| p:abstract
| - Sir Alexander George Montagu Cadogan OM GCMG KCB PC (25 November 1884–9 July 1968) was a British civil servant. He was Permanent Under-Secretary for Foreign Affairs from 1938 to 1946. Cadogan was the eighth son and youngest child of George Cadogan, 5th Earl Cadogan, and his first wife Lady Beatrix Jane Craven, and was educated at Eton and Balliol College, Oxford. He served in the Diplomatic Service from 1908 to 1950 and was Permanent Under-Secretary at the Foreign Office from 1938 to 1946, representative to the Dumbarton Oaks Conference in 1944, Britain's representative to the United Nations from 1946 to 1950. He was admitted to the Privy Council in 1946 and was later Chairman of Board of Governors of the BBC from 1952 to 1957. Cadogan is known to have been in frequent conflict with Sir Neville Meyrick Henderson, British Ambassador to Germany, throughout 1939 over the proper stance Britain should take toward the Nazi regime, and played a significant part in the negotiations between Great Britain and Germany mediated in part by the amateur Swedish diplomat Birger Dahlerus in late August and early September, 1939. At a meeting on 27 August 1939 between Dahlerus and Neville Chamberlain, Lord Halifax, Sir Horace Wilson and Cadogan a set of proposals from Hitler were presented to the British Government, recorded by Cadogan. Dahlerus was sent back to Berlin, re-appearing on 30 August 1939 before the same four people. Dahlerus found them highly mistrustful of Hitler's latest proposals. Cadogan, a permanent Foreign Office official, had always been impervious to Hitler's rhetoric. Shortly after the German attack on Poland, Dahlerus telephoned the Foreign Office with a further peace proposal, and was put through to Cadogan, who told him that nothing could now be done. Dahlerus insisted that the Cabinet be informed of his proposal; when he phoned back he was told by Cadogan that mediation while German troops were on Polish soil was out of the question. Cadogan married Lady Theodosia Louisa, daughter of Archibald Acheson, 4th Earl of Gosford, in 1912. They had one son and three daughters. He died in July 1968, aged 83. (en)
- L'honorable Sir Alexander George Montagu Cadogan (1884-1968) était un fonctionnaire britannique. (fr)
- Alexander George Montagu Cadogan (ur. 24 listopada 1884 w Londynie, zm. 9 lipca 1968 tamże) – brytyjski arystokrata i polityk, najmłodszy syn George'a Cadogana, 5. hrabiego Cadogan, i lady Beatrix Craven, córki 2. hrabiego Craven, młodszy brat 6. hrabiego Cadogan. Dzieciństwo spędził w rodzinnej rezydencji Chelsea House w Londynie i posiadłościach ziemskich niedaleko Bury St Edmunds w hrabstwie Suffolk. Wykształcenie odebrał w Eton College i w Balliol College w Oksfordzie. Na Uniwersytecie studiował historię i uzyskał, ku swojemu rozczarowaniu, tytuł naukowy drugiej klasy. Po studiach rozpoczął starania o przyjęcie go do Służby Dyplomatycznej. Przez dwa lata uczył się języków obcych i w 1908 r. zdał wszystkie konieczne egzaminy. W styczniu 1909 r. otrzymał swoje pierwsze zadanie – został attaché brytyjskiej ambasady w Stambule. Podczas 3-letniego pobytu w Turcji nauczył się języka tureckiego. W 1912 r. został odwołany do Londynu i w kwietniu 1913 r. otrzymał kolejne stanowisko, tym razem w ambasadzie w Wiedniu. Musiał opuścić to miasto 14 sierpnia 1914 r., dwa dni po wypowiedzeniu wojny Austro-Węgrom przez Zjednoczone Królestwo. Podczas wojny Cadogan rozpoczął 20-letni okres pracy w Foreign Office. Po wojnie często reprezentował Wielką Brytanię w Lidze Narodów. Stał się również bliskim współpracownikiem Anthony'ego Edena. W 1933 r., w związku z nabierającą tempa japońską ekspansją w Chinach, Cadogan został wysłany na placówkę w Pekinie, z czego był bardzo zadowolony. W Kraju Środka spędził 2 lata i zaprzyjaźnił się z chińskim przywódcą nacjonalistycznym, Czang Kaj-szekiem. W 1936 r. Cadogan powrócił do Wielkiej Brytanii i Eden, nowo mianowany minister spraw zagranicznych mianował Cadogana zastępcą podsekretarza stanu w ministerstwie. 