| dbpprop:abstract
|
- Knaanic (also called Canaanic, Leshon Knaan or Judeo-Slavic) was a West Slavic Jewish language, formerly spoken in the lands of the Western Slavs, notably the Czech lands, but also the lands of modern Poland, Lusatia and other Sorbian regions. It became extinct in the Late Middle Ages. The language is sometimes referred to as "Judeo-Czech", though the term is a misnomer as during the Knaanic language's formation the Czech language did not yet differ from the Western Slavic language that gave birth to modern Czech, Polish or Slovak languages. The name comes from the land of Knaan, a geo-ethnological term denoting the Jewish populations living east of the Elbe river (as opposed to the Ashkenazi Jews living to the West of it, or the Sephardi Jews of Iberian Peninsula). As such, the land is often simply translated as Slavonia, or Slavic Europe. The term might in turn be related to ancient Canaan. The use of a name derived from Canaan for a Slavic language spoken by a Jewish peoples living in a Slavic region is an indication to the Canaanite origin of Hebrew language (and people) as perceived by the speakers themselves and/or surrounding Slavic people, probably as relayed to them by Bibilical mythology. The language became extinct some time in the Middle Ages, possibly due to expansion of the Ashkenazi culture and their own Yiddish language based on German. This hypothesis is often backed up with a large number of Yiddish loanwords of Slavic origin, many of which were no longer in use in Slavic languages themselves at the time of the Ashkenazi expansion. These are believed to be loaned from Knaanic rather than from Czech or Polish language. Another hypothesis voiced by Paul Wexler argues, that Knaanic is indeed the direct predecessor of Yiddish and that the language became later Germanized. Alternatively, the Knaanim, that is the people speaking the Judaeo-Slavic languages were to be the main factor in changes within the Yiddish language. Such views are in contrast with Max Weinreich's theories, who argued that the Slavic loanwords were assimilated only after the Yiddish was already fully formed. A possible early example of Knaanic is a 9th century letter for a Jewish community of Ruthenia. One of the very few commonly-accepted examples of Knaanic are inscriptions on coins minted for Mieszko the Old and Leszek the White, two Polish rulers of 12th and 13th century. The latest evidence of usage of the language come from 16th century.
- Knaanische Sprachen (Judenslawisch, Kanaanitisch, Eigenbezeichnung „Leshoneynu“ – unsere Sprache) sind die von Juden gesprochenen slawischen Sprachen, die um das Ende des Mittelalters ausgestorben sind. Das Wort „Knaanisch“ leitet sich von „Kanaan“ (hebr. כנען) ab, obwohl kein Zusammenhang zwischen der Knaanischen Sprache und dem biblischen Land Kanaan besteht. Allerdings wurde von Benjamin von Tudela die Kiewer Rus als „Land Kanaan“ bezeichnet.
- Lešon Kenaan je termín, jímž Židé žijící ve středověku především na českém, ale též polském a lužickém území označovali jazyk běžně užívaný ve zdejších zemích, který i oni sami používali v každodenní komunikaci – tedy především staročeštinu, respektive obecně "západní slovanštinu", neboť jednotlivé západoslovanské jazyky v té době ještě nebyly natolik diverzifikované. V opačné perspektive je pak označení lešon Kenaan (kanaánština) používáno pro variantu staročeštiny, kterou používalo právě židovské etnikum. Není zcela zřejmé, nakolik se tzv. židovská slovanština lišila od jazyka používaného nežidovskou populací a zda jde o nářečí či dokonce samostatný jazyk v pravém slova smyslu. Dochovala se především z glos k hebrejským textům (například komentáře k talmudu a liturgii Jicchaka ben Mošeho a Abrahama ben Azriela), které sloužily jako vysvětlivky pro židovské čtenáře, kteří již plyně neovládali hebrejštinu. Tyto glosy byly psány hebrejským písmem, které však foneticky zachycovalo staročeská slova. Význam slov i syntax podle všeho odpovídá tehdejší češtině. Češtinu na našem území Židé patrně používali zhruba do 15. století, kdy začala být nahrazována němčinou a kdy se silněji začal prosazovat aškenázský vliv. K češtině pak opět někteří přecházeli v 19. a 20. století, ovšem již bez návaznosti na někdejší lešon Kenaan.
- Il canaan (o knaan o giudeo-slava) era una lingua slava occidentale ebraica, parlata nelle terre ceche, oggi situate nella Repubblica ceca. Si estinse alla fine del Medioevo. Il nome canaan si applica soprattutto alla lingua parlata dagli ebrei cechi, ma anche ad altre lingue giudeo-slave. Il nome deriva dal termine antico Canaan (in ebraico כנען "kəna‘an"). In modo simile al caso del nome ebraico Tzarfath (biblico Zarephath) che è diventanto il nome per la Francia in seguito all'espulsione dei giudei dalla Giudea ad opera dei romani, la ragione per cui venisse usato il nome canaan per le regioni slave non è chiaro.
