| dbpedia-owl:abstract
|
- Eine Sinfonische Dichtung (auch Symphonische Dichtung oder Tondichtung) ist ein längeres musikalisches Stück für Orchester, das versucht, außermusikalische Inhalte mit musikalischen Mitteln zu beschreiben, beispielsweise Menschen, Sagengestalten oder Landschaften, später z. B. auch Gemälde. Zuweilen folgt die sinfonische Dichtung auch direkt einer literarischen Vorlage. Sie ist eine Form der Programmmusik und spielt vor allem in der romantischen Musik des 19. Jahrhunderts eine große Rolle. Besonders für das Entstehen der nationalen Schulen des Jahrhunderts ist die Gattung bedeutsam, da sich hier beispielsweise nationale oder volksliedhafte Anklänge besonders direkt in die Musik einarbeiten lassen. Dabei wird die formale Anlage frei nach dem beschriebenen Sujet gewählt. Entstanden aus der Überzeugung, dass die aus der Wiener Klassik stammende Form der Sinfonie zu keiner weiteren Entwicklung fähig sei, konkurrierten diese beiden Gattungen lange Zeit miteinander. Es bildeten sich zwei „Schulen“ oder Traditionslinien heraus, deren Entstehung wohl schon auf die Kontroverse zwischen den Anhängern von Schumann und Brahms, sowie denen der sogenannten Neudeutschen Schule um Wagner und Liszt, welcher den Begriff „Sinfonische Dichtung“ prägte, zurückgeht. Letztere sprachen sich für programmatische Kompositionen aus, während Erstere am traditionellen Sinfonieschema und am Verfassen programmloser Werke festhielten. Gleichwohl gibt es zahlreiche Komponisten, die beide Gattungen gleichermaßen gepflegt haben. Der Begriff „Tondichtung“, bezeichnet anders als der Begriff „Sinfonische Dichtung“ nicht in allen Fällen ein symphonisches Werk. So finden sich überwiegend aus der Zeit zu Beginn des zwanzigsten Jahrhunderts auch Tondichtungen für Kammermusikbesetzungen. Das wohl bekannteste Werk dieses Genres ist Arnold Schönbergs Streichsextett Verklärte Nacht. Weitere wichtige Kammermusiktondichtungen schufen u.a. Leoš Janáček (Pohádka für Violoncello und Klavier, Streichquartett Die Kreutzersonate), Paul Graener (Klaviertrio Der Hungerpastor op. 20) und Paul Juon (Klaviertrio Litaniae op. 70). Wichtige Vorläuferwerke dieser Gattung finden sich aber bereits bei Joachim Raff (Streichquartett Nr. 7 op. 192 Nr. 2 Die schöne Müllerin, zyklische Tondichtung Volker op. 203 für Violine und Klavier).
- A symphonic poem or tone poem is a piece of orchestral music in a single continuous section in which the content of a poem, a story or novel, a painting, a landscape or another (non-musical) source is illustrated or evoked. The term was first applied by Hungarian composer Franz Liszt to his 13 works in this vein. In its aesthetic objectives, the symphonic poem is in some ways related to opera; whilst it does not use a sung text, it seeks, like opera, a union of music and drama. While many symphonic poems may compare in size and scale to symphonic movements (or even reach the length of an entire symphony), they are unlike traditional classical symphonic movements, in that their music is intended to inspire listeners to imagine or consider scenes, images, specific ideas or moods, and not to focus on following traditional patterns of musical form. This intention to inspire listeners was a direct consequence of Romanticism which encouraged literary, pictorial and dramatic associations in music. Musical works which attempt to inspire listeners in this way are often referred to as program music, while music which has no such associations may be called absolute music. Some piano and chamber works, such as Arnold Schoenberg's string sextet Verklärte Nacht, have similarities with symphonic poems in their overall intent and effect. However, the term symphonic poem is generally accepted to refer to orchestral works. A symphonic poem may stand on its own, or it can be part of a series combined into a symphonic suite . For example, The Swan of Tuonela (1895) is a tone poem from Jean Sibelius's Lemminkäinen Suite. A symphonic poem can also be part of a cycle of interrelated works, such as Vltava (The Moldau) as part of the six-work cycle Má vlast by Bedřich Smetana. Also, while the terms "symphonic poem" and "tone poem" have often been used interchangeably, some composers such as Richard Strauss and Jean Sibelius have preferred the latter term for pieces which were less symphonic in design and in which there is no special emphasis on thematic or tonal contrast. According to Macdonald, the symphonic poem met three 19th century aesthetic goals: it related music to outside sources; it often combined or compressed multiple movements into a single principal section; and it elevated instrumental program music to an aesthetic level which could be regarded as equivalent to, or higher than opera. The symphonic poem remained popular from the 1840s until the 1920s, when the genre suffered a severe decline in popularity.
