| dbpprop:abstract
|
- Prehistory is a term used to describe the period before written history. Paul Tournal originally coined the term Pré-historique in describing the finds he had made in the caves of southern France. It came into use in French in the 1830s to describe the time before writing, and the word "prehistoric" was introduced into English by Daniel Wilson in 1851. Prehistorians typically use a Three age system to divide up human prehistory—whereas scholars of pre-human time periods typically use the well defined Rock record and its internationally defined stratum base within the geologic time scale. The three-age system is the periodization of human prehistory into three consecutive time periods, named for their respective predominant tool-making technologies: The Stone Age The Bronze Age The Iron Age The occurrence of written materials (and so the beginning of local "historic times") varies generally to cultures classified within either the late bronze age or within the Iron Age. Historians increasingly do not restrict themselves to evidence from written records and are coming to rely more upon evidence from the natural and social sciences, thereby blurring the distinction between the terms "history" and "prehistory. " This view has recently been articulated by advocates of deep history.
- Die Vorgeschichte oder Urgeschichte oder Prähistorie bezeichnet die schriftlose Phase der Menschheitsgeschichte vom Auftreten der ersten Steinwerkzeuge vor etwa 2,5 Millionen Jahren bis zum Auftauchen der ersten Schriftzeugnisse, die den Beginn der Frühgeschichte markieren. Dementsprechend unterschiedlich datiert das Ende der Vorgeschichte in den Regionen der Welt. Da schriftliche Aufzeichnungen fehlen, liegt die Erforschung dieser Epoche vor allem bei der Archäologie und ihren Hilfs- bzw. Bezugswissenschaften.
- Prehistòria és un terme utilitzat sovint per a descriure el període anterior a la Història escrita. Paul Tournal va encunyar originalment el terme Pré-historique en descriure les troballes que havia fet a les coves a l'Occitània. Es va popularitzar en Francès a la dècada del 1830 per a descriure el temps anterior a l'escriptura, i va introduir-se a l'Anglès per Daniel Wilson al 1851. La Prehistòria es pot fer retrocedir fins al començament de l'univers mateix, encara que el terme és més utilitzat per a descriure períodes de quan ja hi havia vida a la Terra; els dinosaures poden descriure's com a animals prehistòrics i els homes de les cavernes es descriuen com a gent prehistòrica. Normalment el context determina el període temporal geològic o prehistòric que s'utilitza, p.e. "simi Miocè prehistòric", pels volts de 23 - 5.5 Milions d'anys enrere, o "Homo sapiens del Paleolític Mitjà", 200000 - 30000 anys enrere. Perquè, per definició, hi ha registres no escrits dels temps prehistòrics, (o com a mínim encara no n'hi ha cap de conegut fins avui en dia) la informació que coneixem sobre el període temporal és extreta dels camps de la paleontologia, biologia, palinologia, geologia, arqueoastronomia, antropologia, arqueologia i d'altres ciències naturals i socials. En societats on la introducció de l'escriptura és relativament recent, històries orals, coneixement del passat que ha passat de generació en generació, conté registres dels temps "prehistòrics". El terme va esdevenir menys estrictament definit al segle XX mentre la frontera entre història (interpretació dels registres escrits i orals) i d'altres disciplines va esdevenir menys rígid. Evidentment avui en dia la majoria d'historiadors es recolzen en proves de moltes àrees i ells mateixos no necessàriament es restringeixen en el període històric i en fonts codificades de comunicació escrites, orals o d'altres simbologies; a més a més, el terme "història" és utilitzat cada cop més en lloc de "prehistòria". Tanmateix, la distinció es manté important per a molts escolars, particularment a les ciències socials. Els principals investigadors de la prehistòria Humana són arqueòlegs prehistòrics i antropòlegs físics que utilitzen l'excavació, l'examen geogràfic, i l'anàlisi científic per revelar i interpretar la natura i comportament de la gent preculta i inculta. La prehistòria humana difereix de la història no només en termes de cronologia sinó en la forma que tracta les activitats de cultures arqueològiques més que nacions amb nom o individus. Restringit a restes materials més que registres escrits (i evidentment només aquelles restes que han sobreviscut), la prehistòria és anònima. Per això, els termes de referència utilitzats pels prehistoriadors com Neandertal o Edat de Ferro són etiquetes modernes i arbitràries, la definició precisa del qual és sovint subjecte de discussió i argumentació. La data que marca la fi de la prehistòria, que és la data quan els registres històrics escrits va esdevenir un recurs acadèmic útil, varia de regió a regió. A Egipte s'accepta generalment que la prehistòria es va acabar pels volts del 3200 aC mentre a Nova Guinea la fi de l'era prehistòrica es fixa molt més recentment, al 1900.
