| dbpprop:abstract
|
- José Julián Martí Pérez (January 28, 1853–May 19, 1895) was a Cuban national hero and an important figure in Latin American literature. In his short life he was a poet, an essayist, a journalist, a revolutionary philosopher, a translator, a professor, a publisher, and a political theorist. Through his writings and political activity, he became a symbol for Cuba's bid for independence against Spain in the 19th century, and is referred to as the "Apostle of Cuban Independence". He also fought against the threat of United States expansionism into Cuba. From adolescence, he dedicated his life to the promotion of liberty, political independence for Cuba and intellectual independence for all Spanish Americans. Born in Havana, Martí began his political activism at a young age. He would travel extensively in Spain, Latin America, and the United States raising awareness and support for the cause of Cuban independence. His unification of the Cuban émigré community, particularly in Florida, was crucial to the success of the Cuban War of Independence against Spain. He was a key figure in the planning and execution of this war, as well as the designer of the Cuban Revolutionary Party and its ideology. He died in military action on May 19, 1895. Martí is considered one of the great turn-of-the-century Latin American intellectuals. His written works consist of a series of poems, essays, letters, lectures, a novel, and even a children's magazine. He wrote for numerous Latin American and American newspapers; he also founded a number of newspapers himself. His newspaper Patria was a key instrument in his campaign for Cuban independence. After his death, one of his poems from the book, "Versos Sencillos" (Simple Verses) was adapted to the song, "Guantanamera," which has become the definitive patriotic song of Cuba. The concepts of freedom, liberty, and democracy are prominent themes in all of his works, which were influential on the Nicaraguan poet, Rubén Darío and the Chilean poet, Gabriela Mistral.
- José Julián Martí y Pérez war ein kubanischer Poet und Schriftsteller und gilt als kubanischer Nationalheld und Symbol für den Unabhängigkeitskampf des Landes. Seine Eltern waren beide spanischer Nationalität, der Vater im Militärdienst nach Kuba versetzt, die Mutter von den Kanaren.
- José Julián Martí Pérez, també conegut pels cubans com «L'apòstol», fou un polític, pensador, periodista, filòsof, poeta i maçó cubà, creador del Partit Revolucionari Cubà (PRC) i organitzador de la Guerra del 95 o Guerra necessària. El seu pensament va transcendir les fronteres de la seva Cuba natal per a adquirir un caràcter universal.
- José Julián Martí y Pérez, también conocido por los cubanos como El Apóstol, fue un político, pensador, periodista, filósofo, poeta y masón cubano, creador del Partido Revolucionario Cubano y organizador de la Guerra del 95 o Guerra Necesaria. Su movimiento literario fue el modernismo.
- José Julián Martí Pérez oli kuubalainen kirjailija, kansallissankari ja maan itsenäisyystaistelun henkinen johtohahmo. Kuubassa häntä pidetään maan yhtenäisyyden symbolina ja häneen viitataan nimellä El Apostol de la Independencia Cubana (suom. Kuuban itsenäisyyden apostoli). José Martí syntyi Havannassa keskiluokkaiseen perheeseen jonka isä oli sotilas. Nuoruudessaan hän kävi peruskoulunsa Havannassa jo näihin aikoihin hän kirjoitti ensimmäiset poliittisista kirjoituksistaan joihin kuuluivat muun muassa La Patria Libre ja 10 de octubre. Näiden kirjoituksien seurauksena hänet 16-vuotiaana