- Para la obra de Liszt, véase Poemas sinfónicos (Liszt) Un poema sinfónico es una obra de origen extramusical, de carácter poético literario, cuya finalidad es mover sentimientos y despertar sensaciones, o describir una escena mediante la música. Generalmente consta de un único movimiento y está escrito para orquesta, aunque puede ser para piano o para pequeñas formaciones instrumentales. El poema sinfónico es una guía para el desarrollo de la forma musical como tal en términos técnicos. El término fue aplicado por primera vez por Franz Liszt que escribió trece composiciones de este género. Esta forma es producto directo del Romanticismo ya que se buscaba la asociación entre las distintas artes. Luego derivó en la música programática en la segunda mitad del siglo XIX. Un poema sinfónico puede ser una obra en sí misma, o formar parte de un ciclo de poemas sinfónicos a modo de suite. Un ejemplo de esto es Má vlast (Mi patria) de Bedřich Smetana, formado por seis poemas sinfónicos. Lo opuesto a poema sinfónico sería la música absoluta, la cual no se basa en asociaciones sino en la música misma. Principales compositores: Franz Liszt, creador del género Héctor Berlioz, precursor del género con sus obras Sinfonía fantástica y Harold en Italia. Piotr Ilich Tchaikovsky Claude Debussy Antonín Dvořák César Franck Percy Grainger Train Music Ottorino Respighi Camille Saint-Saëns Jean Sibelius Bedřich Smetana Richard Strauss Ígor Stravinski Aleksandr Lokshín
- Sinfoninen runo tai runoelma eli sävelruno on orkesterisävellys, joka pyrkii kuvaamaan musiikin keinoin ulkomusiikillisia aiheita, esimerkiksi ihmisiä, taruhahmoja tai maisemia. Sinfoninen runo voi perustua myös johonkin kirjalliseen teokseen. Sinfoninen runo nimetään aiheensa mukaan, ja lisäksi säveltäjä voi liittää teoksen eri osiin lyhyitä kirjallisia kuvauksia niistä asioista, joihin musiikki kulloinkin viittaa. Sinfoninen runo on useimmiten yksiosainen ja tavallisesti 10–30 minuutin mittainen. Sinfoniset runot luokitellaan kuuluvaksi ”ohjelmamusiikkiin”, kun taas sellainen musiikki, jolla ei ole mitään ulkomusikaalisia aiheita, on ”absoluuttista musiikkia”. Sinfonisen runon eräänlaisena varhaismuotona voidaan pitää Ludwig van Beethovenin Pastoraalisinfoniaa, joka tosin on muodoltaan sinfonia, mutta teemoiltaan vahvasti ulkomusikaalisiin maaseutuaiheisiin viittaava. Myös Beethovenin teatterialkusoitot ovat tyylillisesti lähellä sinfonisia runoja. Pastoraalisinfonia innoitti Hector Berliozia säveltämään Fantastisen sinfonian, ohjelmamusiikin klassikon. Erityisen merkittävä säveltäjä sinfonisten runojen kehityksen kannalta on Franz Liszt, joka 1850- ja 1860-luvulla loi useita tämän musiikkilajin klassikoita. Jos musiikin aihe sitä vaati, oli Liszt valmis hylkäämään perinteiset muotorakenteet. Näin hän alisti musiikin palvelemaan aihetta ja toteutti siis konserttimusiikin puolella niitä periaatteita, joita Richard Wagner oli alkanut samaan aikaan toteuttaa oopperoissaan. 1800-luvun lopulla yhä useampi säveltäjä alkoi ilmaista musiikillisia ideoitaan sinfonisin runoin. Näistä säveltäjistä ehkä merkittävin oli Richard Strauss. Samaan aikaan eli toisaalta myös Johannes Brahmsin kaltaisia säveltäjiä, joiden mielestä musiikki tuli olla absoluuttista ja jotka siten sävelsivät vain perinteisiä sinfonioita, sekä Jean Sibeliuksen kaltaisia säveltäjiä, jotka sävelsivät sekä sinfonisia runoja että sinfonioita. Sinfonisten runojen voidaan katsoa liittyvän etenkin myöhäisromanttisen musiikin historiaan. 1900-luvun säveltäjät käyttivät tätä sävellysmuotoa varsin vähän.
