Wakhi is an Indo-European language in the sub-branch of Southeastern Iranian languages and is intimately related to other Pamir languages and Pashto.

PropertyValue
dbpedia-owl:Language/states
dbpedia-owl:states
dbpprop:abstract
  • Wakhi is an Indo-European language in the sub-branch of Southeastern Iranian languages and is intimately related to other Pamir languages and Pashto.
  • Vahanin eli vahin kieli (vahaniksi x̌ik zik) on Pamirin ylängöllä puhuttava iranilainen kieli. Kielen puhujat asuvat Tadžikistaniin kuuluvalla Vuoristo-Badahšanin autonomisen aluella, Afganistanissa, Pakistanissa ja Kiinassa. Tadžikistanissa heitä arvioidaan olevan noin 20 000 henkeä, Afganistanissa 15 000–18 000, Pakistanissa 8 000 ja Kiinassa 15 000. ”Vahanin käytävän” kautta kulki idän ja lännen yhdistänyt muinainen Silkkitie. Vahanit mainitaan erillisenä kansana mm. kiinalaisissa 1. –8. vuosisadan lähteissä. Vahan kuuluu pamirilaisten kielten ryhmään. Se jakautuu ylä- ja alamurteeseen, joiden erot ovat melko vähäisiä. Kieli toimii yhteisön suullisen kanssakäymisen välineenä. Kirjakielenään puhujat käyttävät tadžikkia, daria, paštua, uiguuria ja jossain määrin myös kiinaa. 1930-luvulla Neuvostoliitossa tehtiin epäonnistunut yritys vahanin kirjakielen luomiseksi. Viime aikoina kieltä varten on laadittu kyrilliseen (Tadžikistan) ja latinalaiseen (Pakistan) kirjaimistoon perustuvat kirjoitusjärjestelmät.
  • Le wakhi (en wakhi χik zik, langue wakhi ou χikwor) est une langue iranienne parlée dans le district autonome du Haut-Badakhshan au Tadjikistan, ainsi que dans les régions proches en Afghanistan. D'autres locuteurs de la langue sont présents dans le Chitral, au Pakistan et au Xinjiang en Chine. Selon Ivan Steblin-Kamensky, la population des Wakhis peut être estimée à 20 000 ou 25 000 personnes. Le wakhi, qui fait partie du sous-groupe des langues pamiriennes, subit une forte influence du tadjik.
  • O Wakhi é uma língua iraniana no subgrupo Pamir
  • Ваханский язык — язык ваханцев, одного из памирских народов. Распространён в качестве языка бытового общения на границе между Таджикистаном и Афганистаном по верхнему течению реки Пяндж (на территории исторической провинции Вахан), в северных районах Пакистана и в китайской части Восточного Памира. Общее число говорящих на ваханском языке 50-75 тыс. человек, из них в Таджикистане 10-20 тыс. человек, в Афганистане 9-15 тыс. человек, в Пакистане 20-30 тыс. человек, в Китае 2-10 тыс. человек. Ваханский язык образует отдельную группу в составе восточноиранских языков, и входит в ареальное объединение памирских языков. В Вахане выделяются 2 основных говора — верхний и нижний. Ваханский язык Китая имеет черты верхнего говора. Язык ваханцев северного Пакистана является самостоятельным говором. Фонетика ваханского языка характеризуется позиционными изменениями гласных в количественном отношении и наличием ряда церебральных согласных. В структурном отношении наиболее чётко выделяются имена, глаголы, служебные слова. Существительные во множественном числе сохраняют прямой и косвенный падежи. Личные местоимения 1-го и 2-го лица единственного числа имеют 3 падежных формы, некоторые другие местоимения — две падежных формы или совсем не изменяются по падежам. Падежные отношения в основном выражаются аналитически. Происхождение глагольных основ настоящего и прошедшего времени от разных исторических праформ привело к распространению в ваханском языке различных типов правильных и неправильных основ. На современном этапе развития в ваханском языке идёт процесс выравнивания основ по правильному типу, вследствие чего старые архаичные формы постепенно вымирают. Для морфологии глагола характерно наличие нескольких временных форм. Неизъявительные формы в большинстве случаев образуются аналитически с помощью модальных частиц. Лицо и число выражаются либо личными окончаниями — если форма образуется от презентной основы, либо энклитическими подвижными показателями — если форма образуется от претеритной основы. Ваханский язык сохраняет реликт эргативнообразной конструкции, которая на совр. этапе развития языка становится нейтральной по отношению к переходности-непереходности. Файл:Wakhi alphabet. JPG Ваханский алфавит (латиница и кириллица) В Пакистане ваханский язык используются при обучении детей в начальной школе (алфавит составлен на латинской графической основе). В Пакистане ведётся радиопередача на ваханском языке. В Таджикистане разработан алфавит на основе кириллицы, но на практике он почти не применяется.
dbpprop:fam
dbpprop:familycolor
  • Indo-European
dbpprop:hasPhotoCollection
dbpprop:iso
  • --
  • wbl
dbpprop:name
  • Wakhi
dbpprop:reference
dbpprop:script
dbpprop:speakers
  • approximately 31,700
dbpprop:states
dbpprop:wikiPageUsesTemplate
dbpprop:wordnet_type
rdf:type
rdfs:comment
  • Wakhi is an Indo-European language in the sub-branch of Southeastern Iranian languages and is intimately related to other Pamir languages and Pashto.
  • Vahanin eli vahin kieli (vahaniksi x̌ik zik) on Pamirin ylängöllä puhuttava iranilainen kieli. Kielen puhujat asuvat Tadžikistaniin kuuluvalla Vuoristo-Badahšanin autonomisen aluella, Afganistanissa, Pakistanissa ja Kiinassa. Tadžikistanissa heitä arvioidaan olevan noin 20 000 henkeä, Afganistanissa 15 000–18 000, Pakistanissa 8 000 ja Kiinassa 15 000. ”Vahanin käytävän” kautta kulki idän ja lännen yhdistänyt muinainen Silkkitie. Vahanit mainitaan erillisenä kansana mm.
  • Le wakhi (en wakhi χik zik, langue wakhi ou χikwor) est une langue iranienne parlée dans le district autonome du Haut-Badakhshan au Tadjikistan, ainsi que dans les régions proches en Afghanistan. D'autres locuteurs de la langue sont présents dans le Chitral, au Pakistan et au Xinjiang en Chine. Selon Ivan Steblin-Kamensky, la population des Wakhis peut être estimée à 20 000 ou 25 000 personnes.
  • O Wakhi é uma língua iraniana no subgrupo Pamir
  • Ваханский язык — язык ваханцев, одного из памирских народов.
rdfs:label
  • Wakhi language
  • Vahanin kieli
  • Wakhi
  • Língua wakhi
  • Ваханский язык
owl:sameAs
skos:subject
foaf:name
  • Wakhi
foaf:page
is dbpprop:col of
is dbpprop:demographics1Info of
is dbpprop:disambiguates of
is dbpprop:langs of
is dbpprop:languages of
is dbpprop:redirect of
is owl:sameAs of