| dbpprop:abstract
|
- Samuel Clarke was an English philosopher. The son of Edward Clarke, an alderman who represented the city of Norwich in parliament, was educated at the free school of Norwich and at Caius College, Cambridge. The philosophy of René Descartes was the reigning system at the university; Clarke, however, mastered the new system of Isaac Newton, and contributed greatly to its extension by publishing a Latin version of the Traité de physique of Jacques Rohault (1617-1672) with valuable notes, which he finished before he was twenty-two. The system of Rohault was founded entirely upon Cartesian principles, and was previously known only through the medium of a crude Latin version. Clarke's translation (1697) continued to be used as a text-book in the university till supplanted by the treatises of Newton, which it had been designed to introduce. Four editions were issued, the last and best being that of 1718. It was translated into English in 1723 by his younger brother Dr John Clarke, dean of Sarum.
- Samuel Clarke war englischer Philosoph und Theologe.
- Samuel Clarke oli englantilainen filosofi. Hän vaikutti teologian, matematiikan, metafysiikan ja filologian aloilla.
- Samuel Clarke est un théologien britannique. Il fut douze ans chapelain de l'évêque de Norwich; devint en 1706 chapelain de la reine Anne, et en 1709 recteur de Saint-James. Il fut lié avec les savants de son temps, particulièrement avec Isaac Newton. Clarke est surtout connu par son Traité de l'existence de Dieu et de la religion naturelle et révélée, traduit par Petrus Ricotier; cet ouvrage se compose de sermons prononcés à Saint-Paul pour la fondation de Robert Boyle; l'auteur y combat avec force Spinoza et Thomas Hobbes : il veut n'employer que des arguments métaphysiques et des démonstrations a priori. Il publia en 1712 un traité de la Trinité, qui le fit passer pour antitrinitaire et lui attira quelques difficultés. En 1716, il eut avec Henry Dodwell, Anthony Collins, et Gottfried Wilhelm von Leibniz des disputes célèbres sur divers points de métaphysique et de religion. Samuel Clarke est devenu membre de la Royal Society le 2 mai 1728. On a publié en 1717 sa correspondance avec Leibnitz sur le temps, l'espace, la nécessité et la liberté. Clarke cultiva aussi les sciences et la philologie. On lui doit des traductions latines de la Physique de Jacques Rohault, de l'Optique de Newton, et des éditions avec commentaires de Jules César, et d'Homère. Ses œuvres ont été réunies en 4 volumes in-folio, Londres, 1742. Dans la Profession de foi du vicaire savoyard, Jean-Jacques Rousseau rend cet hommage à Clarke : « Imaginez tous vos philosophes anciens et modernes ayant d'abord épuisé leurs bizarres systèmes de force, de chances, de fatalité, de nécessité, d'atomes, de monde animé, de matière vivante, de matérialisme de toute espèce, et après eux tous, l'illustre Clarke éclairant le monde, annonçant enfin l'Être des êtres et le dispensateur des choses : avec quelle universelle admiration, avec quel applaudissement unanime n'eût point été reçu ce nouveau système, si grand, si consolant, si sublime, si propre à élever l'âme, à donner une base à la vertu, et en même temps si frappant, si lumineux, si simple, et, ce me semble, offrant moins de choses incompréhensibles à l'esprit humain qu'il n'en trouve d'absurdes en tout autre système ! » (§ 17; Émile, p. 349 de l'édition GF Flammarion).
- Figlio di sir Edward Clarke, studiò presso la libera scuola di Norwich e al Caius College di Cambridge. La filosofia cartesiana era il sistema di pensiero dominante all'epoca; tuttavia Clarke accettò il sistema newtoniano e contribuì alla sua diffusione pubblicando una versione latina del Traité de physique di Jacques Rohault, arricchito da un notevole apparato di note, che portò a termine prima di avere compiuto il ventiduesimo anno di età. Clarke è forse più famoso per la sua disputa contro i deisti. Insieme a Joseph Butler sosteneva che la ragione (Clarke parla di matematica) era sufficiente a dimostrare l'esistenza di Dio e delle leggi della natura. L'opposizione di Clarke risulta timida nel tentativo di una conciliazione tra il cristianesimo ortodosso e il deismo più moderato, in cui la ragione è il preambolo per la fede. Sostiene infatti una religione basata sull'ordine razionale e necessario della natura (a cui la stessa divinità deve obbedire), dove tuttavia la ragione non può esaurire la conoscenza di Dio. La ragione è così preambolo per la fede, per la rivelazione. Samuel Clarke è anche autore di sermoni pubblicati col titolo Discorso sull'esistenza e sugli attributi di Dio nel 1705.