- Il poema sinfonico è una composizione musicale per orchestra, solitamente in un solo movimento, di ampio respiro e che sviluppa musicalmente una idea poetica, ispirata alle più svariate occasioni extra-musicali: un'opera letteraria in versi o in prosa (Don Chisciotte di Richard Strauss), un'opera figurativa o filosofica (Così parlò Zarathustra di Richard Strauss), a luoghi o occasioni particolari, ma anche alla libera intuizione del compositore (Una saga di Jean Sibelius). È in sintesi un particolare tipo di composizione orchestrale suddiviso (Così parlò Zarathustra di Strauss) o no (Les Preludes di Liszt) in movimenti e spesso figurativamente molto chiaro: sono evidenti le immagini che il compositore vuole suggerire, attraverso il cambio di registro, di timbro e di intensità sonora. È una derivazione diretta della musica a programma che fu una delle forme predilette dai musicisti romantici, ad esempio Hector Berlioz nella sua Sinfonia fantastica e nell'Aroldo in Italia. Tra i musicisti che più svilupparono questo tipo di composizione si devono citare tra gli altri: Liszt (che ne coniò il termine), Čajkovskij, Richard Strauss, Smetana, Sibelius e Respighi. Smetana in particolare compose La mia patria, opera in cui confluiscono ben sei poemi sinfonici.
- 交響詩（こうきょうし）とは、管弦楽によって演奏される標題音楽のうち、作曲家によって交響詩（独：Sinfonische Dichtung、英：symphonic poem）と名付けられたものを言う。音詩（独：Tondichtung 英：tone poem）や交響幻想曲（英：symphonic fantasy）などと名付けられた楽曲も、交響詩として扱われることが多い。楽曲の形式は全く自由であり、原則として単一楽章で切れ目なく演奏されるが、中にはツェムリンスキーの『人魚姫』やスークの『夏物語』のように多楽章制の交響詩も一部存在する。5楽章からなるシベリウスのクレルヴォ交響曲は、作曲者自身は「交響曲」ではなく「交響詩」としている。また、標題つきの単一楽章の交響曲の一部には、交響詩と名付けても差し支えないようなものがある（リヒャルト・シュトラウスの『アルプス交響曲』など）。文学的、絵画的な内容と結びつけられることが多く、ロマン派を特徴づける管弦楽曲の形態である。
- Een symfonisch gedicht is een muzikaal werk voor orkest, waarbij de componist een buitenmuzikaal thema met muzikale middelen beschrijft. Dat thema kan bijvoorbeeld een (deel van een) sage of legende zijn, een schilderij of een landschap. Deze vorm van programmamuziek speelt een belangrijke rol in de romantische muziek in de 19e eeuw. Ook voor het ontstaan van de nationalistische school in de muziek is het symfonisch gedicht van belang geweest. Franz Liszt, die er dertien schreef, geldt als uitvinder van het genre en in elk geval als de naamgever van de sinfonische Dichtung, die in het Duits ook Tondichtung heet. De laatste term had de voorkeur van Richard Strauss, eveneens een componist waarvan een groot deel van zijn belangrijkste werken tot dit genre wordt gerekend. Met terugwerkende kracht worden ook werken van vóór Liszt als symfonisch gedicht aangeduid, bijvoorbeeld Berlioz' Roméo et Juliette, dat van de componist de genreaanduiding "symphonie dramatique" kreeg. Een symfonisch gedicht bestaat meestal uit slechts één deel. Wanneer de compositie uit meerdere delen bestaat, spreekt men gewoonlijk van een suite in de romantische zin (dus niet in de barokke zin) van het woord. Ook spreekt men wel van een symfonische cyclus, zoals bij Smetana's Mijn vaderland.
