| dbpprop:abstract
|
- James Keir Hardie, Sr. (15 August 1856 - 26 September 1915) was a Scottish socialist and labour leader, and was the first Independent Labour Member of Parliament (MPs) elected to the UK Parliament, seven years before the founding conference of the Labour Party.
- James Keir Hardie war ein britischer Politiker. Hardie wurde berühmt als einer der Gründer der Labour Party sowie als einer ihrer ersten beiden Abgeordneten im britischen Parlament.
- James Keir Hardie était un socialiste écossais, premier travailliste élu à la Chambre des Communes, sept ans avant la conférence de fondation du Labour Party, dont il fut le premier président.
- James Keir Hardie was een Engels Labour-politicus, pacifist en christen. James Keir Hardie kwam uit een extreem arme familie. Hij vond reeds op zeer jonge leeftijd werk als bezorger. Na het overlijden van zijn zieke broertje in januari 1866 werd hij door zijn baas ontslagen omdat hij te laat op zijn werk verscheen. Zijn moeder leerde hem uiteindelijk lezen en schrijven in de avonduren. Hij vond werk in een mijn en werkte 12 uur per dag. Spoedig zag hij de mensonterende toestanden waarin de arbeiders hun werk moesten verrichten en Hardie begon voor de vakbond te werken. In 1886 werd Hardie secretaris van de plaatselijke vakbond. In 1887 gaf hij een krant uit, The Miner ('De mijnwerker'), later The Labour Leader ('De arbeidersleider') genaamd. Hij sloot zich aan bij de Liberale Partij van Gladstone. Spoedig werd hij socialist en was onafhankelijk socialistisch kandidaat voor de lagerhuisverkiezingen. In 1892 werd hij in het Britse lagerhuis gekozen. Hoewel hij een ongodsdienstige opvoeding had genoten, bekeerde hij zich in 1897 tot het christendom. Het christelijk geloof en zijn socialisme waren de grondslagen van zijn politiek en maatschappelijk handelen. Hardie sloot zich aan bij de Christian Socialist Movement en werd christen-socialist. Hij keerde zich tegen het Hogerhuis (het erfelijk adellijk lidmaatschap van het Huis) en het salaris van parlementsleden (die moesten daarnaast volgens Hardie een gewone baan hebben; parlementariër zijn was in zijn ogen het land dienen). Hij steunde het vrouwenkiesrecht, hogere belastingen voor mensen met een hoog inkomen en de vakbonden. Voor die laatste maakte hij reizen door Europa en woonde hij congressen bij. In 1893 assisteerde hij bij de oprichting van de Independent Labour Party (ILP). In 1903 vormden de ILP, de Fabian Society en de Christian Socialist Movement samen de Labour Party, dat overigens slechts een los verband was - er was vaak ook weinig sprake van harmonie tussen de leden. Keir Hardie werd lid van het hoofdbestuur. In 1910 werd Hardie fractievoorzitter van de Labour Party. Na het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog nam hij een pacifistische houding aan. Hij bekritiseerde Labour-leiders die zitting namen in het Oorlogskabinet. Hardie liep voorop in vredesdemonstraties. Door velen, ook zijn vroegere kameraden, werd hij gezien als een 'verrader' en 'onvaderlandslievend.'
- James Keir Hardie var en skotsk, sosialistisk politiker og det britiske arbeiderpartiets første leder.
