| dbpprop:abstract
|
- The Taliban, also Taleban, is a Sunni Islamist, predominantly Pashtun fundamentalist religious and political movement that governed Afghanistan from 1996 until 2001, when its leaders were removed from power by NATO forces. It has regrouped and since 2004 revived as a strong insurgency movement governing at the local level and fighting a guerrilla war against the governments of Afghanistan, Pakistan, allied NATO forces participating in Operation Enduring Freedom, and the NATO-led International Security Assistance Force (ISAF).
- Taliban, bezeichnet eine Bewegung radikaler Islamisten, die in Afghanistan mit Terroranschlägen und bewaffneten Angriffen gegen die Regierung und die internationalen Truppen agieren und von denen viele Anführer und Mitglieder in islamistischen Schulen in Pakistan von hochrangigen Paschtunen ausgebildet werden. Praxis und Ideologie der Taliban sind stark vom radikal-orthodoxen Islam und vom paschtunischen Nationalismus geprägt.
- Tálibán je radikální nábožensko-politická skupina, která reálně vládla na většině území Afghánistánu v letech 1996-2001, byť diplomatického uznání se jí dostalo pouze od tří zemí: Saudské Arábie, Spojených arabských emirátů a Pákistánu. Ideově byla založena na kombinaci radikálního islámu a paštunského nacionalismu. Většina jejích prominentních členů patřila k váženým učitelům na islámských náboženských školách, jejichž paštunští studenti (bývalí i současní) tvořili jádro jejich stoupenců a ozbrojených sil. Ozbrojené složky Tálibánu pak byly posíleny mudžáhidy z mnoha arabských států a od bohatých Arabů pak pocházela i štědrá finanční podpora, která mnohonásobně předčila vládní zdroje. Nemalou finanční i vojenskou podporu pak Tálibánu poskytoval vůdce mezinárodní teroristické organizace al-Káida, Usáma bin Ládin, který od roku 1996 sídlil přímo v Afghánistánu.
- Talibán (de Talibān plural pashtún de la palabra árabe طالب ţalib, que significa «estudiante») es un grupo integrista tribal y guerrillero, estudiante del islam, surgido en 1989 durante la guerra civil que comenzó luego de la toma de Kabul por parte de Burhanuddin Rabbani y su jefe militar, Ahmed Shah Massoud. En un principio fueron apoyados por Estados Unidos debido a que tendían a limitar la influencia del régimen teocrático de Irán, con el que estaban enemistados por su fuerte faccionalismo antichiíta. Después de que los diversos grupos de resistencia contra la ocupación soviética tomaran Kabul y establecieran un gobierno signado por los enfrentamientos internos y la guerra civil, los talibanes surgieron como una alternativa caracterizada por la predominancia pashtún y el rigorismo religioso extremo, generando en la población expectativas de que el continuo estado de guerra interna y los abusos de los señores de la guerra terminarían. Llegaron a controlar el 80 % de Afganistán pese a ser reconocidos como gobierno legítimo por sólo tres países. Tenían como objetivo principal declarado imponer la ley islámica y conseguir un estado de paz. Muchos miembros del grupo talibán crecieron en los campos de refugiados de Pakistán y se educaron en las madrasas, donde también aprendieron las tácticas de la guerra de guerrillas y prepararon la toma de Kabul. Tras implantar un régimen islámico severo y sorprender al mundo con algunas de sus acciones más extremas, procedieron a la voladura de los budas gigantes de Bamiyán, que después de sobrevivir casi intactos durante 1500 años, fueron destruidos con dinamita y disparos desde tanques. En marzo de 2001, los dos budas más grandes fueron demolidos, a los pocos meses de intensos bombardeos. El gobierno islámico talibán criticó a la UNESCO y las ONG del extranjero por asignar recursos para la renovación de estas estatuas, cuando existen muchos problemas urgentes en Afganistán, y decretó que estas estatuas eran ídolos y, por tanto, contrarias al Corán. Los talibanes dieron refugio a Osama bin Laden. Después del atentado terrorista contra las Torres Gemelas de Nueva York, fuerzas de Estados Unidos atacaron Afganistán por haber decidido que no entregarían a Bin Laden. Así, derrocaron al régimen talibán y favorecieron, con el apoyo de otros países, la instalación del gobierno presidido por Hamid Karzai. La facilidad del derrocamiento de los talibanes provocó la tentación de Estados Unidos de invadir Iraq, país designado como parte del llamado «Eje del mal» por el presidente estadounidense George W. Bush. No obstante, tras el fracaso absoluto en la invasión a Iraq, los talibanes recobraron fuerza e iniciaron una guerra de guerrillas contra Estados Unidos y el gobierno afgano legítimamente constituido tras las elecciones generales. Incluso utilizan métodos de la resistencia de Iraq, tales como las emboscadas y los atentados suicidas contra las tropas alli destinadas de paises europeos y EE. UU.