- Et tonedikt eller symfonisk dikt er en form for programmusikk, vanligvis i én sats, for symfoniorkester. Stykket baserer seg på eller er inspirert av et utenommusikalsk innhold, for eksempel et dikt, en fortelling, et kunstverk eller lignende. Franz Liszt oppfant så å si tonediktet på 1840- og 1850-tallet, som en videreutvikling av konsertouverturen (d.v.s. en ouverture som ikke er skrevet til en spesiell opera eller et teaterstykke) slik den hadde tatt form under bl.a. Felix Mendelssohn. Mot slutten av 1800-tallet og etter århundreskiftet skrev Richard Strauss en rekke berømte tonedikt. Da modernismen tok over rundt første verdenskrig sank komponistenes interesse for tonediktet som uttrykksform.
- Symfoniske dikt er en orkesterkomposisjon, vanligvis i én sats, hvor hver komponist forsøker å gjengi en handling, en idé e.l. Komposisjonens oppbygning blir da bestemt av denne handlingen (i motsetning til f. eks. en symfoni).
- Poemat symfoniczny - instrumentalna forma muzyczna, stworzona przez Liszta (pierwszy poemat to Co słychać w górach? do tekstu V. Hugo). Dzieło o charakterze programowym, zwykle sugerowanym już w tytule. Forma nie posiada określonej budowy i jest podporządkowana wymogom fabularnej treści. Dzieło zazwyczaj jednoczęściowe. Do rozwoju tej formy najbardziej przyczynili się: Ferenc Liszt - jednocześnie twórca gatunku, napisał m. in. : Les Preludes (Preludia, wg Medytacji Lamartine'a) Tasso, lamento e trionfo Co słychać w górach Orfeusz Prometeusz Hungaria Hamlet Bitwa Hunów Mazepa Camille Saint-Saëns Le Rouet d'Omphale, op. 31 Phaéton, op. 39 Danse macabre, op. 40 La Jeunesse d'Hercule, op. 50 Bedřich Smetana cykl 6 poematów symfonicznych Má vlast (Moja ojczyzna), w tym najsłynniejszy Vltava (Wełtawa) Antonín Dvořák Wodnik op. 107 Południca op.108 Złoty kołowrotek op.109 Leśny gołąb op. 110 Pieśń bohaterska op. 111 Zygmunt Noskowski Step op. 66 Piotr Czajkowski fantazja symfoniczna Burza, op. 18 - wg Szekspira uwertura fantastyczna Romeo i Julia - wg Szekspira uwertura Rok 1812, op. 49 ballada symfoniczna Wojewoda, op. 78 - wg poematu Mickiewicza Anatol Ladow Baba Jaga, op. 56 Zaczarowane jezioro, op. 62 Kikimora, op. 63 César Franck Richard Strauss Don Juan op. 20 Śmierć i wyzwolenie op. 24 Till Eulenspiegel op. 28 Also sprach Zarathustra, op. 30 (Tako rzecze Zaratustra) Ein Heldenleben, op. 40 Konstanty Gorski Na Olimpie wg noweli Henryka Sienkiewicza Zaczarowane koło wg baśni Lucjana Rydla Mieczysław Karłowicz Powracające fale, op. 9 Odwieczne pieśni, op. 10 Rapsodia litewska, op. 11 Stanisław i Anna Oświecimowie, op. 12 (uwaga - nie Oświęcimowie!!) Smutna opowieść, op. 13 Epizod na maskaradzie, op. 14 Paul Dukas scherzo symfoniczne L'Apprenti sorcier Jean Sibelius En Saga, op. 9 Le Cygne de Tuonela, op. 22/3 Finlandia, op. 26 Oceanidy La Fille de Pohjola, op. 49 Ottorino Respighi Pini di Roma (Pinie rzymskie) Fontane di Roma (Fontanny rzymskie) Feste Romane Bolesław Szabelski Mikołaj Kopernik Wojciech Kilar Krzesany Kościelec 1909 Modest Musorgski Noc na Łysej Górze jak również inni, mniej znani kompozytorzy.