- James Keir Hardie, född 15 augusti 1856 i Legbrannock, Lanarkshire, Skottland, Storbritannien, död 26 september 1915, Glasgow, Skottland var den första partiledaren för Labour, Storbritannien och partiets första representant i parlamentet. Keir Hardie kom från en fattig familj och hans mor var ogift när han föddes. Han började arbeta redan som åttaåring, först på ett bakeri. Han arbetade då som springpojke, men fick sparken för att han kommit sent till jobbet efter att han sett efter sin döende bror. Han började arbeta i gruva som elvaåring. År 1880 ledde han gruvarbetarna i Lanarkshires första strejk och blev efter det svartlistad av gruvägarna. Keir Hardie blev då istället journalist i Ayrshire, Skottland. Där blev han även ordförande för gruvarbetarna 1886. Senare blev han också ordförande för gruvarbetarna i hela Skottland. Keir Hardie var ursprungligen ateist, men konverterade till kristendomen och verkade också som lekmannapredikant. Hans kristna tro blev viktig för hans politiska verksamhet. Ursprungligen stödde han liberalerna, men han blev besviken på deras ekonomiska politik under William Gladstone och blev istället socialist. Han var kandidat i valkretsen Mid Lanark, Lanarkshire, Skottland 1888, där han kom sist. När det Skotska labourpartiet (1888-1893) (inte samma parti som det moderna "Skotska labourpartiet", vilket är en del av Labourpartiet, Storbritannien) bildades 25 augusti 1888 blev han dess första sekreterare. Partiets president var Robert Cunninghame-Graham, Storbritanniens första socialistledamot, som var en stark stödjare av skotsk självständighet och senare hjälpte grunda det Skotska nationalpartiet. I början stödde Hardie också skotsk självständighet. I parlamentsvalet 1892 valde liberalerna att inte ställa upp med en kandidat i West Ham, en London-valkrets med stor andel arbetarklass, och Keir Hardie erbjöds att kandidera. Han ställde upp och vann med 5 268 röster mot 4 036 för Conservatives kandidat. Han var med om att bilda Independent Labour Party 1893 och kom efter att ha förlorat sin parlamentsplats 1895 att arbeta med att bygga upp partiet. Efter valet 1900 kom han åter in i parlamentet, denna gång för valkretsen Merthyr Tydfil i Wales; han kom att behålla mandatet livet ut. Samma år bildades Labour Representation Committee, en föregångare till det moderna Labourpartiet, som grundades sex år senare. Keir Hardie blev Labours första partiledare, en post han behöll i två år, innan han 1908 avgick och ersattes av Arthur Henderson. Under resterande delen av sitt liv kämpade han för kvinnlig rösträtt, självstyre åt Indien, slut på segregationen i Sydafrika och för en internationell generalstrejk för att stoppa första världskriget.
|
| rdfs:comment
|
- James Keir Hardie, Sr. (15 August 1856 - 26 September 1915) was a Scottish socialist and labour leader, and was the first Independent Labour Member of Parliament (MPs) elected to the UK Parliament, seven years before the founding conference of the Labour Party.
- James Keir Hardie war ein britischer Politiker. Hardie wurde berühmt als einer der Gründer der Labour Party sowie als einer ihrer ersten beiden Abgeordneten im britischen Parlament.
- James Keir Hardie était un socialiste écossais, premier travailliste élu à la Chambre des Communes, sept ans avant la conférence de fondation du Labour Party, dont il fut le premier président.
- James Keir Hardie was een Engels Labour-politicus, pacifist en christen. James Keir Hardie kwam uit een extreem arme familie. Hij vond reeds op zeer jonge leeftijd werk als bezorger. Na het overlijden van zijn zieke broertje in januari 1866 werd hij door zijn baas ontslagen omdat hij te laat op zijn werk verscheen. Zijn moeder leerde hem uiteindelijk lezen en schrijven in de avonduren. Hij vond werk in een mijn en werkte 12 uur per dag.
- James Keir Hardie var en skotsk, sosialistisk politiker og det britiske arbeiderpartiets første leder.
- James Keir Hardie, född 15 augusti 1856 i Legbrannock, Lanarkshire, Skottland, Storbritannien, död 26 september 1915, Glasgow, Skottland var den första partiledaren för Labour, Storbritannien och partiets första representant i parlamentet. Keir Hardie kom från en fattig familj och hans mor var ogift när han föddes. Han började arbeta redan som åttaåring, först på ett bakeri.
|
![[RDF Data]](/statics/sw-cube.png)
