| p:abstract
| - |Coronation || on April 18, 1518in the Wawel Cathedral,Kraków, Poland|Coat of Arms |||Parents || Gian Galeazzo SforzaIsabella of Naples|Consort|| Sigismund I of Poland|Date of Birth || February 2, 1494 |Place of Birth || Vigevano, Italy|Date of Death || November 19, 1557|Place of Death || Bari, Italy|Place of Burial || Basilica di San Nicola, Bari|} Bona Sforza d'Aragona was a member of the House of Sforza who in 1518 became the second wife of Sigismund I of Poland. When her mother Isabella of Naples died in 1524, Bona succeeded to the titles Duchess of Bari and Princess of Rossano. She also became the holder of the Brienne claim to the title of King of Jerusalem. (en)
- Bona Sforza, née le 2 février 1494 à Vigevano et morte le 19 novembre 1557 à Bari, était reine de Pologne et archiduchesse de la Lituanie. (fr)
- ボナ・スフォルツァ（Bona Sforza d'Aragona, 1494年2月2日 - 1557年11月19日）は、ポーランド王ジグムント1世の2度目の王妃。リトアニア大公妃。スフォルツァ家の出身。ミラノ公ジャン・ガレアッツォ・スフォルツァ、ナポリ王女イザベラの娘としてヴィジェーヴァノで生まれた。神聖ローマ皇帝マクシミリアン1世の皇后ビアンカ・マリア・スフォルツァの姪にあたる。1518年にジグムントと結婚。1524年、母の死により、バーリ公とロッサノ公となった。彼女はポーランドへルネサンス文化を持ち込み、繁栄の時代を築いた。ボナはイタリア野菜をポーランド料理に用いたので、現在のポーランド料理の母といわれている。夫の死後即位した長男ジグムント2世が、リトアニア人でカルヴァン派を信仰するバルバラ・ラジウィルと結婚すると、国民の大多数を占めるカトリック側に立って反対した。証拠はないが、戴冠式間もない新王妃バルバラに毒を盛って殺したといわれている。1556年、バーリへ帰国。彼女の排除を狙ったスペイン王フェリペ2世の命を受けた秘書の手により、毒を飲まされ暗殺された。 (ja)
- Bona Sforza d'Aragona (ur. 2 lutego 1494 r. w Vigevano – zm. 19 listopada 1557 r. w Bari) – od 1518 polska królowa i wielka księżna litewska, spadkobierczyni pretensji do Królestwa Jerozolimy od 1524. Żona Zygmunta Starego, matka Zygmunta Augusta. Pochodziła z możnego włoskiego rodu książąt Mediolanu - Sforzów. Była córką Giana Galeazza Sforzy i Izabeli Aragońskiej. Mimo iż jej ojcu należała się władza w Księstwie Mediolanu, został on odsunięty przez Ludovica il Moro. Sprawował on władzę w imieniu młodego księcia, aż do jego śmierci w 1494 r. na zamku w Pawii. Wkrótce po tym księżna Izabela wraz z córkami wyjechała do Bari. Chcąc odzyskać znaczenie polityczne i swe dawne posiadłości dążyła ona do jak najkorzystniejszego wydania za mąż Bony . Pierwsze próby zakończyły się niepowodzeniem ze względu na niekorzystne położenie polityczne Izabeli, ale dzięki wsparciu Habsburgów udało się doprowadzić do jej małżeństwa z owdowiałym królem polskim Zygmuntem Starym. Uroczystości zaślubin i koronacji Bony odbyły się w Krakowie 18 kwietnia 1518 roku. W młodości Bona zdobyła staranne wykształcenie. Jej nauczycielem był Crisostomo Colonna, członek Akademii Pontana, a nad jej wychowaniem czuwał również Antonio Galateo. Bona poznała dzięki nim dzieła Wergiliusza, Cycerona i Ojców Kościoła, nauczyła się wypowiadać w uczony sposób, posiadła również wiedzę z zakresu historii, prawa, administracji i teologii. Była osobą gospodarną, oszczędną, a jednocześnie potrafiącą wywierać wpływ na ludzi. Wykazywała przy tym ambicję we wszystkich swoich działaniach. Niemal od początku swego pobytu w Polsce królowa Bona starała się zdobyć silną pozycję polityczną. Zaczęła tworzyć własne stronnictwo i jednocześnie korzystała z wpływu jaki miała na króla. Popierali ją między innymi Piotr Kmita, Andrzej Krzycki i Piotr Gamrat, zawdzięczający jej swoje urzędy i tworzący tzw. triumwirat. Udało jej się również uzyskać od papieża Leona X prawo do decydowania o obsadzie piętnastu beneficjów kościelnych o bardzo dużym znaczeniu . Bona wychodziła z przekonania, że jedną z najważniejszych rzeczy, potrzebnych do skutecznej realizacji planów politycznych i wzmocnienia władzy królewskiej, jest dostęp do odpowiednio wysokich środków finansowych. Postawiła więc sobie za cel powiększenie domeny dynastycznej i zgromadzenie jak największego majątku, co dawałoby Jagiellonom niezależność finansową. Do 1524 roku Bona posiadała już, jako nadania królewskie, księstwa pińskie i kobryńskie, dobra sieluckie i bardzo duży pas