- Um Predefinição:PBPE2 é uma obra de caráter musical baseada em um poema ou texto literário. Em geral, escrito em forma de sinfonia, em um só ato, para ser executada por uma orquestra. O autor procura descrever sentimentos e despertar emoções advindas da obra em que ele se baseia. O seu apogeu se deu no século XIX e o seu declínio após o término da Primeira Guerra Mundial.
- Symfonisk dikt eller tondikt är en genre inom programmusiken. Det är ett verk för symfoniorkester - vanligen, men inte alltid, i en sats -, som tonsättaren har gett ett utommusikaliskt innehåll genom titeln, ett motto eller dylikt. Det utommusikaliska innehåll som verket anspelar på kan till exempel vara en historisk händelse, en litterär text, en geografisk ort eller ett fiktivt skeende. Termen symfonisk dikt präglades av Franz Liszt som genrebeteckning för det egna orkesterverket Tasso (1854). Förebilder fanns bland annat hos Hector Berlioz (Symphonie phantastique) och Felix Mendelssohn-Bartholdy (uvertyren Hebriderna). Richard Strauss, som skrev flera stora verk i genren, föredrog beteckningen tondikt. Den symfoniska dikten är som genre starkt bunden till romantiken. I och med modernismens intåg i början av 1900-talet har intresset bland tonsättare för den symfoniska dikten som uttrycksmedel falnat.
- 交響詩，也稱音詩，是管弦樂的一種形式，通常為一個樂章，音樂的內涵通常具有敘事性，或者要呈現出故事性。因此交響詩是標題音樂具代表性的一種音樂形式。音樂的標題可以來自於一首詩，一本小說，一幅畫，或者其他方面。所以另一方面，絕對音樂則不具備這樣的特質。 交響詩的形式主要由李斯特創造，他於一八四零年代到一八五零年代間創作了一系列單樂章的管弦樂作品。李斯特式的交響詩出現之前，音樂家通常寫作音樂會序曲的形式；音樂會序曲是具戲劇性的，生動有趣的，以及發人深省的管弦樂章，獨立於任何歌劇或戲劇作品之外來單獨創作。例如：孟德爾頌的《芬格爾山洞》，或柏遼茲（白遼士）的《羅馬狂歡節序曲》。這也自貝多芬的序曲形式，如艾格蒙特序曲、科里奧蘭序曲及萊奧諾拉第三號序曲轉變而來；音樂的內容預示了戲劇作品的故事情節（雷奧諾拉為歌劇費德里奧中序曲之一。）。甚至早期具情境性質的管弦樂作品，如「暴風雨」（曾出現於第六號交響曲田園，貝多芬亦曾寫作以暴風雨為題的鋼琴奏鳴曲），可回溯至韋瓦第的小提琴協奏曲《四季》中夏季的暴風雨片段，以及巴洛克時期法國歌劇場景間一些具情境性質的間奏曲（entr'actes）。 其他的作曲家開始創作交響詩：史麥塔納（我的祖國）、德弗札克、穆索斯基（荒山之夜）、柴科夫斯基、法蘭克、杜卡斯、雷史畢基（羅馬交響詩三部曲：羅馬之松，羅馬之泉，羅馬之慶）、蓋希文（一個美國人在巴黎），以及其他許多作曲家。 理查·史特勞斯是晚期浪漫樂派作曲家中交響詩（他較喜歡稱音詩）作品較多產的其中一位，他的作品包括《唐璜》（Don Juan）、《狄爾惡作劇》（Til Eulenspiegel）、《查拉圖斯特拉如是說》（Also sprach Zarathustra），以及《唐吉訶德》（Don Quixote）。史特勞斯給唐吉訶德加上副標題「序曲，主題與變奏，以及終曲」，以及「給大型管弦樂團一個騎士性格主題的壯麗變奏曲」。這樣的的作品也能稱為狂想曲，李斯特也創作過不少狂想曲。 也有一些單樂章作品不是寫給管弦樂團，而是室內樂團或獨奏樂器。譬如荀白克的《淨夜》（Verklärte Nacht），根據一首詩而寫給弦樂六重奏（稍後改編為較大型樂團演出）。