- クナアン語（Leshon Knaan）は西スラヴ語の系統を引くユダヤ諸語の一つ。かつてチェコで話されていたが、14-15世紀に消滅し、現在では死語となっている。クナアン語という名称は主としてユダヤ＝チェコ語をさすが、その他のユダヤ系スラヴ諸語をさす場合もある。 歴史的には、アシュケナジムが東進する前から東欧に居住していた少数のユダヤ人の言語とされる。スラヴ語の系統を引く点で、ゲルマン語系のアシュケナジムの言語であるイディッシュ語とは区別される。
- Język knaan (nazywany też Leshon Knaan lub język judeosłowiański) – wymarły język (lub grupa języków) diaspory żydowskiej, który rozwinął się na bazie języków słowiańskich, głównie w oparciu o język czeski. Był używany na terenach słowiańskich do czasów średniowiecza. Zaliczany jest do języków zachodniosłowiańskich. Niektórzy badacze twierdzą, iż przetrwał do czasów o wiele późniejszych, aż do momentu ekspansji kultury aszkenazyjskiej i języka jidysz, przez który został wchłonięty i zasymilowany. Znane jest przynajmniej jedno świadectwo piśmiennicze z końca XVI w. w języku polskim (?), zapisane jednak literami hebrajskimi. Potencjalnym dowodem na tę tezę miałby być również archaiczne zapożyczenia z języków słowiańskich w jidysz, w formach, które w momencie jego ekspansji w językach słowiańskich już nie istniały. Miałyby być to rzekome zapożyczenia z knaan. Jeszcze inna hipoteza wyjaśniająca pochodzenie elementu słowiańskiego w jidysz, zaproponowana przez Paula Wexlera zakłada, iż on sam ma rodowód judeo-słowiański (judeo-łużycki) a dopiero z czasem został zgermanizowany i błędnie jest klasyfikowany jako język germański.
- Limba cnaanică este denumirea graiului vorbit în evul mediu de către populaţia evreiască din Cehia, Moravia, dar probabil şi din Luzacia şi actuala Polonie. În limba ebraică există mai multe denumiri ale acestui grai printre care cea mai corectă pare a fi denumirea "ceha evreiască". Conform Jiřinei Šedinová, specialistă în cultura şi literatura evreilor din Cehia, termenul leşon kenaan desemnează chiar limba cehă. Deşi în mod curent întâlnim afirmaţii conform cărora "leşon kenaan" ar fi o limbă de sine stătătoare, singura sursă a cunoaşterii graiului vorbit de evreii cehi în evul mediu sunt glosele care apar în texte religioase (bunăoară în Or zarua de Yitzhak ben Moshe sau Arugat ha-bosem de Avraham ben Azriel). Aceste glose sunt scrise cu alfabetul ebraic, dar limba lor nu diferă de ceha medievală. Prin urmare, nu dispunem de surse suficiente pentru a ajunge la concluzia că în evul mediu evreii cehi aveau un grai deosebit. Situaţia din Cehia diferă în mod considerabil de cea din Occitania, unde existenţa unei limbi evreieşti de sine stătătoare este un fapt indiscutabil. Limba şuadit (sau limba iudeo-provensală) prezenta deosebiri faţă de dialectul provensal al populaţiei creştine din regiunea respectivă; printre altele evreii din Provence pronunţau altfel unele sunete, mai ales unele consoane. Pe baza gloselor evreieşti din Cehia putem afirma că situaţia din această ţară semăna mai degrabă cu cea din Spania sau din Germania, unde graiul întrebuinţat de populaţia evreiască nu se deosebea în mod frapant de limba mediului creştin. Graiul vorbit de evreii din Renania nici pe departe nu prezenta, faţă de limba germană de atunci, marile diferenţe pe care idişul de astăzi le prezintă faţă de germană (acelaşi lucru este valabil şi în cazul limbilor spaniolă şi ladino). În altă ordine de idei, în evul mediu cuvântul ebraic Kenaan (כנען) se referea nu numai la Cehia, ci la tot teritoriul locuit atunci de slavii de vest - actuala Polonie, Luzacia şi regiunile situate la vest de Luzacia, până la râul Elba. Deci zona de răspândire a unei limbi evreieşti bazate pe cehă sau pe o altă limbă vest-slavă medievală nu poate fi delimitată cu siguranţă. În Cehia fenomenul limbii "leşon kenaan" este practic necunoscut, iar în paginile Wikipediei cehe a avut loc o discuţie dacă o limbă evreiască bazată pe ceha medievală a existat într-adevăr şi dacă merită ca Wikipedia cehă să-i consacre un articol.