- Taliban (arab. طالبان eli ”oppilaat”) on pataanien muodostama sunnalainen ääriliike, joka hallitsi suurinta osaa Afganistania vuodesta 1996 vuoteen 2001, jolloin Yhdysvaltojen ilmapommitukset ja Pohjoinen liitto syrjäytti sen vallasta. Parhaimmillaan Taliban-liike hallitsi 90 prosenttia Afganistanista. Hallitsemalleen alueelle liike antoi nimeksi Afganistanin islamilainen emiraatti, jonka lailliseksi tunnusti ainoastaan Arabiemiirikunnat, Pakistan, ja Saudi-Arabia. Syytökset ihmisoikeusloukkauksista estivät Taliban-hallintoa saamasta Yhdistyneiden kansakuntien tunnustuksen. Suurin osa maailman valtioista, kuten Iran, Intia, Turkki, Venäjä, Yhdysvallat ja suurin osa Keski-Aasian tasavalloista, vastusti Taliban-hallintoa ja rahoitti sekä tuki sen vastapuolta 10 prosenttia Afganistanista hallinnutta Pohjoista liittoa.
- Un taliban (طالب, « étudiant » ou « chercheur », pl. طلاب en arabe; طالب, pl. طالبـان en paṣto) est une personne qui adhère à un mouvement fondamentaliste musulman qui s'est répandu au Pakistan et surtout en Afghanistan en octobre 1994. L'organisation est placée sur la liste officielle des organisations terroristes de la Russie. Mais aussi de l'Union Européenne et des Etats-Unis.
- Fájl:Flag of Taliban. svg A tálibok lobogója A tálibok az iszlám radikális változatát képviselő szunnita muszlim és pastu nacionalista mozgalom. A tálibok 1996 és 2001 között volt hatalmon Afganisztánban, amikor vezetőiket eltávolították a hatalomból a NATO országok és az Északi Szövetség közös katonai akciójával. A tálib kifejezés az arab طالب (ṭālib, ~diák, tanítvány) szóból származik, korábban a pastu társadalom vezető rétegének iszlám iskolákban kiképzett fiatal tagjait takarta. A tálib mozgalom az 1990-es évek közepén erősödött meg Afganisztánban, majd uralma alá hajtotta az ország döntő részét. A vallási előírásokat szigorúan betartató tálibok együttműködésbe kezdtek az Al Kaida terrormozgalommal, emiatt 2001-ben szembekerültek a terrorellenes hadjáratba kezdő Egyesült Államokkal. A mozgalom az Északi Szövetségtől elszenvedett katonai vereség után visszaszorult az afgán-pakisztáni határvidékre, ahol új erőre kapott és 2009-re már Pakisztán területén is katonai sikereket ért el.
