The Leitha (German: Leitha; Hungarian: Lajta; Czech and Slovak: Litava) is a river in Central Europe with a length of approximately 180 km. It is formed in eastern Austria at the confluence of two headstreams (Schwarza and Pitten). Between Ebenfürth and Leithaprodersdorf, and between Bruck an der Leitha and Gattendorf, the Leitha forms part of the border between Lower Austria and Burgenland, which was the Austrian-Hungarian border until 1921.

PropertyValue
p:abstract
  • The Leitha (German: Leitha; Hungarian: Lajta; Czech and Slovak: Litava) is a river in Central Europe with a length of approximately 180 km. It is formed in eastern Austria at the confluence of two headstreams (Schwarza and Pitten). Between Ebenfürth and Leithaprodersdorf, and between Bruck an der Leitha and Gattendorf, the Leitha forms part of the border between Lower Austria and Burgenland, which was the Austrian-Hungarian border until 1921. Near Nickelsdorf, the river passes into modern Hungary, where it flows into an arm of the Danube river near Mosonmagyaróvár. Besides Mosonmagyaróvár, other cities on its course are Wiener Neustadt and Bruck an der Leitha. Several canals diverge from the Leitha and its tributaries. The canals fed spinning companies in the past, and they now feed small hydroelectric power plants. Between Seibersdorf and Hof am Leithaberge, most of the water in the Leitha is removed for this purpose. From there on, the Leitha only really flows when it is at its high watermark. Downriver from Katzelsdorf the river is bed almost completely dry as well. (en)
  • El río Leita o Leitha (alemán: Leitha; húngaro: Lajta; checo: Litava), con un curso de 180 km, fluye por Europa Central. Nace en Austria oriental de la confluencia de dos afluentes (Schwarza y Pitten). Entre Katzelsdorf y Leithaprodersdorf, el Leitha traza la frontera entre la Baja Austria y Burgenland, la vieja frontera entre Austria y Hungría hasta 1921. Cerca de Nickelsdorf, el río entra en la Hungría actual, done se une a un brazo del Danubio cerca de Mosonmagyaróvár. Otras ciudades de su curso son Wiener Neustadt y Bruck an der Leitha. Del Leitha y sus afluentes parten varios canales usados antaño para proporcionar energía a empresas textiles, y hoy en día para alimentar plantas hidroeléctricas. (es)
  • Die Leitha (Ungarisch: Lajta; Alt-Ungarisch: Sárviz oder Sár) ist ein 180 Kilometer langer Nebenfluss der Donau in Niederösterreich und entsteht durch den Zusammenfluss von Schwarza und Pitten am Gemeindegebiet von Lanzenkirchen. (de)
  • La Leitha (hongrois: Lajta ; tchèque : Litava) est une rivière d'Europe centrale. Elle est formée par la réunion de deux torrents (les Schwarza et Pitten). Entre Ebenfürth et Leithaprodersdorf et entre Bruck an der Leitha et Gattendorf, la Leitha sert aujourd'hui de frontière entre la Basse-Autriche et le Burgenland. Avant 1921, elle formait la frontière entre l'Autriche et la Hongrie. (fr)