- Еврейско-славянские диалекты (кнаанит, Qna`anith; самоназв. Lešoneynu «наш язык») — условное название нескольких диалектов и регистров славянских языков, на которых говорили евреи, жившие в Средние века в славянских странах. Все известные еврейско-славянские диалекты были вытеснены идишем или окружающими славянскими языками к концу Средневековья. Наиболее известен еврейско-чешский вариант древнечешского языка, на котором говорили богемские и моравские евреи до массового наплыва идиш-говорящих ашкеназов из Германии и затем переселения и тех, и других на восток и северо-восток в пределы Речи Посполитой. Однако ничего неизвестно о его отличиях от языка окружающего населения. Скорее всего, как и в случае с другими средневековыми еврейскими языками Европы отличия были минимальны и ограничивались вкраплением древнееврейских и арамейских слов и использованием еврейского алфавита. Имеются сведения также о существовании евреев в Киевской Руси, которые возможно также говорили на еврейском варианте древнерусского языка в XI—XIII веках, и возможно вплоть до XV века. В то же время, так как «древнерусские» евреи происходили в основном из Хазарии, их разговорным языком мог быть хазарский язык, что косвенно подтверждается Киевским письмом. Название кнаанит связано с обозначением славянских стран термином Qna`an, встречающимся в еврейских текстах (например, Биньямин из Туделы в XII в. называет Киевскую Русь «Земля Ханаан»). Причина подобного отождествления неизвестна.
- Knaanik Orta Çağ'ın sonlarına doğru yok olmuş Çek topraklarında Batı Slav dilleri grubuna ait bir Yahudi diliydi. Her ne kadar Knaanik "Yahudi Çekçesi" demek ise de bazen genelleme yapılıp bütün Yahudi-Slav dilleri için kullanılabilir.
|
| rdfs:comment
|
- Knaanic (also called Canaanic, Leshon Knaan or Judeo-Slavic) was a West Slavic Jewish language, formerly spoken in the lands of the Western Slavs, notably the Czech lands, but also the lands of modern Poland, Lusatia and other Sorbian regions. It became extinct in the Late Middle Ages.
- Knaanische Sprachen (Judenslawisch, Kanaanitisch, Eigenbezeichnung „Leshoneynu“ – unsere Sprache) sind die von Juden gesprochenen slawischen Sprachen, die um das Ende des Mittelalters ausgestorben sind. Das Wort „Knaanisch“ leitet sich von „Kanaan“ (hebr. כנען) ab, obwohl kein Zusammenhang zwischen der Knaanischen Sprache und dem biblischen Land Kanaan besteht. Allerdings wurde von Benjamin von Tudela die Kiewer Rus als „Land Kanaan“ bezeichnet.
- Lešon Kenaan je termín, jímž Židé žijící ve středověku především na českém, ale též polském a lužickém území označovali jazyk běžně užívaný ve zdejších zemích, který i oni sami používali v každodenní komunikaci – tedy především staročeštinu, respektive obecně "západní slovanštinu", neboť jednotlivé západoslovanské jazyky v té době ještě nebyly natolik diverzifikované.
- Il canaan (o knaan o giudeo-slava) era una lingua slava occidentale ebraica, parlata nelle terre ceche, oggi situate nella Repubblica ceca. Si estinse alla fine del Medioevo. Il nome canaan si applica soprattutto alla lingua parlata dagli ebrei cechi, ma anche ad altre lingue giudeo-slave. Il nome deriva dal termine antico Canaan (in ebraico כנען "kəna‘an").
- Język knaan (nazywany też Leshon Knaan lub język judeosłowiański) – wymarły język (lub grupa języków) diaspory żydowskiej, który rozwinął się na bazie języków słowiańskich, głównie w oparciu o język czeski. Był używany na terenach słowiańskich do czasów średniowiecza. Zaliczany jest do języków zachodniosłowiańskich.
- Limba cnaanică este denumirea graiului vorbit în evul mediu de către populaţia evreiască din Cehia, Moravia, dar probabil şi din Luzacia şi actuala Polonie. În limba ebraică există mai multe denumiri ale acestui grai printre care cea mai corectă pare a fi denumirea "ceha evreiască". Conform Jiřinei Šedinová, specialistă în cultura şi literatura evreilor din Cehia, termenul leşon kenaan desemnează chiar limba cehă.
- Еврейско-славянские диалекты (кнаанит, Qna`anith; самоназв. Lešoneynu «наш язык») — условное название нескольких диалектов и регистров славянских языков, на которых говорили евреи, жившие в Средние века в славянских странах.
- Knaanik Orta Çağ'ın sonlarına doğru yok olmuş Çek topraklarında Batı Slav dilleri grubuna ait bir Yahudi diliydi. Her ne kadar Knaanik "Yahudi Çekçesi" demek ise de bazen genelleme yapılıp bütün Yahudi-Slav dilleri için kullanılabilir.
|
![[RDF Data]](/statics/sw-cube.png)