- Симфоническая поэма — жанр симфонической музыки, выражающий романтическую идею синтеза искусств. Симфоническая поэма представляет собой одночастное оркестровое произведение, допускающее различные источники программы. Симфонической поэме свойственно свободное развитие музыкального материала, сочетающее различные принципы формообразования, чаще всего сонатность и монотематизм с цикличностью и вариационностью. Возникновение симфонической поэмы как жанра связывается прежде всего с именем Ференца Листа, создавшего 13 произведений этой формы в 1848—1858 гг. В качестве непосредственного предшественника Листа называют Феликса Мендельсона, прежде всего его увертюру «Гебриды». После Листа в этом жанре работали многие другие композиторы — М. А. Балакирев, Х. фон Бюлов, Дж. Гершвин, А. К. Глазунов, А. Дворжак, В. С. Калинников, М. Карлович, С. М. Ляпунов, С. С. Прокофьев, С. В. Рахманинов, А. Г. Рубинштейн, К. Сен-Санс, Я. Сибелиус, А. Н. Скрябин, Б. Сметана, Й. Сук, З. Фибих, С. Франк, П. И. Чайковский, М. К. Чюрлёнис, А. Шёнберг, Э. Шоссон, Д. Д. Шостакович, Р. Штраус, Дж. Энеску и другие. «Поэма» для скрипки с оркестром Э. Шоссона также написана под влиянием жанра симфонической поэмы. «Хореографическая поэма» «Вальс» М. Равеля представляет собой симфоническую поэму, предполагающую возможность сценического воплощения. Наиболее радикальное переосмысление жанра симфонической поэмы предложил Д. Лигети в Симфонической поэме для 100 метрономов. Влиянию симфонической поэмы подверглись в своем развитии и другие жанры — симфония, концерт, поэма, соната.
- Un poème symphonique est un genre musical destiné à un orchestre symphonique (éventuellement avec choeurs ou voix soliste), sur un sujet littéraire, philosophique, pictural ou descriptif.
|
| rdfs:comment
|
- 交響詩（こうきょうし）とは、管弦楽によって演奏される標題音楽のうち、作曲家によって交響詩（独：Sinfonische Dichtung、英：symphonic poem）と名付けられたものを言う。音詩（独：Tondichtung 英：tone poem）や交響幻想曲（英：symphonic fantasy）などと名付けられた楽曲も、交響詩として扱われることが多い。楽曲の形式は全く自由であり、原則として単一楽章で切れ目なく演奏されるが、中にはツェムリンスキーの『人魚姫』やスークの『夏物語』のように多楽章制の交響詩も一部存在する。5楽章からなるシベリウスのクレルヴォ交響曲は、作曲者自身は「交響曲」ではなく「交響詩」としている。また、標題つきの単一楽章の交響曲の一部には、交響詩と名付けても差し支えないようなものがある（リヒャルト・シュトラウスの『アルプス交響曲』など）。文学的、絵画的な内容と結びつけられることが多く、ロマン派を特徴づける管弦楽曲の形態である。
- Symfoniske dikt er en orkesterkomposisjon, vanligvis i én sats, hvor hver komponist forsøker å gjengi en handling, en idé e.l. Komposisjonens oppbygning blir da bestemt av denne handlingen (i motsetning til f. eks. en symfoni).
