| dbpprop:abstract
|
- Abu Mansur Sabuktigin (ca 942 - August 997), also spelled as Sabuktagin, Sabuktakin, Sebüktegin and Sebük Tigin, is generally regarded by historians as the founder of the Ghaznavid Empire and dynasty centered in modern day Afghanistan in the city of Ghazni. The empire extended throughout parts of Iran, Pakistan, and Central Asia. Amir Sebük Tigin was the son-in-law of Alptigin who actually seized Ghazni in a political fallout for the throne of the Samanids.
- Subuktugîn — transcrit aussi par Sabuktagin ou Sebük Tigin — né vers 942 et mort en août 997) est le fondateur de l'empire et de la dynastie des Ghaznévides dans ce qui est l'Afghanistan aujourd'hui. Subuktugîn naquît à Barskhan. Esclave, il épousa la fille de son maître Alptegîn, le gouverneur des Samanides de Ghaznî, lui succéda comme gouverneur en 977 et se libéra bientôt de la suzeraineté des Samanides en décadence. En 986, il défît le râja Jayapâla qui régna sur Kaboul, Lâhore et Bathinda. Le reste de sa vie fut occupé à la conquête d'un territoire correspondant à la majeure partie de l'Afghanistan moderne. Subuktugîn mourut à Balkh pendant une campagne, après avoir désigné son fils, Ismail, comme successeur. Ce dernier est rapidement renversé par son frère ainé Mahmoud qui s'empara du pouvoir.
- Sebüktigin (albo Sebuktigin, Sebük tegin, Sebuk Tegin, Sabuktigin) (pełne imię Abu Mansur Sebüktigin) (pers. ابو منصور سبکتگین) - założyciel dynastii Ghaznawidów, panujący w latach 977 - 997. Był Turkiem pochodzącym z plemienia zamieszkującego nad jeziorem Issyk-kul, prawdopodobnie Karłukiem. W młodości został porwany przez swoich pobratymców i sprzedany Samanidom, którzy przeszkolili go na ghulama. Trafił na służbę do Alptigina, gdzie szybko został dostrzeżony - już w wieku 18 lat dowodził oddziałem 200 ghulamów. Po ucieczce Alptigina do Ghazny w 962 roku, już za rządów jego syna, Abu Ishaka Ibrahima, wysunął się na czoło pozostałych ghulamów, biorąc udział m. in. w podróży Abu Ishaka do Buchary, podczas której ten starał się o uznanie przez Samanidów. Ostatecznie przejął władzę w Ghaznie kiedy kolejny z wybranych przez wojsko dowódców, Böri, okazał się władcą niekompetentnym, którego rządy doprowadziły ludność Ghazny do proszenia o powrót jej dawnego, wygnanego przez Alptigina władcy, Abu Ali lub Abu Bakra Lawika lub Anuka. Został on pokonany przez Sebüktigina w dolinie rzeki Logar na drodze do Kabulu, i po tym wydarzeniu w 977 roku obalił on Böriego i przejął władzę. Wkrótce po objęciu rządów Sebüktigin wykorzystał konflikt o władzę w mieście Bust pomiędzy Turkami Bajtuzem i Toganem i zajął je wraz z Kandaharem i całym regionem dzisiejszego południowego Afganistanu. Następnie wszedł w konflikt z Dźajapalą z dynastii hinduskich Szakijów, rządzącym w Kabulu, Ghandarze i dzisiejszym Pendżabie. W roku 979 pokonał go i zmusił do płacenia trybutu, zaś w roku 988 zadał druzgocącą klęskę w bitwie pod Lenghan koalicji Szakijów, Adźmiru i Kanaudźu. Po tym wydarzeniu zajął Kabul i Peszawar. Prawdopodobnie w latach następnych kontynuował najazdy na Pendżab i Radżputanę. W roku 992 stolicę Samanidów, którzy nadal byli nominalnymi suwerenami Sebüktigina, zajęli Karachanidzi, którzy jednak wycofali się z powodu śmierci ich wodza Hasana Bughra-chana. Po ich odejściu emir Nuh Ibn Mansur musiał stawić czoło buntowi swoich dowódców, Faʾika i Abu Alego Simdżuriego. Właściwie pozbawiony wojsk Nuh II wezwał na pomoc Sebüktigina, który postawił jako warunek jej udzielenia oddanie namiestnictwa kluczowej samanidzkiej prowincji, Chorasanu, swojemu synowi Mahmudowi. Nuh zgodził się na to, i w latach 993 i 996 Sebüktigin dwukrotnie pokonał buntowników. Faʾik uciekł do Karachanidów, natomiast Abu Ali Simdżuri został ostatecznie pojmany przez Mahmuda w roku 996 i stracony przez niego w roku 997. Mahmud został gubernatorem Chorasanu, natomiast sam Sebüktigin otrzymał w zarząd od Samanidy Balch, Tocharystan i Ghur, a zatem dzisiejszy środkowy i północny Afganistan. W tym momencie jego pozycja była o wiele silniejsza niż Samanidów, jednak do końca życia uznawał on ich formalną zwierzchność, posługując się jedynie tytułem al-hağib al adall, to jest najwyższego dowódcy. Przed swoją śmiercią region Ghazny powierzył w zarząd młodszemu bratu Mahmuda, Ismaʾilowi, którego miał ze związku z córką Alptigina (okoliczności zawarcia tego małżeństwa są niejasne). Nie znamy motywacji tej skądinąd niezrozumiałej dla wielu historyków decyzji.