pidätettiin syytettynä vallankumouksellisesta toiminnasta ja tuomittiin kuudeksi vuodeksi pakkotyöhön. Tuomio kuitenkin muutettiin jo vuoden jälkeen maastakarkotukseksi minkä jälkeen hän opiskeli muun muassa lakia, journalismia ja filosofiaa Madridin ja Zaragozan yliopistoissa Espanjassa. Tämän lisäksi José Martí tunnettiin myös taitavana taidemaalarina. Muun ohella näitä taitojaan hän karkotusvuosiensa aikana hyödynsi opiskelujensa ja myöhemmin myös itsenäisyysliikkeen toiminnan rahoittamisessa. Yliopistosta valmistumisensa jälkeen José Martí asui ja työskenteli useissa eri maissa, hän muun muassa opetti kirjallisuutta Guatemalan yliopistossa sekä toimi toimittajana New Yorkissa. Hän myös matkusti yhteensä kolmesti Kuubaan väärän nimen turvin vuosien 1874 ja 1895 välisenä aikana. New Yorkin vuosiensa aikana hän julkaisi myös ehkäpä tunnetuimman ja vaikutusvaltaisimman runokokoelmansa Versos sencillos (1891). Julkaisu tapahtui hänen elämänsä vaikeana kautena jolloin hän muun muassa erosi vaimostaan, tämä myös näkyi kyseisen runokokoelman ulkoasussa ja sananmuodoissa. Hyvänä esimerkkinä kokoelman runo 23: Yo quiero salir del mundo Toivon jättäväni maailman por la puerta natural; luonnollista tietä; en un carro de hojas verdes Vihreistä lehdistä tehdyssä arkussani a morir me han de llevar. he kantavat minut kuolemaan. No me pongan en lo oscuro Älkää tuomitko minua pimeyteen a morir como un traidor kuolemaan petturin lailla; yo soy bueno, y como bueno olen hyvä ja kuten hyvät miehet moriré de cara al sol. kuolen kasvot aurinkoon päin. Paitsi että José Martí oli nationalisti, hän oli myös internationalisti. Hänen näkemyksensä mukaan Kuuban ja Latinalaisen Amerikan suvereenisuus olivat toisistaan erottamaton asia. Hän toimi aktiivisesti muun muassa Puerto Ricon itsenäisyyden puolesta. Kirjoituksissaan José Martí usein sivuaa sosialismin perustajan Karl Maxin teesejä. Tästä huolimatta hänen ei katsota olleen sosialisti koska hän toisin kuin sosialistit ei nähnyt kapitalismia perussyynä Yhdysvaltojen imperialistisille pyrkimyksille. Osoituksena kansallismielisyydestään José Martí usein hahmotteli Kuuban yhteiskuntaa maan itsenäistyttyä. Hänen perusajatuksiinsa kuului, että maassa vallitsisi puolueeton kapitalismiin pohjaava sosiaalinen, poliittinen ja taloudellinen järjestelmä jossa rotujen ja eri sosiaalisten luokkien tasa-arvo taattaisiin jakamalla maan taloudelliset ja luonnonvarat tasapuolisesti kaiken kansan kesken. Muun toimintansa ohella José Martí perusti New Yorkin -vuosiensa aikana Kuuban Kansan Puolueen, jonka tavoitteena oli maan vapauttaminen espanjalaisten vallasta. José Martí yritti myös kahdesti johtaa Tampassa ja Miamissa asuvista kuubalaispakolaisista muodostamansa armeijakunnat Kuubaan. Ensimmäinen yritys epäonnistui. Toisella yrittämällä he pääsivät maihin, mutta saivat välittömästi taistelukosketuksen espanjalaisiin joukkoihin. Taistelusta käytetään nimeä Battaglia Dos Rios ja sen katsotaan olevan yksi merkittävimmistä käännekohdista maan itsenäisyystaistelun kulussa. José Martí haavoittui taistelussa vakavasti ja menehtyi saamiinsa vammoihin 19. toukokuuta 1895.
- José Marti est un homme politique et un poète cubain. Il est certainement l'homme le plus glorifié par le peuple cubain, qui le considère comme un héros national, le plus grand martyr et l'apôtre de la lutte pour l'indépendance.
- José Julián Martí Pérez kubai költő, író, szabadságharcos. Fájl:JoseMarti. jpg José Martí
- Fu un leader del movimento per l'indipendenza cubana; a Cuba è considerato il più grande eroe nazionale.
