen kirjoitti runsaasti esseitä.
- Karlheinz Stockhausen est un compositeur allemand. Son travail se construit autour de la musique électroacoustique, de la spatialisation du son et, les dernières années, de longs cycles de création qui aboutissent à des œuvres monumentales.
- Karlheinz Stockhausen német zeneszerző. A Köln melletti Mödrath-ban született. 1947-1950-ig a kölni zeneművészeti főiskolán tanult, 1950-1951-ig Frank Martin, 1952-53-ig Milhaud és Messiaen volt a mestere. Párizsi tanulmányútján került kapcsolatba a Francia Rádió elektronikus zenei stúdiójának vezetőjével, Pierre Schaeffer-rel. Egy ideig a bonni egyetemen fizikát és akusztikát hallgatott, majd a kölni rádió elektronikus zenei stúdiójának munkatársa lett. A darmstadti és kölni modern zenei kurzusok rendszeres előadója. Stockhausen kiindulópontja Webern szeriális technikája volt; az ötvenes évek elején írt kompozícióiban a hagyományos hangszerek játsszák szétszórt hangjait (Kreszupiel oboára, basszusklarinétra, zongorára és ütőhangszerekre, 1951; Spiel zenekarra, 1952; Zeitmasse fuvolára, oboára, angolkürtre, klarinétra és fagottra, 1956). Messiaen hatása a Kreuzspiel-en érezhető, a Spiel für Orchester azonban már új utakat próbál, az elektronikus hangkeltés új effektusait ízlelgeti, és a Gesang der Jünglinge című kompozícióban az emberi hangot bontja elemeire elektronikus úton. Minden, ami eddig a zenét jelentette, akár mint akusztikai élmény, akár mint esztétikai kategória, érvényét veszti ebben az új rendszerben, ahol nincs szükség többé emberre, a gép teremti a hangzást és a gép interpretálja. Kell hozzá néhány évtized, amíg eldől, vajon a zene birodalmába tartozik-e ez az újfajta hangzásvilág, sajátos technológiájával, műszavaival és normáival, vagy múló divat csupán, amely nem terjedt tovább maroknyi „beavatott” ködös és ködösítő körein.
- カールハインツ・シュトックハウゼン（Karlheinz Stockhausen, 1928年8月22日 - 2007年12月5日 ）はドイツの現代音楽の作曲家。
- Karlheinz Stockhausen was een Duitse componist. Hij wordt door velen beschouwd als de meest invloedrijke componist uit de tweede helft van de 20e eeuw.
- Karlheinz Stockhausen regnes som en av det tyvende århundres viktigste komponister. Stockhausen studerte fra 1947 til 1951 musikkpedagogikk og klaver ved Musikhochschule Köln, samt musikkvitenskap, germanistikk og filosofi ved Universität zu Köln. Fra 1950 virket han som komponist. Han er særlig kjent som en pionéer innen elektronisk musikk, eller elektronische musik, og utga mer enn 300 verker. Han var også aktiv som dirigent. I 1986 fikk han Ernst von Siemens' musikkpris. Et av de viktigste verkene innenfor electronische musik er Stockhausens komposisjon Studie II (1954). Her har Stockhausen lagd klokke/bjelle-lignende lyder ved å la hver lyd bestå av fem sinustoner. Han har regnet ut frekvensforholdet mellom hver sinustone ved å la avstanden være kontant, n * 25√5 Hz. Deretter ble lydsløyfene med disse sinustonene avspilt i et klangkammer med en etterklangstid på ca. 10 sek. Selve lydsløyfen ble så klippet bort, slik at bare etterklangen ble brukt, i original eller reversert versjon . Gesang der Jünglinge (1955-56) er av mange regnet som Stockhausens mesterverk, og inneholder så å si sømløse overganger mellom elektronisk lyd (elektronisk genererte sinustoner) og stemmelyd. Denne blandingen av elektroniske signaler og akustiske opptak innebærer noe så sjeldent (på denne tiden) som en blanding av de to stilartene elektronische musik og musique concrète. Serialismen er veldig markant i dette stykket og det er serielt strukturert i de fleste parametrer, som for eksempel i tonehøyde og varighet. Det er også verdt å notere seg at Stockhausen var tidlig ute med spatialisering da han urfremførte stykket i fem kanaler (men kanoniserte det i fire) . Både innen elektronische musik og musique concrète er den metriske takten vi kjenner fra tradisjonell musikk helt fraværende . Han gjorde seg også kjent etter angrepet 11. september 2001 på World Trade Center i New York, da han uttalte at terroraksjonen var «verdens største kunstverk». Dette skapte stor kontrovers, men da han ble intervjuet av norske aviser i ettertid kom det frem at sitatet var tatt ut av sammenheng. Hva han egentlig sa at 11. september var «Lucifers største kunstverk».