- Abu Mansur Sebüktegin (äldre även Sebaktigin) var en turkisk krigsherre som efter en allians med den persiska samaniddynastin byggde sig en maktbas i östra delen av nuvarande Iran och sedan etablerade den nya ghaznaviddynasti i nuvarande Afghanistan, med centrum i staden Ghazni. Han efterträddes av Mahmud av Ghazni.
- Sebük Tegin, 977–997 yılları arasında hüküm süren Gazne Devleti sultanı. Bilge Tegin'in 975'te ölmesi üzerine tahta Alp Tegin'in diğer bir kölesi olan Böri Tegin geçti. Böri Tegin, halkla ters düşmesi üzerine 20 Nisan 977'de tahttan indirildi ve yerine Türk komutanları tarafından seçilen Sebük Tegin geldi. Sebük Tegin, Orta Asya kökenli bir Türk'tü. Alp Tegin tarafından Buhara'da köle olarak alınan Sebük Tegin, görünüşte Samanilerin bir valisi olarak hareket etmesine rağmen, bağımsız bir Gazne Devleti'nin temeli onun zamanında atılmıştı. Çok geçmeden Türklerin nüfuzu, Gazne'den Doğu Afganistan'daki Zabulistan bölgesine kadar yayıldı. Topraklarını; Toharistan, Zemindaver ve Belucistan'daki Kuzdar bölgesine kadar genişletti. Müslümanlığın yayılmasını engelleyen Hinduşahî Racası'nı mağlup etti ve Kabil Nehri boyunca Peşaver'e kadar ilerledi. Türk komutanlarından Ebu Ali Simcûrî ve Fâik ittifakına karşı Samani Emiri I. Mansur, 994'te Sebük Tegin'i yardıma çağırdı. Sebük Tegin ve oğlu Mahmut'un Horasan'a gelip isyancıları yenmesi üzerine Samani emiri, Mahmut'a Seyfü'd-devle unvanı ve Horasan ordu komutanlığı verdi. Gazneli hâkimiyetini; Toharistan, Zabulistan, Gur ve Belucistan'a kadar taşıyan Sebük Tegin, Ağustos 997'de öldü. Belh'te hastalanan Sebük Tegin'in naaşı, Tirmiz ya da Gazne'de toprağa verildi. Sebük Tegin; ölmeden önce küçük oğlu İsmail'in tahta geçmesini vasiyet etmesinden dolayı İsmail, babasının ölüm haberini aldıktan sonra Belh'e gelerek hükümdarlığını ilan etti.
|
| rdfs:comment
|
- Abu Mansur Sabuktigin (ca 942 - August 997), also spelled as Sabuktagin, Sabuktakin, Sebüktegin and Sebük Tigin, is generally regarded by historians as the founder of the Ghaznavid Empire and dynasty centered in modern day Afghanistan in the city of Ghazni. The empire extended throughout parts of Iran, Pakistan, and Central Asia. Amir Sebük Tigin was the son-in-law of Alptigin who actually seized Ghazni in a political fallout for the throne of the Samanids.
- Subuktugîn — transcrit aussi par Sabuktagin ou Sebük Tigin — né vers 942 et mort en août 997) est le fondateur de l'empire et de la dynastie des Ghaznévides dans ce qui est l'Afghanistan aujourd'hui. Subuktugîn naquît à Barskhan. Esclave, il épousa la fille de son maître Alptegîn, le gouverneur des Samanides de Ghaznî, lui succéda comme gouverneur en 977 et se libéra bientôt de la suzeraineté des Samanides en décadence.
- Sebüktigin (albo Sebuktigin, Sebük tegin, Sebuk Tegin, Sabuktigin) (pełne imię Abu Mansur Sebüktigin) (pers. ابو منصور سبکتگین) - założyciel dynastii Ghaznawidów, panujący w latach 977 - 997. Był Turkiem pochodzącym z plemienia zamieszkującego nad jeziorem Issyk-kul, prawdopodobnie Karłukiem. W młodości został porwany przez swoich pobratymców i sprzedany Samanidom, którzy przeszkolili go na ghulama.
- Abu Mansur Sebüktegin (äldre även Sebaktigin) var en turkisk krigsherre som efter en allians med den persiska samaniddynastin byggde sig en maktbas i östra delen av nuvarande Iran och sedan etablerade den nya ghaznaviddynasti i nuvarande Afghanistan, med centrum i staden Ghazni. Han efterträddes av Mahmud av Ghazni.
- Sebük Tegin, 977–997 yılları arasında hüküm süren Gazne Devleti sultanı. Bilge Tegin'in 975'te ölmesi üzerine tahta Alp Tegin'in diğer bir kölesi olan Böri Tegin geçti. Böri Tegin, halkla ters düşmesi üzerine 20 Nisan 977'de tahttan indirildi ve yerine Türk komutanları tarafından seçilen Sebük Tegin geldi. Sebük Tegin, Orta Asya kökenli bir Türk'tü.
|
![[RDF Data]](/statics/sw-cube.png)