- Pravěk je tradiční označení období dějin lidstva, ze kterého nejsou písemné prameny, tj. období do vzniku písma. Užívá se též termínu předhistorie nebo prehistorie. Pravěk zahrnuje období vzniku a vývoje člověka, lidské společnosti a kultury od 3 milionů let př. n. l. do 4. tisíciletí př. n. l. (platí ovšem jen pro některé eurasijské a africké oblasti). Pravěk je tak nejstarší a nejdéle trvající dějinnou etapou. Namísto chybějících písemných pramenů jsou zdrojem bližšího poznání v období pravěku prameny hmotné.
- El término prehistoria (del griego προ=antes de e ιστορία=historia) designa el periodo de tiempo transcurrido desde la aparición del primer ser humano hasta la invención de la escritura, hace más de 5.000 años (aproximadamente en el año 3.000 A. C) o, según otros autores, la aparición del estado. — Es importante señalar que según las nuevas interpretaciones de la ciencia histórica, la prehistoria es un término carente de real significancia en el sentido que fue entendido por generaciones. Si se considera a la Historia, tomando la definición de Marc Bloch, como el acontecer humano en el tiempo, todo es Historia existiendo el ser humano, y la prehistoria podría, forzadamente, sólo entenderse como el estudio de la vida de los seres antes de la aparición del primer homínido en la tierra. Desde el punto de vista cronológico, sus límites están lejos de ser claros, pues ni la aparición del ser humano ni la invención de la escritura tienen lugar al mismo tiempo en todas las zonas del planeta. Por otra parte, hay quienes defienden una definición de esta fase o, al menos, su separación de la Historia Antigua, en virtud de criterios económicos y sociales en lugar de cronológicos, pues éstos son más particularizadores (es decir, más ideográficos) y aquéllos, más generalizadores y por tanto, más susceptibles de proporcionar una visión científica. En ese sentido, el fin de la Prehistoria y el inicio de la Historia lo marcaría una estructuración creciente de la sociedad (modificación del hábitat, aglomeración, socialización avanzada, jerarquización, poder administrativo, economía avanzada, moneda, intercambios comerciales —especialmente los de larga distancia—, etc.)
- Esihistoria tarkoittaa aikaa ennen kirjoitettua kieltä. Yli 99 % ihmiskunnan olemassaolon ajasta on ollut esihistoriaa. Esihistoriaa tutkivista tieteistä merkittävin on arkeologia. Esihistoria päättyi ensimmäisen kerran Mesopotamiassa ja Egyptissä noin vuonna 3000 eaa. Muualla maailmassa siirtyminen esihistoriasta varhaishistoriaan tapahtui huomattavasti myöhemmin. Jotkin Amazonin sademetsien ja Papua-Uusi-Guinean eristäytyneet alkuperäiskansat elivät esihistoriallista aikaa ainakin 1950- tai 1960-luvulle saakka. Kivikausi on useimmiten esihistoriallinen aikakausi, ja esimerkiksi Pohjoismaissa sitä ovat myös pronssikausi ja rautakausi. Esimerkiksi Lähi-idän korkeakulttuureissa pronssikausi puolestaan oli jo historiallista aikaa.
- La Préhistoire est généralement définie comme la période comprise entre l’apparition de l’Humanité et l’apparition des premiers documents écrits, même si cette définition n’est pas sans poser des problèmes. La préhistoire est aussi la discipline scientifique qui étudie cette période.