  • Il fiume Leitha (in ungherese Lajta) è un fiume tributario del Danubio, che scorre in Austria e in Ungheria. Il fiume, che ha una lunghezza di 180 km, nasce all'incontro dei fiumi Schwarza e Pitten presso Haderswörth, nel comune di Lanzenkirchen in Austria Inferiore. Successivamente costeggia Wiener Neustadt ed attraversa le città di Bruck an der Leitha e Mosonmagyaróvár, per gettarsi in un ramo laterale del Danubio (il "Danubio di Moson" o Mosoni-Duna). Il fiume Leitha deve la sua notorietà al fatto di aver segnato a tratti, all'epoca dell'Impero Austro-Ungarico (1867-1918), il confine tra Austria ed Ungheria; dal nome del fiume furono coniati i termini "Cisleithania" e "Transleithania" per definire rispettivamente i territori appartenenti alla Corona d'Austria (al di qua del fiume), e quelli della Corona ungherese di Santo Stefano (al di là del fiume). In seguito al Trattato del Trianon (1920) e alla formazione del Burgenland l'antico confine austriaco è avanzato verso il bassopiano Pannonico, cosicché gran parte del fiume è oggi in territorio austriaco. Il confine tra Austria Inferiore e Burgenland ricalca tuttavia l'antico confine pre-1918. (it)
  • ライタ川（ドイツ語 Leitha, ハンガリー語 Lajta, Lajtha）は西部オーストリアに発し、ハンガリーのモションマジャルオーヴァール付近でドナウ川に合流する河川。 ハンガリー王国とオーストリアの国境になっていた。 ライタ川以東を「トランスライタニア Transleithania, Transleithanien」、以西（ハンガリー王国以外のオーストリア帝国の州）を「チスライタニア Cisleithania, Cisleithanien」といった。 ただこれはあくまでオーストリア方面から見た場合であり、ハンガリー語で"lajtántúl"「ライタ川の向こう（ライターントゥール、カタチではトランスライタニア）」といった場合にはオーストリア側を指し、"lajtáninnen"「ライタ川からこちら（ライターニンネン、カタチではチスライタニア）」といった場合はハンガリーを指す。 現在はブルゲンラント州とニーダーエースターライヒ州の州境となっている。 (ja)
  • De Leitha (Hongaars: Lajta) is een 180 kilometer lange rivier in het grensgebied tussen Oostenrijk en Hongarije. Ze ontstaat bij Haderswörth in Neder-Oostenrijk, op de plaats waar de Schwarza en de Pitten bijeenkomen. De monding bevindt zich bij de Hongaarse stad Mosonmagyaróvár, waar de Leitha in een zijtak van de Donau stroomt: de Mosoni Duna. Tegenwoordig vormt de Leitha op enkele plaatsen de grens tussen de Oostenrijkse deelstaten Neder-Oostenrijk en Burgenland. Elders wordt deze grens gevormd door het Leithagebergte, dat naar de rivier is genoemd. Tussen oorsprong en monding vloeit de Leitha langs het dorp Katzeldorf, vormt het een deel van de deelstaatsgrens tussen Neder-Oostenrijk en Burgenland en gaat van daaruit naar het noordoosten richting Neufeld an der Leitha en Ebenfürth. Vanaf hier vormt de rivier opnieuw de deelstaatsgrens tot voorbij Leithaprodersdorf en Deutsch Brodersdorf. Dan stroomt zij naar Götzendorf an der Leitha en vormt in Wilfeinsdorf nogmaals de grens tussen de deelstaten Neder-Oostenrijk en Burgenland, waarna de Leitha de stad Bruck an der Leitha instroomt. Vandaar vloeit ze langs de dorpen Pachfürth, Gerhaus, Rohrau, Hollern, Deutsch Haslau, Potzneusiedl en Gattendorf. Het laatste Oostenrijkse deel van de rivier ligt in Burgenland nabij Zurndorf. Nabij het station van het grensdorp Nickelsdorf gaat de Leitha de Hongaarse grens over. De Leitha gaat vervolgens langs Hegyeshalom naar Mosonmagyaróvár. De Leitha is historisch van belang, omdat het lange tijd de grens was tussen Oostenrijk en Hongarije. Om die reden werden de beide rijkshelften ten tijde van de Dubbelmonarchie officieus respectievelijk Cisleithanië en Transleithanië genoemd: voor Transleithanië moest, vanuit het Weense gezichtspunt, de Leitha worden overgestoken. De Leitha verliest veel water aan een groot aantal kanalen, die werden aangelegd om spinnerijen aan de gang te houden, maar tegenwoordig voor elektriciteitsopwekking dienen. Bij laagwater kan de rivier dan ook droog komen te staan. De voornaamste plaatsen aan de Leitha zijn naast Mosonmagyaróvár Bruck an der Leitha en, aan de bovenloop, Wiener Neustadt, dat strikt genomen enkele kilometers van de rivier vandaan ligt. Ook Rohrau, de geboorteplaats van Joseph Haydn, ligt aan de Leitha en wel op de plaats waar de rivier naar het zuidoosten richting Hongarije afbuigt. (nl)