- Il termine talebani o talibani, indica chi studia nelle scuole coraniche. Sviluppatisi come movimento politico e militare per la difesa dell'Afghanistan dall'invasione sovietica, i talebani sono noti per essersi fatti portatori dell'ideale politico-religioso che vorrebbe recuperare tutto il portato culturale, sociale, giuridico ed economico dell'Islam (almeno come da essi stessi inteso e interpretato) per costituire uno stato teocratico. Dopo una sanguinosa guerra civile che li ha visti prevalere sui Tagiki e gli Uzbeki, essi hanno governato su gran parte dell'Afghanistan (escluse le regioni più a occidente e a settentrione) dal 1996 al 2001, ricevendo un riconoscimento diplomatico solo da parte di tre nazioni: Emirati Arabi Uniti, Pakistan e Arabia Saudita. I membri più influenti, tra cui il Mullah Mohammed Omar, capo religioso del movimento, erano ulema (studiosi religiosi islamici), il cui livello d'istruzione islamica era peraltro limitato, impartito in semplici madrasa anziché negli istituti superiori di studio specializzati nelle scienze religiose. Ostili ad adattare la loro patria alle società più moderne del pianeta, essi respinsero ogni tentativo di interpretazione che non fosse inquadrato nella più conservatrice tradizione spirituale e culturale del pensiero islamico, adottando un atteggiamento ferocemente repressivo nei confronti degli oppositori e facendo arretrare la condizione femminile a uno stadio assai peggiore di quello esistente nella fase monarchica dell'Afghanistan, precedente all'invasione da parte dell'Armata Rossa.
- ターリバーン (طالبان Tālibān) は、パキスタンとアフガニスタンで活動するイスラーム主義運動。1996年から2001年11月頃までアフガニスタンの大部分を実効支配し、アフガニスタン・イスラーム首長国（ターリバーン政権）を樹立した（国際的には一部国家を除いて承認されず）。日本では通常タリバン（またはタリバーン）と表記される。 ターリバーンの最高指導者はムハンマド・オマル。ただし2001年以降は生死不明である。
- Taliban is het meervoud van talib dat student betekent en is de aanduiding van een islamistische guerrillabeweging in Afghanistan en Pakistan. In beide landen beheersen ze grote bevolkingsgebieden. In Afghanistan hadden de Taliban een tijdlang de macht in Kabul en het grootste deel van het land in handen, die ze gewapenderhand hadden veroverd, en hadden ze er een emiraat uitgeroepen. Deze Taliban hadden uitvalsbases in het grensgebied met Pakistan waar ook de opleidingscentra liggen in de vorm van strenge Koranscholen, de zgn. madrassa's.
- Taliban, også transkribert Taleban, er en islamistisk bevegelse som styrte Afghanistan fra 1996 til 2001, til tross for at de ble anerkjent av bare tre land, Forente Arabiske Emirater, Pakistan og Saudi Arabia. De mest innflytelsesrike medlemmene, inkludert mullah Muhammed Omar, lederen av bevegelsen, var ulema, med begrenset utdanning som ikke inkluderte moderne islamske tanker. På sitt mest innflytelsesrike kontrollerte Taliban omkring 90 % av Afghanistan (omkring 10 % av landet i nordøst var kontrollert av Nordalliansen). Etter at Talibanregimet ble styrtet som følge av den amerikansk-ledete invasjonen i oktober 2001, har Taliban i samarbeid med al-Qaida, Hezb-e-Islami, Waziristans Islamske Emirat og IMU ført en geriljakrig mot de NATO-ledete ISAF-styrkene stasjonert i landet.
- Talibowie (paszto طالبان Taliban z arab. طالب, ṭālib – student, uczeń) - fundamentalistyczne ugrupowanie islamskie, powstałe we wrześniu 1994 r. w Kandaharze w Afganistanie.
- O talibã é um movimento islamita extremista nacionalista da etnia afegane pashtu, que efetivamente governou o Afeganistão entre 1996 e 2001, apesar de seu governo ter tido o reconhecimento de apenas três países: Emirados Árabes Unidos, Arábia Saudita e Paquistão. Seus membros mais influentes, incluindo seu líder Mohammed Omar, eram simplesmente ulema(isto é, alunos e universitarios) em suas vilas natais. O movimento taliban derivou principalmente da etnia pashtu, porém também incluía muitos voluntários não-afeganes do mundo árabe, assim como de países da Eurásia, e do sul e sudeste da Ásia.
- Taliban este termenul utilizat pentru o persoană care aparţine unei mişcări musulmane sunnite şi fundamentaliste, răspândite în Pakistan şi mai ales în Afghanistan. Termenul este folosit şi pentru denumirea acestei mişcări politico-religioase.