- Fájl:Stonehenge. jpg A Stonehenge Angliában. Pattintott kőeszköz - magyarországi leletből A történettudomány szerinti őskor az ember történetének első, leghosszabb korszaka, amely a földtörténeti harmadidőszak utolsó szakaszával és a földtörténeti negyedidőszakkal esik egybe. Az emberi történelem írott forrásokból nem ismert hosszú időszakát öleli fel. Az őskor kutatásával elsősorban a régészet és a paleoantropológia foglalkozik, a kulturális antropológia, a művészettörténet, a geológia és a paleontológia eredményeit is felhasználva. Az őskor kezdete: az első emberelődök (Hominina) megjelenése kb. 6-4 millió évvel ezelőtt. Az őskor vége: az írott történelem kezdete az i. e. 4. évezredben. Ez egyben az ókor kezdete is. Lásd még: Történelmi korszakok
- La preistoria è convenzionalmente indicata come il periodo della storia umana che precede l'invenzione della scrittura. Con la comparsa di testimonianze scritte infatti gli storici hanno a disposizione per la loro ricostruzione degli eventi una più vasta e chiara documentazione che giustifica questa periodizzazione convenzionale. La lunghissima fase della storia dell'uomo antecedente all'invenzione della scrittura a rigor di termini dovrebbe iniziare 200 mila anni fa quando nella regione dell'attuale Sudafrica appare un tipo umano detto Homo sapiens sapiens che dal punto di vista morfologico risulta in tutto identico all'uomo attuale. Tuttavia circa 2 milioni di anni fa, un tipo di ominide vivente nella regione intorno al Lago Vittoria ha utilizzato per la prima volta degli utensili dando inizio alla storia della tecnica. Per estensione, si può ipotizzare una contemporanea origine del pensiero, che darà a sua volta inizio alla religione, all'arte, alla filosofia ed alla scienza pura. L'invenzione del primo strumento di lavoro potrebbe giustificare l'estensione della preistoria a circa 2 milioni di anni fa, con il primo utensile, anche se i gruppi di ominidi che utilizzarono utensili non erano fisicamente simili agli umani attuali (Homo sapiens sapiens). La preistoria viene convenzionalmente suddivisa in tre periodi: paleolitico (ossia pietra vecchia), mesolitico (pietra di mezzo) e neolitico (pietra nuova), per quanto sarebbe più corretto parlare di fasi in quanto i periodi preistorici sono caratterizzati da differente durata temporale e termine nelle diverse regioni geografiche.
- 先史時代（せんしじだい）とは、歴史における時代区分の1つ。一般的には文献史料がまだ存在しない時代を指す。
- Prehistorie, voorgeschiedenis of oertijd is de benaming die wordt gegeven aan een periode in de menselijke geschiedenis. Over de precieze afbakening en het definiëren van deze periode bestaat behoorlijk wat discussie. In ruimere zin wordt de term ook gebruikt voor de geschiedenis van de Aarde voor het verschijnen van de mens. De Prehistorie wordt vaak aangeduid als een tijd waarin geen geschreven bronnen zijn gevonden. Paul Tournal bedacht de term Pré-historique oorspronkelijk om de vondsten die hij in grotten in Zuid-Frankrijk had gedaan te beschrijven. Het woord werd in 1830 opgenomen in het Frans om de periode voor de uitvinding van het schrift aan te duiden en in 1851 door Daniel Wilson in het Engels geïntroduceerd.
- Forhistorisk tid eller forntid kalles den tid der de skriftlige kildene er sparsomme eller altfor usikre til å kunne gi et dekkende bilde av historien. Historieskrivning om forhistorisk tid kalles forhistorie. Forhistorien omfatter tiden før og fram til den historiske tiden, og strekker seg altså over mange tusen år. Men det finnes ingen skarp grense for når den forhistoriske tiden slutter og den historiske begynner. Forhistorisk tid kan deles inn i epoker, for eksempel steinalderen, bronsealderen og jernalderen. Det finnes huvedsaklig tre kilder om den forhistoriske tiden: Arkeologiske funn. Skriftlige kilder fra nærliggende områder (når omgivelsen befinner seg i historisk tid). Muntlige tradisjoner (som kan ha blitt skrevet ned senere). Disse tre kilder gir ikke like detaljert og sikker kunnskap som historiske kilder, men kan likevel gi en viss innsikt i og sannsynlige hypoteser om hva som har hendt. Arkeologien, som er viktigst, arbeider med materielle levninger (fornminner) og ikke i første rekke gjennom skriftlig materiale, selv om det i senere tid har utviklet seg en arkeologi som sysler med historisk tid. Skriftlige kilder kan dels inneholde fragment som direkte handler om det område man er interessert i, dels gi en forklarende allment historisk sammenheng.
