| dbpprop:abstract
|
- The Masurians or Mazurs or Masurs are a Lechitic sub-ethnic group in the Masovian and Warmian-Masurian Voivodeships in Poland. They are descended from Masovians, Polish settlers from Masovia who moved to Prussia especially during and after the Protestant Reformation and were primarily Protestant. In the 1800s the Masuria region of East Prussia was named after the Masurians.
- Die Masuren sind eine Ethnie aus dem heute polnischen Teil Ostpreußens. Sie sprachen zum Teil bis in den Zweiten Weltkrieg hinein das Masurische, eine slawische Mundart versetzt mit altpreußischen und deutschen Einflüssen. Nach und nach legten viele Masuren – beeinflusst durch Schulwesen und Kontakt mit deutschsprachigen Bewohnern – den Gebrauch ihrer ursprünglichen Mundart ab und wurden deutschsprachig, oft weiterhin mit hörbarem Akzent. Während zu Beginn des 19. Jahrhunderts noch mindestens 90 % der Masuren das Masurische verwendeten, sank dieser Anteil in den folgenden hundert Jahren unter 10 % und lag Anfang des 20. Jahrhunderts schon bei deutlich unter 50%. Zur Zeit der Vertreibung nach dem Zweiten Weltkrieg war das Masurische bereits eine aussterbende Sprache. „Das masurische Selbstbewußtsein zeigte sich jedoch nicht nur im polnischen Mehrheitsmilieu, sondern erfaßte auch die lokale Elite, die durch Schule und Studium deutsch geprägt war und auf Deutsch miteinander verkehrte. Sichtbarer Ausdruck ihres Heimatstolzes war die studentische Verbindung Masovia, die in den vierziger Jahren an der Albertina entstand. Mit deren Farben blau-weiß-rot erfolgte später die regionale Identifizierung vieler Masuren mit ihrer Heimat. Ein Mitglied der Königsberger Masovia, der Gymnasiallehrer Friedrich August Dewischeit (1805-1884), komponierte 1855 das Masurenlied Wild flutet der See, das sich zur inoffiziellen Hymne Masurens entwickeln sollte. Der Reichssender Königsberg verwendete die Melodie ab 1930 als Pausenzeichen. “ (Kossert 2001) Nach der Gründung des preußisch-deutschen Kaiserreichs 1871 begann die Landflucht in Ostpreußen, vor allem in Masuren. Durch die Industrialisierung boten sich der armen Landbevölkerung verlockende Perspektiven im Westen des Reiches. So zogen viele Masuren ins Ruhrgebiet, insbesondere nach Gelsenkirchen, wo sie eigene Vereine, beispielsweise Gebetsvereine namens „gromadki“, gründeten, die teilweise bis zum heutigen Tage bestehen. Das Masurenlied von Friedrich Dewischeit wird von den Alten noch gesungen. Die Eltern des verstorbenen FC-Schalke-04-Spielers Ernst Kuzorra stammten aus Masuren. Die meisten Masuren waren seit der Einführung der Reformation 1525 Lutheraner, mit Ausnahme des Gebiets um Allenstein, das unter der Herrschaft der ermländischen Bischöfe katholisch geblieben war. In der Kaiserzeit galten die Masuren als konservativ. In den masurischen Wahlkreisen der Bezirke Allenstein und Gumbinnen erzielte bei den preußischen Landtagswahlen die Deutschkonservative Partei jeweils mehr als 80 % der Stimmen. Viele Masuren wanderten in der zweiten Hälfte des 19. Jahrhunderts in die westlichen Industriegebiete (Berlin, Westfalen, Rheinland) ab, so dass trotz erheblichem Geburtenüberschuss die Bevölkerungszunahme unter dem Reichsdurchschnitt lag. Nach dem Ersten Weltkrieg wurde 1920 unter alliierter Aufsicht eine Volksabstimmung über die zukünftige Zugehörigkeit zu Deutschland/Ostpreußen oder Polen durchgeführt. Daran nahmen auf Vorschlag der polnischen Delegation bei der Konferenz von Versailles auch etwa 100.000 Masuren, die in das Ruhrgebiet und andere Teile des damaligen Deutschland gezogen waren, teil. Die polnische Delegation hatte jedoch die Stimmung der Masuren, die eine ganz andere war, als die der "Ruhrpolen" aus der Provinz Posen, ganz falsch eingeschätzt. 97,89 % der Abstimmungsteilnehmer im Abstimmungsgebiet Allenstein (im eigentlichen Masuren 99,32 %) votierten für einen Verbleib Masurens bei Ostpreußen, 2,1 % stimmten für eine Angliederung an Polen. Während der Weimarer Republik erzielten rechtskonservative monarchistische Parteien wie die Deutschnationale Volkspartei in Masuren hohe Stimmenanteile. In der Endphase der Republik erzielten auch die Nationalsozialisten überproportional hohe Stimmengewinne. Unter nationalsozialistischer Herrschaft wurde ein Großteil der Ortsnamen polnischer, litauischer und prussischer Herkunft durch neu geschaffene deutsche Namen ersetzt. Zum Teil wurden auch masurische Familiennamen eingedeutscht und der öffentliche Gebrauch der masurischen Sprache wurde verboten. Damit sollte die Erinnerung an das polnische Erbe getilgt werden, eine Maßnahme, die völlig überflüssig war, da sich die überwältigende Mehrheit der Masuren ohnehin als Ostpreußen und Deutsche fühlte. Nach dem Einmarsch der Roten Armee im Zweiten Weltkrieg flüchteten viele Masuren genau wie die deutschsprechenden Ostpreußen nach Westen. Ungefähr 160.000 blieben zurück, von denen jedoch der Großteil später nach Deutschland übersiedelten.