- Karlheinz Stockhausen, niemiecki kompozytor, jedna z najbardziej prominentnych postaci współczesnej awangardy muzycznej. W swych kompozycjach Stockhausen starał się dotrzeć do fundamentalnych kwestii akustyki i psychologii odbioru dźwięku i dzieła muzycznego. W swojej twórczości nie dążył do wypracowania własnego, rozpoznawalnego stylu, lecz w każdym utworze starał się wkraczać w nieznany obszar, tworzyć muzykę według nowych reguł. Z jego nazwiskiem wiąże się wiele kluczowych dla sztuki muzycznej XX w. pojęć i idei, takich jak serializm, punktualizm, nowa muzyka elektroniczna (wraz z live electronic music), muzyka przestrzenna, statystyczna, rytualna, intuitywna, kompozycja grupowa, momentowa, „formula composition” i „multi-formula composition”, muzyka świata (integracja „obiektów znalezionych”, m. in. hymnów narodowych i muzyki etnicznej najrozmaitszych krajów), „telemusic” (synteza muzyki różnych kontynentów), wreszcie wertykalna „muzyka oktofoniczna”. Karlheinz Stockhausen urodzony w Westfalii, będąc muzykalnym dzieckiem, rozpoczął naukę gry na pianinie w wieku sześciu lat. W 1944, nie dokończywszy formalnej edukacji został powołany do wojska i służył w Wehrmachcie. Po zakończeniu wojny ukończył szkołę średnią. Następnie rozpoczął studia w Hochschule für Musik w Kolonii, jednocześnie zarobkując jako muzyk jazzowy. W 1952 przeniósł się do Paryża, gdzie kontynuował studia na konserwatorium pod kierownictwem Oliviera Messiaena, jednocześnie pracując w studio radiowym, analizując właściwości dźwięków i eksperymentując z instrumentami elektronicznymi. W tym czasie rozpoczął współpracę z twórcą muzyki konkretnej Pierre Schaefferem. W 1953 powrócił do Niemiec, gdzie rozpoczął studia w kierunku fonetyki i teorii informacji u Wernera Meyera-Epplera na uniwersytecie w Bonn. Tak zdobyta wiedza pomogła mu w opracowaniu swych teorii psychologii odbioru wrażeń akustycznych. Swoje pierwsze utwory w latach 50. pisał, korzystając z techniki serialnej i punktualizmu (Kontra-Punkte, Kreuzspiel, Klavierstücke). Był również związany z ruchem muzyki konkretnej i elektronicznej. W 1956 skomponował Gesang der Jünglinge (Śpiew młodzianków) - jedno z pierwszych arcydzieł muzyki elektronicznej. Stockhausen eksperymentował także z muzyką konkretną oraz łączył dźwięki elektroniczne z tradycyjnymi instrumentami akustycznymi. Artysta był też zainteresowany kwestiami budowy przestrzeni muzycznej. Utwór Gruppen (1955-57), skomponowany na trzy rozmieszczone wokół widowni orkiestry, dyrygowane niezależnie przez trzech dyrygentów, grające oddzielnie lub wspólnie w różnych konfiguracjach, stanowił przykład realizacji tychże koncepcji. Stockhausen ulegał także wpływom kultur pozaeuropejskich, głównie azjatyckich. Wyrazem multikulturowych zainteresowań był m. in. masywny, dwugodzinny utwór, Hymnen, collage z dziesiątków hymnów państwowych przeplatanych muzyka elektroniczną i konkretną. Zainteresowanie aleatoryzmem zaowocowało utworem Klavierstücke XI, zapisanym na jedenastu stronach układanych w dowolnym porządku; wykonanie tego utworu polegało na przypadkowym wybraniu jednego z fragmentów, zagraniu go, a następnie uwzględnieniu zaznaczonych na jego końcu dynamiki i artykulacji przy graniu następnego