- Prehistoria, prahistoria (łac. pre - przedrostek oznaczający uprzedniość, "przed", "wcześniej") to najdłuższy okres dziejów ludzkości - od pojawienia się człowieka na Ziemi do powstania pisma. Badanie tego okresu możliwe jest jedynie metodami archeologicznymi. Na terenach Afryki zaczyna się około 5 mln lat temu razem z pojawieniem się pierwszych człowiekowatych, na terenie Europy około 1 mln lat temu, natomiast na innych terenach z momentem pojawienia się tam człowieka. Dzieli się na sześć podstawowych epok - daty w nawiasach nakładają się na siebie, ze względu na to, że na różnych terenach epoki te zaczynały się i kończyły w różnym czasie: epoka kamienia - (ok. 2 mln lat- 3400/2000 p.n. e) paleolit - (ok. 2 mln lat - ok. 11000 p.n.e. ) mezolit - (ok. 10000 - ok. 5000 p.n.e. ) neolit - (ok. 9000 - ok. 3400/2000 p.n.e. ) eneolit/chalkolit/epoka miedzi - (ok. 6000 - ok. 3400/2000 p.n.e. )* epoka brązu - (ok. 3400 - ok. 1200/750 p.n.e. ) epoka żelaza - (ok. 1200 p.n.e. do starożytności) Powyższa datacja jest próbą zniwelowania różnic wynikających z asynchronizmu rozwojowego, czyli nierównomiernego rozwoju różnych obszarów w tym samym czasie. Na przykład mezolit wystąpił tylko na ziemiach europejskich, a w Mezopotamii po paleolicie nastał od razu neolit. Epoka żelaza na ziemiach polskich rozpoczęła się ok. 750 r. p.n.e. (datę ustalono dzięki badaniom w osadzie kultury łużyckiej w Biskupinie), w obu Amerykach dopiero po 1492, zaś w Australii dopiero na przełomie XVIII i XIX w. Stosowana przez polskich naukowców chronologia obejmuje terytoria Niżu Środkowoeuropejskiego. Występujący na ziemiach europejskich eneolit na ziemiach Bliskiego Wschodu przyjmuje nazwę chalkolitu i pokrywa się z okresem powstawania pierwszych organizmów protopaństwowych. Nie wszyscy prehistorycy uznają eneolit/chalkolit za autonomiczny okres prehistorii, wielu uznaje go za schyłkowy etap neolitu. Prehistoria (prahistoria) kończy się wraz z wynalezieniem pisma, co dla każdej kultury działo się w innym momencie. Pismo powstało jako daleka konsekwencja rewolucji neolitycznej, która poprzez zwiększenie liczby produkowanej żywności spowodowała występowanie nadwyżek produktów rolniczych i przemysłowych oraz zmianę struktury społecznej i przejście z ustroju rodowego na klasowy, co determinowało sporządzanie spisów administracyjnych i inwentaryzacyjnych. Niektóre kultury nie poznały nigdy pisma i te, które żyją w ten sposób obecnie, lub żyły tak do niedawna, noszą nazwę kultur pierwotnych. Badaniem prehistorii (prahistorii) zajmuje się archeologia pradziejowa. Szczególnym jej działem, zajmującym się badaniem szczątków kostnych wymarłych człekokształtnych i człowiekowatych jest paleoantropologia i antropologia fizyczna.