- Mazurzy – mieszkańcy południowych Prus Wschodnich, potomkowie polskich osadników z Mazowsza (przeważnie chłopów, ale także szlachty), którzy w kilku falach osadnictwa zasiedlili południową i częściowo wschodnią część Prus Książęcych od XIV w. W odróżnieniu od katolickich Warmiaków, przyjęli oni luteranizm wraz z sekularyzacją Prus Książęcych oraz przejściem ich władcy na protestantyzm w 1525. Odtąd luteranizm stał się ważną cechą wyróżniającą Mazurów od pokrewnych grup etnicznych. Mazurzy często nie uznawali się ani za Polaków, ani Niemców, a za polskojęzycznych Prusaków. Mówili gwarą mazurską, wypieraną od połowy XIX w. przez język niemiecki. Językiem oświaty i literatury religijnej Mazurów aż do lat 30. XIX w. był język polski. Mazurska szlachta polska uległa germanizacji najwcześniej, bo już pod koniec XVIII w. Język niemiecki, używany przez Mazurów był językiem literackim i różnił się od potocznego języka niemieckich mieszkańców Prus Wschodnich, który był bliski językowi dolnoniemieckiemu (plattdeutsch). W XIX wieku polskojęzyczna ludność Mazur, podobnie jak i Śląska, poddana została germanizacji przez rząd pruski. Germanizacji przeciwdziałał Gustaw Gizewiusz, polski działacz społeczno-narodowy i folklorysta. Przede wszystkim domagał się utrzymania języka polskiego w szkołach, a w celu powstrzymania germanizacji wydawał polskie książki dla Mazurów, m. in. tłumaczenie podręcznika szkolnego Przyjaciel młodzieży, we współpracy z Marcinem Gregorem (Królewiec 1845). Spisywał pieśni ludu mazurskiego włączone później przez O. Kolberga do jego Dzieł Wszystkich. Po I wojnie światowej, władze niemieckie otwarcie zwalczały gwarę mazurską. Prześladowania rozpoczęte przez bojówki niemieckie dotknęły zwłaszcza tą część ludności, która w plebiscycie, w 1920 roku, opowiedziała się za przynależnością do Polski ale szybko objęły wszystkich Mazurów, którzy nie utożsamiali się z Niemcami. Także w latach późniejszych władze niemieckie tłumiły przejawy tożsamości narodowej Mazurów zamykając szkoły w których nauczano mowy mazurskiej. Mazurzy, podobnie jak Warmiacy i inne grupy etniczne, po II wojnie światowej byli szykanowani przez polskie władze komunistyczne jako element niepewny. Często byli traktowani jako Niemcy. Wynikało to ze znacznego zgermanizowania Mazurów w XIX-XX w. Doprowadziło to do fal migracji Mazurów i wielu innych częściowo zgermanizowanych, polskich grup etnicznych, które na swej ziemi przetrwały wieki. Na ziemiach polskich można znaleźć natomiast innych potomków Mazurów. Są nimi Kurpie zamieszkujący Kurpiowszczyznę. Posługują się oni gwarą kurpiowską, która tylko nieznacznie różni się od klasycznej gwary mazurskiej. Z powodu dość dużych odmienności w tradycji i kulturze regionalnej zwykło się uważać Kurpiów za odrębną grupę etnograficzną. Pierwotne znaczenie słowa "Mazur" = człowiek z Mazowsza np. Jan Chryzostom Pasek jako mieszkaniec Mazowsza. Określenia "mazurskość", "język mazurski" zaczęły rozpowszechniać władze pruskie w połowie XIX wieku aby zaznaczyć rzekomą odrębność mieszkańców południowych Prus od ludności polskiej. Takim też mianem określana była w Małopolsce i Rusi Czerwonej, ludność osadzana na prawie polskim i magdeburskim począwszy od XIV wieku. Byli jedną z ważniejszych grup etnograficznych Galicji zaliczani do tzw. Podolaków czyli równiaków, mieszkańców równin obok Krakowiaków, Grębowiaków (Lisowiacy czyli Borowcy), Głuchoniemców, Bełżan, Bużan (Łopotniki, Poleszuki) Opolan, Wołyniaków, Pobereżców czyli Nistrowian".