- Um Predefinição:PBPE2 é uma obra de caráter musical baseada em um poema ou texto literário. Em geral, escrito em forma de sinfonia, em um só ato, para ser executada por uma orquestra. O autor procura descrever sentimentos e despertar emoções advindas da obra em que ele se baseia. O seu apogeu se deu no século XIX e o seu declínio após o término da Primeira Guerra Mundial.
- 交響詩，也稱音詩，是管弦樂的一種形式，通常為一個樂章，音樂的內涵通常具有敘事性，或者要呈現出故事性。因此交響詩是標題音樂具代表性的一種音樂形式。音樂的標題可以來自於一首詩，一本小說，一幅畫，或者其他方面。所以另一方面，絕對音樂則不具備這樣的特質。 交響詩的形式主要由李斯特創造，他於一八四零年代到一八五零年代間創作了一系列單樂章的管弦樂作品。李斯特式的交響詩出現之前，音樂家通常寫作音樂會序曲的形式；音樂會序曲是具戲劇性的，生動有趣的，以及發人深省的管弦樂章，獨立於任何歌劇或戲劇作品之外來單獨創作。例如：孟德爾頌的《芬格爾山洞》，或柏遼茲（白遼士）的《羅馬狂歡節序曲》。這也自貝多芬的序曲形式，如艾格蒙特序曲、科里奧蘭序曲及萊奧諾拉第三號序曲轉變而來；音樂的內容預示了戲劇作品的故事情節（雷奧諾拉為歌劇費德里奧中序曲之一。）。甚至早期具情境性質的管弦樂作品，如「暴風雨」（曾出現於第六號交響曲田園，貝多芬亦曾寫作以暴風雨為題的鋼琴奏鳴曲），可回溯至韋瓦第的小提琴協奏曲《四季》中夏季的暴風雨片段，以及巴洛克時期法國歌劇場景間一些具情境性質的間奏曲（entr'actes）。 其他的作曲家開始創作交響詩：史麥塔納（我的祖國）、德弗札克、穆索斯基（荒山之夜）、柴科夫斯基、法蘭克、杜卡斯、雷史畢基（羅馬交響詩三部曲：羅馬之松，羅馬之泉，羅馬之慶）、蓋希文（一個美國人在巴黎），以及其他許多作曲家。 理查·史特勞斯是晚期浪漫樂派作曲家中交響詩（他較喜歡稱音詩）作品較多產的其中一位，他的作品包括《唐璜》（Don Juan）、《狄爾惡作劇》（Til Eulenspiegel）、《查拉圖斯特拉如是說》（Also sprach Zarathustra），以及《唐吉訶德》（Don Quixote）。史特勞斯給唐吉訶德加上副標題「序曲，主題與變奏，以及終曲」，以及「給大型管弦樂團一個騎士性格主題的壯麗變奏曲」。這樣的的作品也能稱為狂想曲，李斯特也創作過不少狂想曲。 也有一些單樂章作品不是寫給管弦樂團，而是室內樂團或獨奏樂器。譬如荀白克的《淨夜》（Verklärte Nacht），根據一首詩而寫給弦樂六重奏（稍後改編為較大型樂團演出）。
- Eine Sinfonische Dichtung (auch Symphonische Dichtung oder Tondichtung) ist ein längeres musikalisches Stück für Orchester, das versucht, außermusikalische Inhalte mit musikalischen Mitteln zu beschreiben, beispielsweise Menschen, Sagengestalten oder Landschaften, später z. B. auch Gemälde. Zuweilen folgt die sinfonische Dichtung auch direkt einer literarischen Vorlage. Sie ist eine Form der Programmmusik und spielt vor allem in der romantischen Musik des 19. Jahrhunderts eine große Rolle.
- A symphonic poem or tone poem is a piece of orchestral music in a single continuous section in which the content of a poem, a story or novel, a painting, a landscape or another (non-musical) source is illustrated or evoked. The term was first applied by Hungarian composer Franz Liszt to his 13 works in this vein. In its aesthetic objectives, the symphonic poem is in some ways related to opera; whilst it does not use a sung text, it seeks, like opera, a union of music and drama.