- Pré-história corresponde ao período da história que antecede a invenção da escrita (evento que marca o começo dos tempos históricos registrados), que ocorreu aproximadamente em 4000 a.C.. Também pode ser contextualizada para um determinado povo ou nação como o período da história desse povo ou nação sobre o qual não haja documentos escritos. Assim, no Egito, a pré-história terminou aproximadamente em 3500 a.C. , enquanto que no Brasil terminou em 1500 e na Nova Guiné ela terminou aproximadamente em 1900. Para muitos historiadores o próprio termo "pré-história" é errôneo, pois não existe uma anterioridade à história e sim à escrita. A transição para a "história propriamente dita" se dá por um período chamado proto-história, que é descrito em documentos, mas ou são documentos ligeiramente posteriores ou documentos externos. O termo pré-história mostra, portanto, a importância da escrita para a civilização ocidental. Uma vez que não há documentos deste momento da evolução humana, seu estudo depende do trabalho de arqueólogos ou antropólogos, como por vezes de outros cientistas, que analisam restos humanos e utensílios preservados para determinar o que acontecia.
- Procesul de antropogeneză Preistoria reprezintă prima epocă din istoria societăţii omeneşti. Ea se mai numeşte şi epoca străveche. Ea a durat de o mie de ori mai mult decât celelalte epoci istorice luate la un loc. În viziunea evoluţionistă, preistoria se consideră a fi început cu procesul de antropogeneză (transformarea unor specii de maimuţe antropoide în oameni) şi a durat până la apariţia scrisului sau a primelor state. Alte teorii despre originile omului pun în lumină repere temporale diferite; antropologia reprezintă astăzi o variantă neunanim acceptată de lumea ştiinţei, dar de departe teoria cel mai bine documentată arheologic. Procesul de antropogeneză se explică ca urmare a schimbărilor de climă şi a florei Pământului. Cele mai vechi urme au fost descoperite pe teritoriul Africii în urmă cu peste 25 de milioane de ani în zona Riftului.
- Файл:Lascaux2. jpg Наскальная живопись в пещере Ласко, Франция, примерно 14 тыс. лет до н. э. , верхний палеолит Первобы́тное о́бщество (также доисторическое общество) — период в истории человечества до изобретения письменности, после чего появляется возможность исторических исследований, основанных на изучении письменных источников. Термин доисторический вошел в употребление в XIX в. В широком смысле слово «доисторический» применимо даже к эпохе динозавров, но в узком — только к доисторическому прошлому человека. Обычно в контексте дают указания, какой именно «доисторический» период обсуждается, например, «доисторических обезьян миоцена» (23 — 5,5 млн лет назад) или «Homo sapiens среднего палеолита» (300 — 30 тыс. лет назад). Поскольку, по определению, о данном периоде нет письменных источников, оставленных его современниками, информацию о нем получают, опираясь на данные таких наук как археология, этнология, палеонтология, биология, геология, антропология, археоастрономия, палинология. Поскольку письменность появилась у разных народов в разное время, ко многим культурам термин доисторический либо не применяется, либо его смысл и временные границы не совпадают с человечеством в целом. В частности, периодизация доколумбовой Америки не совпадает по этапам с Евразией и Африкой. В качестве источников о доисторических временах культур, до последнего времени лишенных письменности, могут быть устные предания, передававшиеся из поколения в поколение. Поскольку данные о доисторических временах редко касаются личностей и даже не всегда говорят что-либо об этносах, основной социальной единицей доисторической эпохи человечества является археологическая культура. Все термины и периодизация этой эпохи, такие как неандерталец или железный век являются ретроспективными и в значительной степени условными, а их точное определение является предметом обсуждения.