przypadkowo wybranego fragmentu; utwór kończył się po trzykrotnym zagraniu tego samego fragmentu, choćby nawet pewne fragmenty nie były zagrane ani razu. Z czasem Stockhausen wprowadza do swych przedstawień elementy tańca, dramatu oraz aktów multimedialnych. Do najbardziej ekstrawaganckich pomysłów muzycznych można zaliczyć utwór Helikopter String Quartet na kwartet smyczkowy i cztery śmigłowce, w którym każdy instrumentalista kwartetu gra na pokładzie latającego śmigłowca, a dźwięk przekazywany jest do słuchaczy znajdujących się na murawie za pomocą wzmacniaczy i głośników. Stockhausen jest także jednym z tych artystów, za których sprawą dokonała się nobilitacja muzyki mechanicznej, (część muzyki na jego koncertach na żywo odtwarzana była z taśmy w formie tzw. playbacku). W latach 1977-2003 Stockhausen zajmował się komponowaniem monumentalnego cyklu operowego Licht (Światło), w którym każda z siedmiu oper odpowiada jednemu z dni tygodnia (jednak nie w zwyczajowej kolejności). Mimo że sam kompozytor odżegnywał się od takich porównań, krytycy muzyczni uważają, że istnieje powiązanie pomiędzy tym utworem a cyklem Pierścień Nibelunga Ryszarda Wagnera, wyrażające się chociażby w użyciu motywów przewodnich (w Świetle - Michała, Ewy i Lucyfera). W pierwszych latach XXI wieku znany ze swych ekscentrycznych uwag kompozytor zbulwersował opinię publiczną wypowiedzią określającą zamach na WTC z 11 września 2001 jako "największe dzieło sztuki wszech czasów". Mimo że Stockhausen próbował potem prostować swą wypowiedź, spotkał się z ostracyzmem środowiska - na festiwalu w Hamburgu organizatorzy wycofali z programu jego dzieło.
- Karlheinz Stockhausen foi um compositor alemão de música contemporânea. Foi colega de Pierre Boulez e ambos estudaram com o compositor e organista Olivier Messiaen. Considerado um dos maiores compositores do final do século XX, foi o responsável por trabalhos artísticos de grandiosidade indiscutível. As suas obras revolucionaram a percepção de ritmo, melodia e harmonia. Trabalhos como Stimmung e Mikrophonie marcaram época quando da sua estréia pois exigiam do público percepção musical aguçada. De suas obras mais ambiciosas destacam-se o quarteto de cordas com helicópteros, parte integrante de um trabalho em desenvolvimento de mais de dez anos, e a ópera Licht baseada em textos sânscritos e budistas que tem suas partes distribuídas nos dias da semana.
- Fişier:Karlheinz Stockhausen 2005. jpg Karlheinz Stockhausen, 2005 Karlheinz Stockhausen a fost un compozitor german. Este considerat de critici ca fiind unul dintre cei mai importanţi compozitori ai secolului XX.
- Файл:Karlheinz Stockhausen 2005. jpg Карлхайнц Штокхаузен, 2005 Карлхайнц Штокхаузен — немецкий композитор, дирижёр, музыкальный теоретик. Ученик Оливье Мессиана, Фредерика Мартена. Один из лидеров музыкального авангардизма.
- Karlheinz Stockhausen, född 22 augusti 1928 i Mödrath, Kerpen, Nordrhein-Westfalen, död 5 december 2007 i Kürten nära Köln, Nordrhein-Westfalen, var en tysk kompositör. Han utmärkte sig för mångsidighet och experimentlust med utgångspunkt från den klassiska traditionen och spelade en huvudroll i utvecklingen av konkreta, elektroakustiska och elektroniska uttrycksmedel.