- Os mazures são membros de um grupo étnico polonês nas voivodias da Masóvia e Warmia-Masúria na Polônia. Os mazures da Mazóvia são majoritariamente católicos romanos enquanto os mazures da região da Masúria da antiga Prússia Oriental são majoritariamente protestantes luteranos.
- Mazurienii sînt un subetnos în cadrul naţiunii poloneze. Numără cca 240 mii persoane, răspîndiţi preponderent în sudul Voievodatului Varmia şi Mazuria (reprezintă 16,7 % din populaţia acestei regiuni). Au fost puternic influenţaţi de cultura germană (pînă în 1945 au făcut parte din Germania). La recensămîntul populaţiei din 1910 din Germania mazurienii reprezentau cca 20 % din populaţia provinciei Prusiei Orientale (fiind majoritari în districtele sudice ale acestei provincii, numite Mazuria). În 1919 districtele mazuriene au avut posibilitatea să adere la Polonia în urma unui referendum organizat de Societatea Naţiunilor, dar 97 % din populaţia Mazuriei a preferat să rămînă în Germania. În sec. XIX autorităţile germane au promovat ideea existenţei unei limbi mazure distincte de cea poloneză (ideea are un număr mic de susţinători şi astăzi). Spre deosebire de restul polonezilor mazurienii sînt luterani şi nu romano-catolici.
- Мазуры — жители южной части Восточной Пруссии, потомки польских поселенцев в этом регионе (в основном крестьян, но также и знати), который сложился в резултате нескольких волн колонизации. В отличие вармяков, исповедавших католичество, они являются лютеранами. Мазуры зачастую не считают себя ни поляками и немцами, а польскими пруссами.
- Masurer (po. mazur, mazowszanin, fem. ma-zurka), invånare i det forna hertigdömet Masovien, Polen,.
|
| rdfs:comment
|
- The Masurians or Mazurs or Masurs are a Lechitic sub-ethnic group in the Masovian and Warmian-Masurian Voivodeships in Poland. They are descended from Masovians, Polish settlers from Masovia who moved to Prussia especially during and after the Protestant Reformation and were primarily Protestant. In the 1800s the Masuria region of East Prussia was named after the Masurians.
- Die Masuren sind eine Ethnie aus dem heute polnischen Teil Ostpreußens. Sie sprachen zum Teil bis in den Zweiten Weltkrieg hinein das Masurische, eine slawische Mundart versetzt mit altpreußischen und deutschen Einflüssen. Nach und nach legten viele Masuren – beeinflusst durch Schulwesen und Kontakt mit deutschsprachigen Bewohnern – den Gebrauch ihrer ursprünglichen Mundart ab und wurden deutschsprachig, oft weiterhin mit hörbarem Akzent. Während zu Beginn des 19.
- Mazurzy – mieszkańcy południowych Prus Wschodnich, potomkowie polskich osadników z Mazowsza (przeważnie chłopów, ale także szlachty), którzy w kilku falach osadnictwa zasiedlili południową i częściowo wschodnią część Prus Książęcych od XIV w. W odróżnieniu od katolickich Warmiaków, przyjęli oni luteranizm wraz z sekularyzacją Prus Książęcych oraz przejściem ich władcy na protestantyzm w 1525.
- Os mazures são membros de um grupo étnico polonês nas voivodias da Masóvia e Warmia-Masúria na Polônia. Os mazures da Mazóvia são majoritariamente católicos romanos enquanto os mazures da região da Masúria da antiga Prússia Oriental são majoritariamente protestantes luteranos.
- Mazurienii sînt un subetnos în cadrul naţiunii poloneze. Numără cca 240 mii persoane, răspîndiţi preponderent în sudul Voievodatului Varmia şi Mazuria (reprezintă 16,7 % din populaţia acestei regiuni). Au fost puternic influenţaţi de cultura germană (pînă în 1945 au făcut parte din Germania).
- Мазуры — жители южной части Восточной Пруссии, потомки польских поселенцев в этом регионе (в основном крестьян, но также и знати), который сложился в резултате нескольких волн колонизации. В отличие вармяков, исповедавших католичество, они являются лютеранами.
- Masurer (po. mazur, mazowszanin, fem. ma-zurka), invånare i det forna hertigdömet Masovien, Polen,.
|
![[RDF Data]](/statics/sw-cube.png)