- Förhistorisk tid eller forntid (begreppen används ofta synonymt) kallas den tid där de skriftliga källorna är obefintliga eller alltför bristfälliga för att ge en täckande bild av historien. Historieskrivning om förhistorisk tid kallas förhistoria. Gränsen är flytande då det finns utländska historiska källor som belyser slutet av forntiden och arkeologiskt källmaterial är viktigt även för att utforska historisk tid. Förhistoriens sista del, där de skriftliga källor som finns är av så dålig kvalitet att de mest är att beteckna som senare tiders sagor, kallas protohistorisk tid. Förhistorien omfattar tiden före och fram till den historiska tiden, och sträcker sig egentligen över många miljoner år. Dock är den senare förhistorien om några tusen eller tiotals tusen år tillbaka vad som vanligen avses. Tidpunkten för när den historiska anses ta vid varierar mellan olika områden och kulturer, på grund av skillnader i förekomst av skriftligt material. Vad gäller Egypten anses allmänt att förhistorien slutade omkring 3200 före kristus, medan i Nya Guinea sträcker sig den förhistoriska perioden fram till år 1900 efter kristus. Inom svensk historieskrivning sträcker sig forntiden från människornas invandring till kristendomens införande på 1000-talet. Då inträder medeltiden, och därmed historisk tid.
- Tarihöncesi veya Prehistorya (Latince, præ = önce + Yunanca, ιστορία = tarih), insanlığın yazının bulunmasından önceki dönemi. Tarihöncesi dönemler arkeoloji tarafından araştırılır. Tarihöncesi dönemin uzunluğu, bölgelere göre değişiklik gösterir. Kimi bölgelerde 2 milyon yıl öncesinde yaşanmaya başlayan bu dönem insanlığın geçirdiği en uzun aşamadır.
- Первісне суспільство - це тривалий період в історії людства - від виникнення людини (порядку 2 млн. років тому) і до виникнення цивілізації і державності. У різних народів цей процес відбувався в різні історичні терміни, а деякі народи живуть в умовах первісності до сьогоднішнього дня. В сучасній науці прийнято розрізнювати власне первісну культуру - що існувала до виникнення перших цивілізацій на Землі (кінець IV - початок III тис. до н. е. ) і традиційну первісну культуру. Епосі первісності властиві наступні особливості: - відбувався антропогенез - біологічна еволюція людини, що завершилася, на думку різних вчених від 40 до 100 тисяч років тому, виникненням вигляду «людина розумна» (Homo sapiens), а також основних людських рас - надалі глибоких еволюційних змін в біологічній природі людини вже не відбувалося; - йшло формування мислення (або інтелекту) людини, його мови - в подальші періоди вони лише розвивалися; - людство розповсюдилося по всіх континентах; - люди переходять від тих, що привласнюють до виробляючих форм господарювання (від полювання і збирання до землеробства і скотарства) - поряд з антропогенезом розвертається соціогенез - формування суспільних форм життя у вигляді родової, а потім родоплеменної організації; - складаються перші світобачні уявлення, ранні форми релігійних уявлень, міфологічних систем. Серед цих найважливіших процесів, що заклали фундамент історії людства, стоїть і складання культури як специфічної сфери людського суспільства. Причому для ранніх етапів історії характерна єдність закономірностей, спільність виявів становлення культури у різних народів. Специфічною рисою первісної культури був її синкретизм (нерозчлененість), коли ні форми свідомості, ні види діяльності, ні форми культури не відділялися і не протиставлялися один одному. Будь-який вид діяльності передбачав і містив в собі всі інші. У первісному суспільстві в головному занятті людей - полюванні - були поєднані: технологічні прийоми виготовлення знарядь праці, стихійні наукові знання про звички тварин, соціальні зв'язки, що виражаються в формі полювання (індивідуальна, колективна), релігійні уявлення - магічні дії по забезпеченню успіху, які в свою чергу включали елементи художньої культури - пісні, танці, живопис. Саме внаслідок такого синкретизму характеристика культури первісного суспільства передбачає цілісний розгляд явищ його матеріальної і духовної культури, чітке усвідомлення умовності такого розподілу.
- 史前史，人類懂得用文字記錄歷史（信史時期）以前的歷史。各地人類發明文字的時間都有不同，所以史前史沒有一個適用於各地的特定時間。不過，作為一個泛稱，史前史通常指公元前4000年以前的時期。簡單來說，石器時代（前250萬年－前4000年）就是史前史時期，青銅器時代（前4000年－各地不同時期完結）以後就是信史時期。 舉個例，中國夏朝就是史前史。商朝人使用甲骨文，故商朝是信史。
|
![[RDF Data]](/statics/sw-cube.png)