- Samuel Clarke – teolog, filozof, matematyk i fizyk, zajmował bardzo ważne miejsce nie tylko w angielskim, lecz także w europejskim życiu kulturalnym swoich czasów. Wyznawca Newtona, występował często jako jego najbłyskotliwszy, ale i najbardziej zrównoważony rzecznik w złożonych kwestiach filozoficznych i teologicznych dyskutowanych po publikacji Principia. Anglikański pastor, kapelan królowej Anny, nie mógł jednak objąć wyższych stanowisk kościelnych, ponieważ ciążył na nim zarzut herezji, jako że negował istnienie Trójcy Świętej na korzyść absolutnego monoteizmu. Także w tym bliski był pozycjom teologicznym wyznawanych przez Newtona. Jego dzieło The Scripture Doctrine of the Trinity (1712) wzbudziło wielkie poruszenie. Nie manifestując otwartego ateizmu, ograniczył się w nim do zademonstrowania, że Pismo Święte nie dostarcza wystarczających elementów na rzecz dogmatu Trójcy Śwętej. Sława Clarke'a wiąże się przede wszystkim z upowszechnianiem i obroną teorii fizycznych Newtona; w 1706 r. przełożył na łacinę jego Optics. Zasłużoną sławą cieszyła się i cieszy do tej pory jego korespondencja z Leibnizem prowadzona w latach 1715-16 i opublikowana w Londynie w 1717 r. ; próbował w niej odpowiadać na zarzuty, jakie na płaszczyźnie naukowej, filozoficznej i teologicznej stawiał Leibniz nauce Newtona – w szczególności koncepcjom absolutnej przestrzeni i absolutnego czasu, którym niemiecki filozof przeciwstawiał tezę o ich względności. Biorąc pod uwagę charakter kontrowersji, był to dialog pomiędzy głuchymi i do końca sporu obydwie strony nie zmieniły swoich pozycji. Niemniej publikacja korespondencji odegrała ogromną rolę w wyjaśnianiu wykształconej publiczności tamtych czasów fundamentalnych kwestii filozoficznych leżących u podłoża pewnych podstawowych pojęć rodzącej się nowoczesnej fizyki, takich choćby jak pojęcie czasu i przestrzeni. Teorie Newtona dostarczyły Clarke'owi decydujących argumentów do sformułowania na nowo zgodnych z aktualnymi ustaleniami nauki dowodów na istnienie Boga oraz jego atrybuty, a na polu moralności absolutnie pewnego kryterium, które służyć miało ustalaniu zasad etycznych – tematowi temu poświęcił wykłady cyklu Boyle Lectures w latach 1704-05.
- Samuel Clarke foi um filósofo inglês. Foi o filho de Edward Clarke, um membro do conselho da Prefeitura (alderman) que representava a cidade de Norwich no Parlamento. Foi educado na escola livre de Norwich e no Caius College, na Universidade de Cambridge. A filosofia de René Descartes era o sistema reinante na Universidade; Clarke, no entanto, dominava o novo sistema de Isaac Newton, e contribuiu para a sua divulgação ao publicar uma versão em Latim do Traité de physique de Jacques Rohault (1620-1675) com comentários interessantes, que ele escreveu antes de completar 22 anos.
- Samuel Clarke. 1675-1729. Newton'un önce öğrencisi, sonra dostu ve savunucusu olmuş olan İngiliz filozof ve ilahiyatçı. Tanrı'nın varlığını, "matematiksel yönteme yakın" bir yöntemle kanıtlamaya çalışmış olan Clarke, ahlak ilkelerinin matematiksel önermeler kadar kesin olduğunu; bundan dolayı inancın yardımı olmadan, yalnızca akıl aracılığıyla bilinebileceklerini öne sürmüştür. Fakat bu siyasi olaydan sonra kendisi gelmiştir.
|
| rdfs:comment
|
- Samuel Clarke was an English philosopher. The son of Edward Clarke, an alderman who represented the city of Norwich in parliament, was educated at the free school of Norwich and at Caius College, Cambridge.
- Samuel Clarke war englischer Philosoph und Theologe.
- Samuel Clarke oli englantilainen filosofi. Hän vaikutti teologian, matematiikan, metafysiikan ja filologian aloilla.
- Samuel Clarke est un théologien britannique. Il fut douze ans chapelain de l'évêque de Norwich; devint en 1706 chapelain de la reine Anne, et en 1709 recteur de Saint-James. Il fut lié avec les savants de son temps, particulièrement avec Isaac Newton.
- Figlio di sir Edward Clarke, studiò presso la libera scuola di Norwich e al Caius College di Cambridge. La filosofia cartesiana era il sistema di pensiero dominante all'epoca; tuttavia Clarke accettò il sistema newtoniano e contribuì alla sua diffusione pubblicando una versione latina del Traité de physique di Jacques Rohault, arricchito da un notevole apparato di note, che portò a termine prima di avere compiuto il ventiduesimo anno di età.
- Samuel Clarke – teolog, filozof, matematyk i fizyk, zajmował bardzo ważne miejsce nie tylko w angielskim, lecz także w europejskim życiu kulturalnym swoich czasów. Wyznawca Newtona, występował często jako jego najbłyskotliwszy, ale i najbardziej zrównoważony rzecznik w złożonych kwestiach filozoficznych i teologicznych dyskutowanych po publikacji Principia.
- Samuel Clarke foi um filósofo inglês. Foi o filho de Edward Clarke, um membro do conselho da Prefeitura (alderman) que representava a cidade de Norwich no Parlamento. Foi educado na escola livre de Norwich e no Caius College, na Universidade de Cambridge.
- Samuel Clarke. 1675-1729. Newton'un önce öğrencisi, sonra dostu ve savunucusu olmuş olan İngiliz filozof ve ilahiyatçı. Tanrı'nın varlığını, "matematiksel yönteme yakın" bir yöntemle kanıtlamaya çalışmış olan Clarke, ahlak ilkelerinin matematiksel önermeler kadar kesin olduğunu; bundan dolayı inancın yardımı olmadan, yalnızca akıl aracılığıyla bilinebileceklerini öne sürmüştür. Fakat bu siyasi olaydan sonra kendisi gelmiştir.
|
![[RDF Data]](/statics/sw-cube.png)