puszczy w okolicach Narwi, a jej następnym celem była rewindykacja królewszczyzn na Podlasiu. Później skupowała także liczne posiadłości na Litwie, by w końcu w latach 1536-1546 przejąć nadzór nad okręgami celnymi na terenie całego Wielkiego Księstwa Litewskiego, co przynosiło ogromne dochody. Od samego początku Bona niechętna była rosnącej potędze Radziwiłłów i została bezpodstawnie posądzana przez niektórych o otrucie Barbary Radziwiłłówny.W polityce zagranicznej była zażartą przeciwniczką Habsburgów i zwolenniczką zacieśnienia sojuszu z Francją. Na Węgrzech, w czasie wojen, które miały miejsce po bitwie pod Mohaczem, poparła Jana Zapolyę przeciwko Habsburgom. Bona starała się także o utrzymywanie dobrych stosunków z Portą Ottomańską i kontaktowała się z Roksolaną, najważniejszą żoną Sulejmana Wspaniałego. Chciała ona również ostatecznego rozwiązania sprawy Prus Książęcych poprzez ich inkorporację do Korony. Nie udało się jej zrealizować tego projektu, ale cały czas walczyła z rosnącymi wpływami Hohenzollernów w Polsce. Bona była też rzeczniczką przyłączenia Śląska do Korony w zamian za swoje dziedziczne księstwo Bari i Rosano, ale Zygmunt Stary nie poparł tego pomysłu i całe przedsięwzięcie upadło. W latach trzydziestych udało jej się również przeprowadzić na Litwie reformy podatkowe i rolne . W 1544 roku Zygmunt August objął samodzielną władzę na Litwie i w związku z tym tam się przeniósł. Było to przyczyną znacznego osłabienia władzy królowej, która nie chciała jego wyjazdu. Ten konflikt interesów, a następnie sprawa związku Zygmunta Augusta z Barbarą Radziwiłłówną, doprowadziły ostatecznie do przeniesienia się Bony wraz z córkami na Mazowsze, gdzie przebywała 8 lat. Gdy zrozumiała, że porozumienie z synem nie będzie możliwe, zdecydowała się na wyjazd z Polski do Bari, co uczyniła w 1556 r. Musiała przy tym, na żądanie szlachty, zrzec się wszystkich posiadanych w Polsce dóbr ziemskich. W rok po powrocie do księstwa Bari Bona Sforza została otruta przez swego zaufanego dworzanina, Jana Wawrzyńca Pappacodę. Inicjatorami zabójstwa byli Habsburgowie, którzy mieli zyskać na sfałszowaniu jej testamentu, a jednocześnie unikali konieczności spłaty pożyczki w wysokości 430 000 dukatów, jaką Bona udzieliła księciu Albie, namiestnikowi króla Hiszpanii, Filipa II . Królową pochowano w Bazylice św. Mikołaja, w Bari w bardzo skromny sposób. Dopiero jej córka Anna Jagiellonka zleciła mistrzowi florenckiemu Santiemu Gucciemu wykonanie odpowiedniego nagrobka, który przetrwał do dnia dzisiejszego. Była ona mecenaską kulturalną polskiej młodzieży, wysyłając chętnych na studia zagraniczne . Dzięki niej na polskie stoły trafiło wiele nieznanych wcześniej jarzyn, tzw. włoszczyzna. (pl)
- Бо́на Сфо́рца (итал. Bona Sforza; 2 февраля 1494 — 19 ноября 1557) — польская королева, супруга короля Сигизмунда I, дочь миланского герцога Джан Галеаццо Сфорца и Изабеллы Арагонской. (ru)
- Bona Sforza, född 2 februari 1494 i Vigevano, Italien, död 19 november 1557, dotter till Gian Galeazzo av Milano och Isabella av Aragonien. Bona Sforza var Sigismund I av Polen andra hustru 1524 och blev drottning av Polen och storhertiginna av Litauen. De fick 5 barn tillsammans; Sigismund II August av Polen, Isabella, Sofia, Anna av Polen och Katarina Jagellonica.När hennes mor Isabella av Aragonien dog 1524, ärvde Bona Sforza titlarna hertiginna av Bari och prinsessa av Rossano. Bona Sforza var en förespråkare för italiensk renässanskultur, och påverkade kraftigt den polska kulturen med denna stil. Dessutom introducerade hon italienska grönsaker på det polska matbordet. Systerdotter till Bianca Maria Sforza, som var gift med Maximilian I, tysk-romersk kejsare, ärkehertig av Österrike och österrikisk kejsare. (sv)