- ホセ・フリアン・マルティ・ペレス（José Julián Martí Pérez, 1853年1月28日 - 1895年5月19日）はキューバの文学者、革命家。19世紀後半のキューバ独立革命に参加し、現在でもキューバ史に於ける英雄として広く知られている。また、ラテンアメリカに於けるモデルニスモ（近代文学）の先駆者、アメリカ主義者としても名高い。
- José Julián Martí y Pérez was leider van de Cubaanse onafhankelijkheidsbeweging en tevens een gewaardeerd dichter en schrijver. Tegenwoordig wordt hij gezien als Cuba's belangrijkste nationale held. In Vedado staat het Marti monument en op de begraafplaats in Santiago de Cuba (stad) is een mausoleum te zijner nagedachtenis. José Martí werd geboren in Havana - Cuba was nog een kolonie van Spanje - uit Spaanse ouders Mariano Martí en Leonor Pérez Cabrera en was de oudste broer van zeven zusters. Toen José vier jaar oud was verhuisde zijn familie van Cuba naar Valencia in Spanje, maar twee jaar later keerden zij weer terug naar het Caraïbische eiland. Naast een groot schrijver, dichter en journalist was José ook schilder. In 1867 volgde hij teken- en schilderlessen aan de kunstacademie van Havana. In 1869 publiceerde José, 16 jaar oud, zijn eerste politieke artikel in de eerste editie van de illegale krant "El Diablo Cojuelo". In het zelfde jaar publiceerde hij het patriottistisch drama "Abdala" in "La Patria Libre". Het beroemde sonnet "10 de Octubre", later gepubliceerd in de schoolkrant, werd ook in dit jaar geschreven. Duidelijk is dat zich bij José Martí al op jonge leeftijd een grote afkeer tegen de Spaanse overheersing en de toen nog op Cuba gangbare praktijk van slavernij ontwikkelde. Mede omdat in Oriente een onafhankelijkheidsopstand was uitgebroken, waren de koloniale autoriteiten niet gediend van kritiek en in maart 1869 werd José Martí gearresteerd en op beschuldiging van verraad opgesloten in de gevangenis. Vier maanden later tijdens de rechtszitting accepteerde Martí de verantwoordelijkheid voor deze beschuldiging en in zijn slotpleidooi claimde hij Cuba's Recht op Onafhankelijkheid. Hij werd veroordeeld tot zes jaar gevangenisstraf. Op 11 april, 1895 leidde José Martí een landing van Cubaanse bannelingen en voegde hij zich bij de troepen van de rebelse generaal Máximo Gómez. José Martí kwam om in de veldslag met de Spaanse troepen in de slag om Dos Ríos op 19 mei 1895. Een van zijn gedichten uit de bundel "Versos Sencillos" is later op muziek gezet als "Guantanamera", een van Cuba's bekendste en meest patriottistische liedjes. Het is o.a. , aangevuld met een verhaal over het leven van Martí, door Pete Seeger gezongen en op de plaat gezet. De luchthaven van Havana, José Martí International Airport, is naar hem genoemd. Vanwege Marti's intellectuele verdienste staat tegenwoordig bij iedere school in Cuba een borstbeeld van José Marti.
- José Julián Martí y Perez var en cubansk filosof, tenker, inspirator og president . Han var den store pådriveren for cubansk uavhengighet fra kolonimakten Spania. Han anses også som den intellektuelle inspiratoren i den cubanske uavhengighetskrigen frigøringskrigen. Da krigshandlingene startet på nytt i 1895 var Martí og den cubanske generalen Antonio Maceo to sentrale pådriverne. På samme måte som Maceo returnerte også Marti tilbake til Cuba i 1895 fra landflyktighet i USA, nærmere bestemt New York. Marti ble straks utnevnt til president av de cubanske opprørerne. Han fungerte i denne rollen fra 5. mai 1895 til 19. mai 1895 da han red ut sammen med Los Mambies og ble drept i kamp med spanske tropper, vel 40 år gammel . José Martí levde mesteparten av sitt voksne liv i USA etter å ha blitt landsforvist fra Cuba for anti-spansk virksomhet. Under sitt eksil skrev han utallige bøker og filosofiske tekster. Fra sitt hjem i New York advarte han blant annet mot å la amerikanerene få innpass på Cuba, med den begrunnelse at Cuba da ville gå fra å være en spansk til amerikansk koloni. Hans litterære verker er samlet i 28 store bind. Martí anses i dag for å være Cubas «landsfader», og nyter stor respekt i den cubanske befolkningen. Som den andre «landsfaderen» regnes Carlos Manuel de Céspedes y del Castillo som i 1869 startet det første opprøret mot den spanske kolonimakten. Marti er også mannen bak det kjente utsagnet; «for å være fri, må du være belest». Marti har fått byen Marti på Cuba oppnevnt etter seg og flyplassen i Havanna bærer navnet «José Martí International Airport». Portrettet hans finnes på de cubanske 1 peso-sedlene .