- Тали́бы, Талиба́н — исламское движение, зародившееся в Афганистане среди пуштунов в 1994 году, правило Афганистаном с 1996 по 2001 гг. и регионом Вазиристан на севере Пакистана с 2004 года. Дипломатически было признано тремя государствами: Объединёнными Арабскими Эмиратами, Пакистаном и Саудовской Аравией. Ядром движения стали 30 студентов (отсюда название) мусульманского духовного училища города Кандагар во главе с муллой Мухаммедом Омаром. Отличительной особенностью талибов стали чёрные тюрбаны и белые одежды. В условиях гражданской войны, не прекратившейся после свержения прокоммунистического режима Мохаммада Наджибуллы в 1992 году, талибы призывали афганское общество к единению и миру под знаменем ислама.
- Taliban (taliban är en pashtunsk pluralform av arabiskans طالبان, ṭālib, student) är en politisk-religiös islamistisk rörelse, som regerade huvuddelen av Afghanistan 1996-2001. Rörelsen grundades 1994. Taliban är en i huvudsak pashtunsk organisation som tillhör deobandirörelsen, en rörelse inom sunnitisk islam som framhåller fromhet, allvar och familj. Rörelsen har sitt ursprung i de karga pakistanska flyktingläger som afghaner flydde till under den sovjetiska ockupationen av Afghanistan. Förutom afghaner ingår även en del pakistanier i rörelsen. Medlemmarna utbildas i pakistanska madrassor, koranskolor. Islamiska emiratet Afghanistan, som landet hette under talibanregimens styre, understöddes länge av regeringen i grannlandet Pakistan, men detta stöd förlorades då Afghanistan invaderades av USA som en följd av attentaten i New York den 11 september 2001. Den talibanska regeringen (som endast erkändes av två länder, Pakistan och Saudiarabien) störtades och rörelsen drevs tillfälligt under jorden till följd av invasionen. Talibanledaren, mullah Omar, är ännu (september 2009) på fri fot. Efter invasionen har dock rörelsen kommit tillbaka och kämpar mot den nya afghanska regeringen och ISAF-styrkorna som fortsättningsvis finns stationerade i landet. Utmärkande för talibanernas kultur är en traditionell kvinnosyn, där kvinnan bland annat anses vara förpliktigad att gå klädd i burqa, en fotsid klädnad som döljer kroppen och ansiktet med enbart en beslöjad glipa för ögonen. Under talibanstyret förbjöds även kvinnor att arbeta och gå i skolan efter åtta års ålder. Kvinnor förbjöds från att framföra fordon eller åka taxi utan en manlig förmyndare, och sjukhus segregerades till att behandla antingen män eller kvinnor. I april 1998 utfärdade talibanregimen ett dekret som helt förbjöd kvinnor att lämna hemmet och påbjöd att fönster till hus som bevistades av kvinnor skulle svartmålas, för att undvika att kvinnor syntes ut ifrån gatan. Lärare som utbildade kvinnor i hemlighet riskerade dödsstraff. Talibanerna hade även ett totalförbud mot avbildning av människor, något som i mars 2001 resulterade i förstörelsen av de två gigantiska, antika buddhastatyerna i Bamian. Talibanregimen har också gjort sig känd för fanatiskt hat mot all sorts musik, som gick så långt att till och med ringklockor på cyklar betraktades som musikinstrument och förbjöds.
- Taliban (Arapça طالب, bir ögrenci, cemi طالبون, ögrenciler), çoğunluğu Afganistan'ın en kalabalık etnik grubu Peştunlardan oluşan radikal İslami gruplardan biridir. Taliban, Sovyet-Afgan Savaşı'nın ardından Rusların 1989'da geri çekilmesinden sonra Afganistan'daki merkezi hükümetlerin zayıflıklarından yararlanarak iktidara gelmiş ve ülkenin büyük bölümünü kontolü altında tutmuştur. Temellerini Pakistan'daki Medreselerde eğitim görmüş, savaştan kaçan Peştun mülteciler oluşturur. Kelime anlamı İslam öğrencileri olan Taliban, şeriat okullarından ve mülteci kampından toplanan askerlerden oluşur. 1994 yılında ilk kez kendisini göstermiş, 1996'da Afganistan'ın hükümet merkezi Kabil'in kontrolünü eline geçirmiştir. O tarihten sonra ülkenin kuzeyinde konuşlanmış olan Kuzey İttifakıyla iç savaşa girişmiştir. İktidarı sırasında Pakistan, Suudi Arabistan ve BAE hükümetlerinden yardım almış, Afganistan'ın yaklaşık % 70'ini denetimi altında tutmuştur. 11 Eylül 2001 Saldırıları'ndan sonra ABD'nin saldırılardan sorumlu tuttuğu Usame bin Ladin'i koruduğu gerekçesiyle başlatılan operasyon sonucunda 2001 Kasım'ında iktidardan uzaklaştırıldı.