- Para la obra de Liszt, véase Poemas sinfónicos (Liszt) Un poema sinfónico es una obra de origen extramusical, de carácter poético literario, cuya finalidad es mover sentimientos y despertar sensaciones, o describir una escena mediante la música. Generalmente consta de un único movimiento y está escrito para orquesta, aunque puede ser para piano o para pequeñas formaciones instrumentales. El poema sinfónico es una guía para el desarrollo de la forma musical como tal en términos técnicos.
- Sinfoninen runo tai runoelma eli sävelruno on orkesterisävellys, joka pyrkii kuvaamaan musiikin keinoin ulkomusiikillisia aiheita, esimerkiksi ihmisiä, taruhahmoja tai maisemia. Sinfoninen runo voi perustua myös johonkin kirjalliseen teokseen. Sinfoninen runo nimetään aiheensa mukaan, ja lisäksi säveltäjä voi liittää teoksen eri osiin lyhyitä kirjallisia kuvauksia niistä asioista, joihin musiikki kulloinkin viittaa.
- Il poema sinfonico è una composizione musicale per orchestra, solitamente in un solo movimento, di ampio respiro e che sviluppa musicalmente una idea poetica, ispirata alle più svariate occasioni extra-musicali: un'opera letteraria in versi o in prosa (Don Chisciotte di Richard Strauss), un'opera figurativa o filosofica (Così parlò Zarathustra di Richard Strauss), a luoghi o occasioni particolari, ma anche alla libera intuizione del compositore (Una saga di Jean Sibelius).
- Een symfonisch gedicht is een muzikaal werk voor orkest, waarbij de componist een buitenmuzikaal thema met muzikale middelen beschrijft. Dat thema kan bijvoorbeeld een (deel van een) sage of legende zijn, een schilderij of een landschap. Deze vorm van programmamuziek speelt een belangrijke rol in de romantische muziek in de 19e eeuw. Ook voor het ontstaan van de nationalistische school in de muziek is het symfonisch gedicht van belang geweest.
- Et tonedikt eller symfonisk dikt er en form for programmusikk, vanligvis i én sats, for symfoniorkester. Stykket baserer seg på eller er inspirert av et utenommusikalsk innhold, for eksempel et dikt, en fortelling, et kunstverk eller lignende. Franz Liszt oppfant så å si tonediktet på 1840- og 1850-tallet, som en videreutvikling av konsertouverturen (d.v.s. en ouverture som ikke er skrevet til en spesiell opera eller et teaterstykke) slik den hadde tatt form under bl.a. Felix Mendelssohn.
- Poemat symfoniczny - instrumentalna forma muzyczna, stworzona przez Liszta (pierwszy poemat to Co słychać w górach? do tekstu V. Hugo). Dzieło o charakterze programowym, zwykle sugerowanym już w tytule. Forma nie posiada określonej budowy i jest podporządkowana wymogom fabularnej treści. Dzieło zazwyczaj jednoczęściowe. Do rozwoju tej formy najbardziej przyczynili się: Ferenc Liszt - jednocześnie twórca gatunku, napisał m. in.
- Симфоническая поэма — жанр симфонической музыки, выражающий романтическую идею синтеза искусств. Симфоническая поэма представляет собой одночастное оркестровое произведение, допускающее различные источники программы. Симфонической поэме свойственно свободное развитие музыкального материала, сочетающее различные принципы формообразования, чаще всего сонатность и монотематизм с цикличностью и вариационностью.
- Symfonisk dikt eller tondikt är en genre inom programmusiken. Det är ett verk för symfoniorkester - vanligen, men inte alltid, i en sats -, som tonsättaren har gett ett utommusikaliskt innehåll genom titeln, ett motto eller dylikt. Det utommusikaliska innehåll som verket anspelar på kan till exempel vara en historisk händelse, en litterär text, en geografisk ort eller ett fiktivt skeende.
- Un poème symphonique est un genre musical destiné à un orchestre symphonique (éventuellement avec choeurs ou voix soliste), sur un sujet littéraire, philosophique, pictural ou descriptif.
|