- José Julián Martí y Pérez – kubański poeta, pisarz oraz przywódca ruchu niepodległościowego – uważany za bohatera narodowego.
- José Julián Martí Pérez foi um político, pensador, jornalista, filósofo, poeta e maçom cubano (iniciado em 1871 no Grande Oriente Lusitano Unido, actual Grande Oriente Lusitano), criador do Partido Revolucionário Cubano (PRC) e organizador da Guerra de 1895 ou Guerra necessária. Seu pensamento transcendeu as fronteiras de sua Cuba natal para adquirir um caráter universal. Em seu país natal também é conhecido como «El apóstol». Filho de pai espanhol e mãe natural das Ilhas Canárias, José Martí foi o grande mártir da Independência de Cuba em relação à Espanha. Além de poeta e pensador fecundo, desde sua mocidade demonstrou sua inquietude cívica e sua simpatia pelas idéias revolucionárias que gestavam entre os cubanos. Influenciado pelas idéias de independência de Rafael Maria de Mendive, seu mestre na escola secundária de Havana, inicia sua participação política escrevendo e distribuindo jornais com conteúdo separatista no início da Guerra dos Dez Anos. Com a prisão e deportação de seu mestre Mendive, cristaliza-se a atitude de rebeldia que Martí nutria contra a dominação espanhola. Em 1869, com apenas dezesseis anos, publica uma folha impressa separatista, "El Diablo Cojuelo", e o primeiro e único número da revista "La Patria Libre". No mesmo ano passa a distribuir um periódico manuscrito intitulado "El Siboney". Pouco depois é preso e processado pelo governo espanhol por estar de posse de papéis considerados revolucionários. É condenado a seis anos de trabalhos forçados mas passa somente seis meses na prisão. Em 1871, com a saúde debilitada, sua família consegue um indulto e obtém a permuta da pena original pela deportação à Espanha. Na Espanha, Martí publica, naquele mesmo ano, seu primeiro trabalho de importância: "El Presidio Político en Cuba", no qual expõe as crueldades e os horrores vividos no período em que esteve na prisão. Nesta obra já se encontrariam presentes o idealismo e o estilo vigoroso que tornariam Martí conhecido nos círculos intelectuais de sua época. Mais tarde dedica-se ao estudo do Direito, obtendo o doutorado em Leis, Filosofia e Letras da Universidade de Saragoça em 1874. Em 19 de maio de 1895, no comando de um pequeno contingente de patriotas cubanos, após um encontro inesperado com tropas espanholas nas proximidades do vilarejo de Dos Ríos, José Martí é atingido e vem a falecer em seguida. Seu corpo, mutilado pelos soldados espanhóis, é exibido à população e posteriormente sepultado na cidade de Santiago de Cuba, em 27 de maio do mesmo ano.
- Хосе́ Хулиа́н Марти́-и-Пе́рес — кубинский поэт, писатель и публицист, лидер освободительного движения Кубы от Испании. На родине он считается национальным героем, прозван «Апостолом Независимости». В литературных кругах известен как отец модернизма.
- José Julián Martí Pérez, "El Apóstol" (Aposteln), född 28 januari 1853 i Havanna, död 19 maj 1895, kubansk politiker, journalist, filosof och poet, förelöpare till den litterära modernismen. Hans politiska rastlöshet och hans kärlek för sitt fosterland kom till uttryck vid en mycket tidig ålder. Sexton år gammal dömdes han till sex års fängelse för att ha kallat en studiekamrat förrädare då denne frivilligt anslutit sig till den spanska armén. Det är under denna period verket "El Presidio Politico en Cuba" (De politiska fängelserna på Kuba, 1869) produceras, i vilket den spanska kolonialmaktens brutalitet i allmänhet samt de kubanska fängelserna i synnerhet, kritiseras. Hans kännedom om de progressivaste tänkarna i den kubanska historien övertygar honom. En stor väg som löper via landsflykt i Spanien och USA, förbi resor i Amerika och deltagande i Chiquitakriget, möjliggör för hans tänkande att växa och gör honom till en av de mest geniala och mest allsidiga kubanska politikerna och låter honom därigenom inta en frontposition i det kubanska tänkandets 1800-tal. Han studerade orsakerna till misslyckandet i det Tioåriga kriget (Guerra de los Diez Años) och organiserade med utgångspunkt från detta 1895 års krig. Han vände sig till alla som önskade självständighet, speciellt de fattigaste, som förmåddes bilda revolutionära klubbar som var den grundläggande enheten i det kubanska revolutionära partiet, Partido Revolucionario Cubano (PRC), som grundades den 5 januari 1892 i Club San Carlos i Cayo Hueso, i Florida (USA), och vars målsättning var att "uppnå självständighet åt Kuba och främja och understödja Puerto Ricos" Utöver sina politiska insatser, är Martí erkänd för sin poesi och vältalighet såväl som för sina journalistiska insatser. Han stupade på slagfältet i Dos Ríos den 19 maj 1895.