  • Leitha (ungarsk Lajta) er en elv i Sentral-Europa som er ca. 180 km. lang. Den har sin opprinnelse i Østerrike der Schwarza og Pitten flyter sammen, og i nærheten av Nickelsdorf flyter den inn i Ungarn, hvor den møter en av Donaus sideelver i nærheten av Mosonmagyaróvár. Viktige byer ved elven inkluderer Wiener Neustadt, Bruck an der Leitha og Mosonmagyaróvár. En rekke kanaler er laget utfra Leitha og dens sideelever. (no)
  • Litawa (niem. Leitha, węg. Lajta) - rzeka w Austrii i na Węgrzech, prawy dopływ Dunaju. Długość - 191 km, z tego 167 km w Austrii, 24 km na Węgrzech [inne źródła podają 180 km i 182 km]. Litawa powstaje z połączenia rzek Schwarza i Pitten koło wsi Haderswoerth w Dolnej Austrii. Następnie płynie na północ przez Kotlinę Wiedeńską i zmienia kierunek na północno-wschodni, płynąc równolegle do Dunaju. Koło miejscowości Nickelsdorf wpływa na terytorium Węgier, wykorzystując bramę Brucker Pforte między Wzgórzami Hainburskimi a Górami Litawskimi. Na Węgrzech wpada do Dunaju Moszońskiego koło miasta Mosonmagyarovar. Rzeka ma charakter nizinny. Wody Litawy wykorzystują małe lokalne kanały, z których największy jest Wiener Neustädter Kanal, łączący Wiener Neustadt i Wiedeń. W środkowym biegu wody Litawy napędzają wiele młynów i małych elektrowni wodnych oraz zasilają liczne małe kanały i zbiorniki irygacyjne. Z tego powodu stan wody w rzece w jej dolnym biegu jest bardzo niski. Z większych miast nad Litawą leżą tylko Wiener Neustadt, Bruck an der Leitha i Mosonmagyarovar. Litawa miała nieproporcjonalne do swej wielkości znaczenie polityczne. Dziś, na odcinku między miejscowościami Katzersdorf i Leithaprodersdorf, stanowi granicę krajów związkowych Austrii - Burgenlandu i Dolnej Austrii. Jednak wcześniej, od czasu ukształtowania się wschodniej granicy Marchii Wschodniej około 1140 do traktatu w Trianon w 1921 na tym odcinku stanowiła granicę Austrii i Węgier. Od czasu powstania Austro-Węgier w 1867 Litawa stanowiła granicę między Austrią właściwą a pozostającym z nią w unii Królestwem Węgier. Od nazwy rzeki urobiono dwie potoczne nazwy dwóch części monarchii: "Zalitawia" (Transleithanien) dla Wegier (oficjalnie: kraje Korony św. Stefana), leżących z punktu widzenia Wiednia za Litawą, i "Przedlitawia" (Cisleithanien) - dla pozostałej części monarchii, która nie miała własnej oficjalnej nazwy (urzędowo były to "Królestwa i kraje reprezentowane w Radzie Państwa"). (pl)
  • Leitha är en 180 km lång flod i Österrike. Leitha flyter österut och bildar högerbiflod till Donau. Före 1918 var Leitha gräns mellan Österrike och Ungern. (sv)
p:basinCountries
p:coorTitleDmsProperty
  • E (en)
  • N (en)
  • region:AT_type:river (en)
  • 12 (xsd:integer)
  • 13 (xsd:integer)
  • 16 (xsd:integer)
  • 44 (xsd:integer)
  • 47 (xsd:integer)
  • 49 (xsd:integer)
p:hasPhotoCollection
p:imageName
p:length
  • 180
p:mouth
p:origin
  • Eastern part of the Vienna Basin (en)
p:riverName
  • Leitha (en)