- Файл:Karlheinz Stockhausen 2005. jpg Карлхайнц Штокхаузен, 2005 Карлгайнц Штокгаузен — німецький композитор, диригент, музичний теоретик, один з лідерів музичного авангардизму. Народився в Медрате біля Кельна 22 серпня 1928 року. 1947 року вступив до кельнської Вищої музичної школи, пізніше вчився в Парижі у Олів'є Мессіана і працював у студії конкретної музики П'єра Шеффера. Електронні твори Штокхаузена (1953—1954) з'явилися першим нотованими і виданими творами електронної музики. В 1960-ті роки Штокхаузен став одним з лідерів серіальної музики і одним із перших європейських творців алеаторичної музики. З 1963 року керував студією електронної музики Західно-німецького радіо. Виступав як диригент, піаніст і звукорежисер з виконанням власних творів. Випустив ряд праць із проблем музичного часу, психології сприйняття. У багатьох творах композитора 1960-х років передбачається жива інтерпретація (lіve performance) електронних звучань. Так, в «Мікрофонії-1» два виконавців пересувають мікрофони по поверхні там-тама, у той час як інші чотири виконавці обробляють отримані звуки на синтезаторах. Серед інших творів 1960-х років, що ставляться до різних жанрів і стилів, — «Телемузика» (що містить цитати з японської традиційної музики) і «Національні гімни» в електронному й конкретному звучанні. у 70-ті роки композитор повертається до точно фіксованих композицій, але вже побудованих за іншими принципами, зрозумілішими для слухача, ніж конструктивізм ранніх творів. Цей розвиток призвів до того, що, починаючи з 1977 року, Штокгаузен відмовився від компонування окремих творів, а працював уже лише над великими «циклами творів» із приблизно визначеною попередньою структурою.
- 卡尔海因茨·施托克豪森（德文：Karlheinz Stockhausen，1928年8月22日－2007年12月5日），当代最重要的德国作曲家，音乐理论家，音乐教育家。
|
| rdfs:comment
|
- Karlheinz Stockhausen (22 August 1928–5 December 2007) was a German composer, widely acknowledged by critics as one of the most important (Barrett 1988, 45; Harvey 1975b, 705; Hopkins 1972, 33; Klein 1968, 117) but also controversial (Power 1990, 30) composers of the twentieth and early twenty-first centuries. Another critic calls him "one of the great visionaries of 20th-century music" (Hewett 2007).
- Karlheinz Stockhausen war ein deutscher Komponist. Er gilt als einer der bedeutendsten Komponisten des 20. Jahrhunderts.
- Karlheinz Stockhausen fou un dels compositors més importants de música clàssica del segle XX. Va estudiar piano i pedagogia musical al Conservatori Superior de Colònia, així com musicologia, germanística i filosofia a la Universitat de la mateixa ciutat, dedicant-se a la composició des de els anys 50 i orientant-se des d'un principi cap a la música serial. Obres d'aquest període són, entre d'altres, Kreuzspiel i Formel.
- Karlheinz Stockhausen byl německý hudební skladatel, jeden z nejvýznamnějších novátorů a současně kontroverzních osobností hudby 20. století, proslavený především svými experimenty v rámci elektronické hudby a systémem „kontrolované náhody“ v serialistické kompozici.
- Karlheinz Stockhausen fue un compositor alemán ampliamente reconocido como uno de los compositores más importantes de música culta del siglo XX. Es conocido por sus trabajos de música contemporánea y sus innovaciones en música electroacústica, música aleatoria y composición seriada.
- Karlheinz Stockhausen oli saksalainen säveltäjä. Stockhausen nousi yhdeksi 1900-luvun jälkipuoliskon merkittävimmistä ja kiistellyimmistä säveltäjistä. Hänen uransa jatkui 2000-luvulle saakka. Hän on eurooppalaisen avantgarden keskeisimpiä nimiä. Stockhausenin tuotannossa yhdistyvät elektronisen musiikin mahdollisuuksien tutkiminen, sarjallisuus, teatraalisuus ja mystiikka. Säveltämisen lisäksi Stockhausen kirjoitti runsaasti esseitä.