- José Julián Martí Pérez,. Küba bağımsızlık mücadelesinin öncüsü, şair ve yazardır. 1853 yılında Havana'da doğan Marti, 17 yaşındayken sömürge yönetimine muhalif eylemleri nedeniyle İspanya'ya sürgün edilmiştir. İspanya'da yaşadığı dönemde, Küba'da siyasi hükümlülerin maruz kaldığı eziyetleri anlatan bir broşür yayınlamıştır. Zaragoza Üniversitesi'nden mezun olduktan sonra Mexico City'e (ciudad de Mexico) gitmiş ve burada edebiyat çalışmalarına başlamıştır. Askeri darbenin oluşturduğu rejime karşı muhalefeti nedeniyle bu ülkeden ayrılmak zorunda kalan Marti, Guatemala'ya geçmiştir ancak hükümetin baskısı nedeniyle buradan da ayrılmak zorunda kalmıştır. 1878'de genel aftan faydalanarak Küba'ya dönmüştür ancak İspanyol yönetimine karşı mücadelesinden dolayı tekrar sürgüne gitmek zorunda kalmıştır. Önce İspanya'ya daha sonra da ABD'ye gitmiş, New York'da bir yıl yaşadıktan sonra Venezuela'ya geçmiştir. Venezuela'ya yerleşmeyi ummasına karşın buradaki diktatörlük rejimi nedeniyle tekrar ABD'ye dönmüştür. 1895 yılında ise Küba Bağımsızlık Savaşı için ABD'yi terketmiştir. 11 Nisan 1895'te Jose Marti, aralarında Generalísimo Máximo Gómez y Báez'in de bulunduğu sürgündeki muhaliflerden oluşan bir güçle Küba'ya ulaşmıştır. 19 Mayıs 1895'te Dos Rios savaşında İspanyol güçleri ile girdiği çatışmada yaşamını yitirmiştir. Mezarı Santiago de Cuba'da Santa Efigenia mezarlığındadır. Turkiye`de İstanbul-Esenyurt`da ve Ankara Çankaya'da heykeli bulunmaktadir. Ayrıca ismiyle anılan Jose Marti Küba Dostluk Derneği bulunmaktadır.
|
| rdfs:comment
|
- José Julián Martí Pérez (January 28, 1853–May 19, 1895) was a Cuban national hero and an important figure in Latin American literature. In his short life he was a poet, an essayist, a journalist, a revolutionary philosopher, a translator, a professor, a publisher, and a political theorist. Through his writings and political activity, he became a symbol for Cuba's bid for independence against Spain in the 19th century, and is referred to as the "Apostle of Cuban Independence".
- José Julián Martí y Pérez war ein kubanischer Poet und Schriftsteller und gilt als kubanischer Nationalheld und Symbol für den Unabhängigkeitskampf des Landes. Seine Eltern waren beide spanischer Nationalität, der Vater im Militärdienst nach Kuba versetzt, die Mutter von den Kanaren.
- José Julián Martí Pérez, també conegut pels cubans com «L'apòstol», fou un polític, pensador, periodista, filòsof, poeta i maçó cubà, creador del Partit Revolucionari Cubà (PRC) i organitzador de la Guerra del 95 o Guerra necessària. El seu pensament va transcendir les fronteres de la seva Cuba natal per a adquirir un caràcter universal.