p:wikiPageUsesTemplate
p:wikipage-de
p:wikipage-es
p:wikipage-fr
p:wikipage-it
p:wikipage-ja
p:wikipage-nl
p:wikipage-no
p:wikipage-pl
p:wikipage-sv
http://www.georss.org/georss/point:(NULL)
  • 47.7366666667 16.2302777778
rdf:type
rdfs:comment
  • The Leitha (German: Leitha; Hungarian: Lajta; Czech and Slovak: Litava) is a river in Central Europe with a length of approximately 180 km. It is formed in eastern Austria at the confluence of two headstreams (Schwarza and Pitten). Between Ebenfürth and Leithaprodersdorf, and between Bruck an der Leitha and Gattendorf, the Leitha forms part of the border between Lower Austria and Burgenland, which was the Austrian-Hungarian border until 1921. (en)
  • El río Leita o Leitha (alemán: Leitha; húngaro: Lajta; checo: Litava), con un curso de 180 km, fluye por Europa Central. Nace en Austria oriental de la confluencia de dos afluentes (Schwarza y Pitten). Entre Katzelsdorf y Leithaprodersdorf, el Leitha traza la frontera entre la Baja Austria y Burgenland, la vieja frontera entre Austria y Hungría hasta 1921. (es)
  • Die Leitha (Ungarisch: Lajta; Alt-Ungarisch: Sárviz oder Sár) ist ein 180 Kilometer langer Nebenfluss der Donau in Niederösterreich und entsteht durch den Zusammenfluss von Schwarza und Pitten am Gemeindegebiet von Lanzenkirchen. (de)
  • La Leitha (hongrois: Lajta ; tchèque : Litava) est une rivière d'Europe centrale. Elle est formée par la réunion de deux torrents (les Schwarza et Pitten). Entre Ebenfürth et Leithaprodersdorf et entre Bruck an der Leitha et Gattendorf, la Leitha sert aujourd'hui de frontière entre la Basse-Autriche et le Burgenland. Avant 1921, elle formait la frontière entre l'Autriche et la Hongrie. (fr)
  • Il fiume Leitha (in ungherese Lajta) è un fiume tributario del Danubio, che scorre in Austria e in Ungheria. (it)
  • ライタ川（ドイツ語 Leitha, ハンガリー語 Lajta, Lajtha）は西部オーストリアに発し、ハンガリーのモションマジャルオーヴァール付近でドナウ川に合流する河川。 ハンガリー王国とオーストリアの国境になっていた。 (ja)
  • De Leitha (Hongaars: Lajta) is een 180 kilometer lange rivier in het grensgebied tussen Oostenrijk en Hongarije. Ze ontstaat bij Haderswörth in Neder-Oostenrijk, op de plaats waar de Schwarza en de Pitten bijeenkomen. De monding bevindt zich bij de Hongaarse stad Mosonmagyaróvár, waar de Leitha in een zijtak van de Donau stroomt: de Mosoni Duna. (nl)
  • Leitha (ungarsk Lajta) er en elv i Sentral-Europa som er ca. 180 km. lang. Den har sin opprinnelse i Østerrike der Schwarza og Pitten flyter sammen, og i nærheten av Nickelsdorf flyter den inn i Ungarn, hvor den møter en av Donaus sideelver i nærheten av Mosonmagyaróvár. (no)
  • Litawa (niem. Leitha, węg. Lajta) - rzeka w Austrii i na Węgrzech, prawy dopływ Dunaju. Długość - 191 km, z tego 167 km w Austrii, 24 km na Węgrzech [inne źródła podają 180 km i 182 km]. (pl)
  • Leitha är en 180 km lång flod i Österrike. Leitha flyter österut och bildar högerbiflod till Donau. Före 1918 var Leitha gräns mellan Österrike och Ungern. (sv)
rdfs:label
  • Leitha (en)
  • Leita (es)
  • Leitha (de)
  • Leitha (fr)
  • Leitha (it)
  • ライタ川 (ja)
  • Leitha (nl)
  • Leitha (no)
  • Litawa (pl)
  • Leitha (sv)
owl:sameAs
geo:lat
  • 47.736668 (xsd:float)
geo:long
  • 16.230278 (xsd:float)
skos:subject
foaf:depiction
foaf:img
foaf:page
p:deathPlace
p:redirect
owl:sameAs