- Таліба́н — радикальний ісламіський рух сунітського напрямку, що зародився у Афганістані серед пуштунів у 1994 році, керував Афганістаном з 1996 до 2001 року та регіном Вазірістан на півночі Пакистану з 2004 року. Дипломатично був визнаний трьома державами: Об'єднаними Арабськими Еміратами, Пакистаном і Саудівською Аравією. Засновниками руху стали 30 студентів (звідси назва) мусульманської духовної школи міста Кандагар на чолі з муллою Мухамедом Омаром. Характерною рисою талібов є чорні тюрбани та білий одяг. В умовах громадянської війни, яка не припинялася після повалення прокомуністичного режиму Мухамеда Наджибули в 1992 році, таліби закликали афганське суспільство до єднання та миру під прапором ісламу.
- 塔勒班（普什圖語和波斯語：طالبان，意即「伊斯蘭教的學生」）也意译为神學士，是發源於阿富汗的坎大哈地區的伊斯蘭原教旨主义運動组织。該組織最有影響力的領導人，包括毛拉穆罕默德·歐瑪，都曾是乡村里的伊斯蘭教学者。在蘇聯對阿富汗的占领结束後的混乱时期，塔利班逐渐控制了阿富汗的大部分地区。 世人對塔利班的認識多半是因其在1994年11月，当时他们保护一支打开巴基斯坦与中亚贸易的车队，而一举成功。
|
| rdfs:comment
|
- The Taliban, also Taleban, is a Sunni Islamist, predominantly Pashtun fundamentalist religious and political movement that governed Afghanistan from 1996 until 2001, when its leaders were removed from power by NATO forces.
- Taliban, bezeichnet eine Bewegung radikaler Islamisten, die in Afghanistan mit Terroranschlägen und bewaffneten Angriffen gegen die Regierung und die internationalen Truppen agieren und von denen viele Anführer und Mitglieder in islamistischen Schulen in Pakistan von hochrangigen Paschtunen ausgebildet werden. Praxis und Ideologie der Taliban sind stark vom radikal-orthodoxen Islam und vom paschtunischen Nationalismus geprägt.
- Tálibán je radikální nábožensko-politická skupina, která reálně vládla na většině území Afghánistánu v letech 1996-2001, byť diplomatického uznání se jí dostalo pouze od tří zemí: Saudské Arábie, Spojených arabských emirátů a Pákistánu. Ideově byla založena na kombinaci radikálního islámu a paštunského nacionalismu.
- Talibán (de Talibān plural pashtún de la palabra árabe طالب ţalib, que significa «estudiante») es un grupo integrista tribal y guerrillero, estudiante del islam, surgido en 1989 durante la guerra civil que comenzó luego de la toma de Kabul por parte de Burhanuddin Rabbani y su jefe militar, Ahmed Shah Massoud.
- Taliban (arab. طالبان eli ”oppilaat”) on pataanien muodostama sunnalainen ääriliike, joka hallitsi suurinta osaa Afganistania vuodesta 1996 vuoteen 2001, jolloin Yhdysvaltojen ilmapommitukset ja Pohjoinen liitto syrjäytti sen vallasta. Parhaimmillaan Taliban-liike hallitsi 90 prosenttia Afganistanista. Hallitsemalleen alueelle liike antoi nimeksi Afganistanin islamilainen emiraatti, jonka lailliseksi tunnusti ainoastaan Arabiemiirikunnat, Pakistan, ja Saudi-Arabia.
- Un taliban (طالب, « étudiant » ou « chercheur », pl. طلاب en arabe; طالب, pl. طالبـان en paṣto) est une personne qui adhère à un mouvement fondamentaliste musulman qui s'est répandu au Pakistan et surtout en Afghanistan en octobre 1994. L'organisation est placée sur la liste officielle des organisations terroristes de la Russie. Mais aussi de l'Union Européenne et des Etats-Unis.