- José Julián Martí y Pérez, también conocido por los cubanos como El Apóstol, fue un político, pensador, periodista, filósofo, poeta y masón cubano, creador del Partido Revolucionario Cubano y organizador de la Guerra del 95 o Guerra Necesaria. Su movimiento literario fue el modernismo.
- José Julián Martí Pérez oli kuubalainen kirjailija, kansallissankari ja maan itsenäisyystaistelun henkinen johtohahmo. Kuubassa häntä pidetään maan yhtenäisyyden symbolina ja häneen viitataan nimellä El Apostol de la Independencia Cubana (suom. Kuuban itsenäisyyden apostoli). José Martí syntyi Havannassa keskiluokkaiseen perheeseen jonka isä oli sotilas.
- José Marti est un homme politique et un poète cubain. Il est certainement l'homme le plus glorifié par le peuple cubain, qui le considère comme un héros national, le plus grand martyr et l'apôtre de la lutte pour l'indépendance.
- José Julián Martí Pérez kubai költő, író, szabadságharcos. Fájl:JoseMarti. jpg José Martí
- Fu un leader del movimento per l'indipendenza cubana; a Cuba è considerato il più grande eroe nazionale.
- ホセ・フリアン・マルティ・ペレス（José Julián Martí Pérez, 1853年1月28日 - 1895年5月19日）はキューバの文学者、革命家。19世紀後半のキューバ独立革命に参加し、現在でもキューバ史に於ける英雄として広く知られている。また、ラテンアメリカに於けるモデルニスモ（近代文学）の先駆者、アメリカ主義者としても名高い。
- José Julián Martí y Pérez was leider van de Cubaanse onafhankelijkheidsbeweging en tevens een gewaardeerd dichter en schrijver. Tegenwoordig wordt hij gezien als Cuba's belangrijkste nationale held. In Vedado staat het Marti monument en op de begraafplaats in Santiago de Cuba (stad) is een mausoleum te zijner nagedachtenis.
- José Julián Martí y Perez var en cubansk filosof, tenker, inspirator og president . Han var den store pådriveren for cubansk uavhengighet fra kolonimakten Spania. Han anses også som den intellektuelle inspiratoren i den cubanske uavhengighetskrigen frigøringskrigen. Da krigshandlingene startet på nytt i 1895 var Martí og den cubanske generalen Antonio Maceo to sentrale pådriverne.
- José Julián Martí y Pérez – kubański poeta, pisarz oraz przywódca ruchu niepodległościowego – uważany za bohatera narodowego.
- José Julián Martí Pérez foi um político, pensador, jornalista, filósofo, poeta e maçom cubano (iniciado em 1871 no Grande Oriente Lusitano Unido, actual Grande Oriente Lusitano), criador do Partido Revolucionário Cubano (PRC) e organizador da Guerra de 1895 ou Guerra necessária. Seu pensamento transcendeu as fronteiras de sua Cuba natal para adquirir um caráter universal. Em seu país natal também é conhecido como «El apóstol».
- Хосе́ Хулиа́н Марти́-и-Пе́рес — кубинский поэт, писатель и публицист, лидер освободительного движения Кубы от Испании. На родине он считается национальным героем, прозван «Апостолом Независимости». В литературных кругах известен как отец модернизма.
- José Julián Martí Pérez, "El Apóstol" (Aposteln), född 28 januari 1853 i Havanna, död 19 maj 1895, kubansk politiker, journalist, filosof och poet, förelöpare till den litterära modernismen. Hans politiska rastlöshet och hans kärlek för sitt fosterland kom till uttryck vid en mycket tidig ålder. Sexton år gammal dömdes han till sex års fängelse för att ha kallat en studiekamrat förrädare då denne frivilligt anslutit sig till den spanska armén.
- José Julián Martí Pérez,. Küba bağımsızlık mücadelesinin öncüsü, şair ve yazardır. 1853 yılında Havana'da doğan Marti, 17 yaşındayken sömürge yönetimine muhalif eylemleri nedeniyle İspanya'ya sürgün edilmiştir. İspanya'da yaşadığı dönemde, Küba'da siyasi hükümlülerin maruz kaldığı eziyetleri anlatan bir broşür yayınlamıştır.
|
![[RDF Data]](/statics/sw-cube.png)