- Bona Sforza de Milán (2 de febrero de 1494 - 19 de noviembre de 1557), nació en Vigevano, hija de Gian Galeazzo Sforza de Milán e Isabel de Aragón. Miembro de la casa de Sforza, quien en 1518 se convirtió en la segunda esposa del rey Segismundo I Jagellón el Viejo y reina de Polonia. Fue madre de 6 hijos: Isabel Jagellón, esposa de Juan I de Hungría. Reina consorte. Segismundo II Augusto Jagellón - Rey de Polonia y Gran Duque de Lituania. Sofía Jagellón, esposa del duque Enrique V de Brunswick-Lüneburg. Duquesa de Brunswick-Lüneburg. Ana Jagellón-, esposa de Esteban I Bathory. Reina consorte. Catalina Jagellón- esposa del rey sueco Juan III de Suecia Reina consorte y Gran Duquesa de Finlandia. Wojciech Olbracht, . Categoría:Nacidos en 1494 Categoría:Fallecidos en 1557 Categoría:Sforza (es)
- Bona Sforza d'Aragona, figlia del duca di Milano Gian Galeazzo e di Isabella d'Aragona, fu la seconda moglie di del re Sigismondo I diventando così Regina di Polonia e Granduchessa di Lituania. Bona era nipote di Bianca Maria Sforza, che nel 1493 aveva sposato l’imperatore Massimiliano I. Alla morte di sua madre Isabella nel 1524 Bona le succedette nei titoli di duchessa di Bari e principessa di Rossano e divenne pure la detentrice della pretesa della famiglia Brienne al Regno di Gerusalemme. (it)
- Bona Sforza (* 2. Februar 1494 in Vigevano; † 19. November 1557 in Bari, Italien) war eine italienische Prinzessin aus dem Adelsgeschlecht der Sforza und ab 1518 durch Heirat Königin von Polen und Großfürstin von Litauen. (de)
|
| rdfs:comment
| - |Coronation || on April 18, 1518in the Wawel Cathedral,Kraków, Poland|Coat of Arms |||Parents || Gian Galeazzo SforzaIsabella of Naples|Consort|| Sigismund I of Poland|Date of Birth || February 2, 1494 |Place of Birth || Vigevano, Italy|Date of Death || November 19, 1557|Place of Death || Bari, Italy|Place of Burial || Basilica di San Nicola, Bari|} Bona Sforza d'Aragona was a member of the House of Sforza who in 1518 became the second wife of Sigismund I of Poland. When her mother Isabella of Naples died in 1524, Bona succeeded to the titles Duchess of Bari and Princess of Rossano. She also became the holder of the Brienne claim to the title of King of Jerusalem. (en)
- Bona Sforza, née le 2 février 1494 � Vigevano et morte le 19 novembre 1557 � Bari, était reine de Pologne et archiduchesse de la Lituanie. (fr)
- ボナ・スフォルツァ（Bona Sforza d'Aragona, 1494年2月2日 - 1557年11月19日）は、ポーランド王ジグ� ント1世の2度目の王妃。リトアニア大公妃。スフォルツァ家の出身。ミラノ公ジャン・ガレアッツォ・スフォルツァ、ナポリ王女イザベラの娘としてヴィジェーヴァノで生まれた。神聖ローマ皇帝マクシミリアン1世の皇后ビアンカ・マリア・スフォルツァの姪にあたる。1518年にジグ� ントと結婚。1524年、母の死により、バーリ公とロッサノ公となった。彼女はポーランドへルネサンス文化を持ち込み、繁� �の時代を築いた。ボナはイタリア野菜をポーランド料理に用いたので、現在のポーランド料理の母といわれている。夫の死後即位した長男ジグ� ント2世が、リトアニア人でカルヴァン派を信仰するバルバラ・ラジウィルと結婚すると、国民の大多数を� めるカトリック側に立って反対した。証� はないが、戴� 式間もない新王妃バルバラに毒を盛って殺したといわれている。1556年、バーリへ帰国。彼女の排除を狙ったスペイン王フェリペ2世の命を受けた秘書の手により、毒を飲まされ暗殺された。 (ja)
- Bona Sforza d'Aragona (ur. 2 lutego 1494 r. w Vigevano – zm. 19 listopada 1557 r. (pl)
- Бо́на Сфо́рца (итал. Bona Sforza; 2 февраля 1494 — 19 ноября 1557) — польская королева, супруга короля Сигизмунда I, дочь миланского герцога Джан Галеаццо Сфорца и Изабеллы Арагонской. (ru)
- Bona Sforza, född 2 februari 1494 i Vigevano, Italien, död 19 november 1557, dotter till Gian Galeazzo av Milano och Isabella av Aragonien. (sv)
- Bona Sforza de Milán (2 de febrero de 1494 - 19 de noviembre de 1557), nació en Vigevano, hija de Gian Galeazzo Sforza de Milán e Isabel de Aragón. (es)
- Bona Sforza d'Aragona, figlia del duca di Milano Gian Galeazzo e di Isabella d'Aragona, fu la seconda moglie di del re Sigismondo I diventando così Regina di Polonia e Granduchessa di Lituania. (it)
- Bona Sforza (* 2. Februar 1494 in Vigevano; † 19. November 1557 in Bari, Italien) war eine italienische Prinzessin aus dem Adelsgeschlecht der Sforza und ab 1518 durch Heirat Königin von Polen und Großfürstin von Litauen. (de)
|
![[RDF Data]](http://dbpedia.org/statics/sw-cube.png)