- Fájl:Flag of Taliban. svg A tálibok lobogója A tálibok az iszlám radikális változatát képviselő szunnita muszlim és pastu nacionalista mozgalom. A tálibok 1996 és 2001 között volt hatalmon Afganisztánban, amikor vezetőiket eltávolították a hatalomból a NATO országok és az Északi Szövetség közös katonai akciójával.
- Il termine talebani o talibani, indica chi studia nelle scuole coraniche. Sviluppatisi come movimento politico e militare per la difesa dell'Afghanistan dall'invasione sovietica, i talebani sono noti per essersi fatti portatori dell'ideale politico-religioso che vorrebbe recuperare tutto il portato culturale, sociale, giuridico ed economico dell'Islam (almeno come da essi stessi inteso e interpretato) per costituire uno stato teocratico.
- Taliban is het meervoud van talib dat student betekent en is de aanduiding van een islamistische guerrillabeweging in Afghanistan en Pakistan. In beide landen beheersen ze grote bevolkingsgebieden. In Afghanistan hadden de Taliban een tijdlang de macht in Kabul en het grootste deel van het land in handen, die ze gewapenderhand hadden veroverd, en hadden ze er een emiraat uitgeroepen.
- Taliban, også transkribert Taleban, er en islamistisk bevegelse som styrte Afghanistan fra 1996 til 2001, til tross for at de ble anerkjent av bare tre land, Forente Arabiske Emirater, Pakistan og Saudi Arabia. De mest innflytelsesrike medlemmene, inkludert mullah Muhammed Omar, lederen av bevegelsen, var ulema, med begrenset utdanning som ikke inkluderte moderne islamske tanker.
- Talibowie (paszto طالبان Taliban z arab. طالب, ṭālib – student, uczeń) - fundamentalistyczne ugrupowanie islamskie, powstałe we wrześniu 1994 r. w Kandaharze w Afganistanie.
- O talibã é um movimento islamita extremista nacionalista da etnia afegane pashtu, que efetivamente governou o Afeganistão entre 1996 e 2001, apesar de seu governo ter tido o reconhecimento de apenas três países: Emirados Árabes Unidos, Arábia Saudita e Paquistão. Seus membros mais influentes, incluindo seu líder Mohammed Omar, eram simplesmente ulema(isto é, alunos e universitarios) em suas vilas natais.
- Taliban este termenul utilizat pentru o persoană care aparţine unei mişcări musulmane sunnite şi fundamentaliste, răspândite în Pakistan şi mai ales în Afghanistan. Termenul este folosit şi pentru denumirea acestei mişcări politico-religioase.
- Тали́бы, Талиба́н — исламское движение, зародившееся в Афганистане среди пуштунов в 1994 году, правило Афганистаном с 1996 по 2001 гг. и регионом Вазиристан на севере Пакистана с 2004 года.
- Taliban (taliban är en pashtunsk pluralform av arabiskans طالبان, ṭālib, student) är en politisk-religiös islamistisk rörelse, som regerade huvuddelen av Afghanistan 1996-2001. Rörelsen grundades 1994. Taliban är en i huvudsak pashtunsk organisation som tillhör deobandirörelsen, en rörelse inom sunnitisk islam som framhåller fromhet, allvar och familj.
- Taliban (Arapça طالب, bir ögrenci, cemi طالبون, ögrenciler), çoğunluğu Afganistan'ın en kalabalık etnik grubu Peştunlardan oluşan radikal İslami gruplardan biridir. Taliban, Sovyet-Afgan Savaşı'nın ardından Rusların 1989'da geri çekilmesinden sonra Afganistan'daki merkezi hükümetlerin zayıflıklarından yararlanarak iktidara gelmiş ve ülkenin büyük bölümünü kontolü altında tutmuştur.
- Таліба́н — радикальний ісламіський рух сунітського напрямку, що зародився у Афганістані серед пуштунів у 1994 році, керував Афганістаном з 1996 до 2001 року та регіном Вазірістан на півночі Пакистану з 2004 року.
|
![[RDF Data]](/statics/sw-cube.png)