1 stycznia 1938 r. objął urząd permanentnego podsekretarza stanu w Foreign Office. Pozostawał na tym stanowisku do 1946 r. W dobie kryzysu związanego ze sprawą Kraju Sudeckiego Cadogan, świadom nieprzygotowania wojennego Wielkiej Brytanii i Francji, opowiadał się za polityką "uspokajania" Adolfa Hitlera. Kiedy jednak na konferencji w Monachium w 1938 r. premier Neville Chamberlain i minister spraw zagranicznych lord Halifax chcieli spełnić żądania kanclerza III Rzeszy kosztem terytorium Czechosłowacji, Cadogan sprzeciwił się temu i próbował przekonać Chamberlaina do rezygnacji z tych planów, ale premiera przekonały racje Halifaxa. Latem 1939 r. Cadogan uczestniczył w próbach pokojowych negocjacji z Hitlerem prowadzonymi przez szwedzkiego dyplomatę-amatora Birgera Dahlerusa. Nie zgadzał się jednak z brytyjskim ambasadorem w Berlinie, Nevilem Hendersonem, który uważał, że Hitlera da się łatwo kontrolować. Po wybuchu II wojny światowej Cadoganowi udało się uzyskać mocną pozycję w Foreign Office, a z jego zdaniem liczyli się zarówno Halifax, jak i Eden, który w 1940 r. powrócił na stanowisko ministra. Po przejęciu władzy przez laburzystów w 1945 r. Cadogan pozostał na swoim stanowisku, ciesząc się poparciem nowego ministra, Ernesta Bevina. W 1946 r. zaproponowano mu stanowisko przedstawiciela Wielkiej Brytanii przy Organizacji Narodów Zjednoczonych. Cadogan wolał raczej stanowisko ambasadora w Waszyngtonie, ale jego nikła znajomość spraw amerykańskich nie pozwoliła mu na otrzymanie tego stanowiska. Ostatecznie zrezygnował więc z funkcji permanentnego podsekretarza stanu i przyjął propozycję pracy przy ONZ-ecie. Na tym stanowisku pozostał do przejścia na emeryturę, co nastąpiło w 1948 r. Dwa lata później Cadogan został mianowany przewodniczącym Rady Nadzorczej BBC, co było nominacją o tyle zaskakującą, że Cadogan nie przepadał za środkami masowego przekazu. Na tym stanowisku pozostał do 1957 r. Zmarł w Londynie w 1968 r. Przez całe życie prowadził dziennik, o którym wiedziało niewiele osób. Jego publikacja w 1971 r. stała się sensacją. 3 sierpnia 1912 r. poślubił lady Theodosię Louisę Augustę Acheson, córkę Archibalda Achesona, 4. hrabiego Gosford, i lady Louisy Montagu, córki 7. księcia Manchester. Alexander i Theodosia mieli razem syna i trzy córki: Ambrose Alec Patrick George Cadogan, ożenił się z Pamelą Cobbold, nie miał dzieci Patricia Cadogan, żona podpułkownika Geralda Coke'a, miała dzieci Cynthia Cadogan, żona majora Edwarda Goschena, 3. baroneta, miała dzieci Gillian Moyra Cadogan, żona Patricka Crichtona, miała dzieci Cadogan był kawalerem wielu orderów: był odznaczony Krzyżem Towarzyskim Orderu Łaźni w 1932 r., Krzyżem Komandorskim Orderu Łaźni w 1941 r., Krzyżem Kawalerskim Orderu św. Michała i św. Jerzego w 1926 r., Krzyżem Komandorskim Orderu św. Michała i św. Jerzego w 1934 r., Krzyżem Wielkim Orderu św. Michała i św. Jerzego w 1939 r. oraz został kawalerem Orderu Zasługi w 1951 r. Od 1946 r. był członkiem Tajnej Rady. Od 1950 r. był honorowym członkiem Balliol College Society. Otrzymał również tytuły honorowego doktora prawa cywilnego od uniwersytetów w Toronto, Montrealu i Princeton. (pl)
|