- Karlheinz Stockhausen est un compositeur allemand. Son travail se construit autour de la musique électroacoustique, de la spatialisation du son et, les dernières années, de longs cycles de création qui aboutissent à des œuvres monumentales.
- Karlheinz Stockhausen német zeneszerző. A Köln melletti Mödrath-ban született. 1947-1950-ig a kölni zeneművészeti főiskolán tanult, 1950-1951-ig Frank Martin, 1952-53-ig Milhaud és Messiaen volt a mestere. Párizsi tanulmányútján került kapcsolatba a Francia Rádió elektronikus zenei stúdiójának vezetőjével, Pierre Schaeffer-rel. Egy ideig a bonni egyetemen fizikát és akusztikát hallgatott, majd a kölni rádió elektronikus zenei stúdiójának munkatársa lett.
- カールハインツ・シュトックハウゼン（Karlheinz Stockhausen, 1928年8月22日 - 2007年12月5日 ）はドイツの現代音楽の作曲家。
- Karlheinz Stockhausen was een Duitse componist. Hij wordt door velen beschouwd als de meest invloedrijke componist uit de tweede helft van de 20e eeuw.
- Karlheinz Stockhausen regnes som en av det tyvende århundres viktigste komponister. Stockhausen studerte fra 1947 til 1951 musikkpedagogikk og klaver ved Musikhochschule Köln, samt musikkvitenskap, germanistikk og filosofi ved Universität zu Köln. Fra 1950 virket han som komponist. Han er særlig kjent som en pionéer innen elektronisk musikk, eller elektronische musik, og utga mer enn 300 verker. Han var også aktiv som dirigent. I 1986 fikk han Ernst von Siemens' musikkpris.
- Karlheinz Stockhausen, niemiecki kompozytor, jedna z najbardziej prominentnych postaci współczesnej awangardy muzycznej. W swych kompozycjach Stockhausen starał się dotrzeć do fundamentalnych kwestii akustyki i psychologii odbioru dźwięku i dzieła muzycznego. W swojej twórczości nie dążył do wypracowania własnego, rozpoznawalnego stylu, lecz w każdym utworze starał się wkraczać w nieznany obszar, tworzyć muzykę według nowych reguł.
- Karlheinz Stockhausen foi um compositor alemão de música contemporânea. Foi colega de Pierre Boulez e ambos estudaram com o compositor e organista Olivier Messiaen. Considerado um dos maiores compositores do final do século XX, foi o responsável por trabalhos artísticos de grandiosidade indiscutível. As suas obras revolucionaram a percepção de ritmo, melodia e harmonia.
- Fişier:Karlheinz Stockhausen 2005. jpg Karlheinz Stockhausen, 2005 Karlheinz Stockhausen a fost un compozitor german. Este considerat de critici ca fiind unul dintre cei mai importanţi compozitori ai secolului XX.
- Файл:Karlheinz Stockhausen 2005. jpg Карлхайнц Штокхаузен, 2005 Карлхайнц Штокхаузен — немецкий композитор, дирижёр, музыкальный теоретик. Ученик Оливье Мессиана, Фредерика Мартена. Один из лидеров музыкального авангардизма.
- Karlheinz Stockhausen, född 22 augusti 1928 i Mödrath, Kerpen, Nordrhein-Westfalen, död 5 december 2007 i Kürten nära Köln, Nordrhein-Westfalen, var en tysk kompositör. Han utmärkte sig för mångsidighet och experimentlust med utgångspunkt från den klassiska traditionen och spelade en huvudroll i utvecklingen av konkreta, elektroakustiska och elektroniska uttrycksmedel.
- Файл:Karlheinz Stockhausen 2005. jpg Карлхайнц Штокхаузен, 2005 Карлгайнц Штокгаузен — німецький композитор, диригент, музичний теоретик, один з лідерів музичного авангардизму. Народився в Медрате біля Кельна 22 серпня 1928 року.
- 卡尔海因茨·施托克豪森（德文：Karlheinz Stockhausen，1928年8月22日－2007年12月5日），当代最重要的德国作曲家，音乐理论家，音乐教育家。
|
![[RDF Data]](/statics/sw-cube.png)
