| dbpprop:abstract
|
- The French Wars of Religion (1562–98) is the name given to a period of civil infighting and military operations, primarily between French Catholics and Protestants, which also involved the factional struggles between the aristocratic houses of France such as the House of Bourbon and House of Guise. The wars may also be considered war by proxy between the Catholic Philip II of Spain and Protestant Elizabeth I of England. The wars concluded with the issuing of the Edict of Nantes by Henry IV of France, which granted a degree of religious toleration to the Huguenots.
- Die Hugenottenkriege 1562 bis 1598 waren eine Reihe von acht Bürgerkriegen in Frankreich. Sie sind durch das Massaker an den französischen Protestanten, den sogenannten Hugenotten, in der Bartholomäusnacht und die politische Beendigung durch den populären König Heinrich IV. den Franzosen heute noch bewusst. Ziel einer katholischen Adelspartei war es, die Hugenotten mindestens von den staatlichen und kirchlichen Pfründen auszuschließen und zugleich das Königtum zu kontrollieren. Ähnlich wie der spätere Dreißigjährige Krieg waren die Hugenottenkriege keine reinen Religionskriege; dynastische und machtpolitische Hintergründe spielten eine ebenso große Rolle. Sie markierten das letzte Aufbäumen regionaler Kräfte gegen die absolutistische Zentralmacht in Frankreich und waren – auf beiden Seiten gleichermaßen – gekennzeichnet von Machtgier, Verrat und Rachsucht.
- Las Guerras de religión de Francia fueron una serie de enfrentamientos civiles que se desarrollaron en el Reino de Francia durante la segunda mitad del siglo XVI. Se distinguen hasta ocho guerras distintas acontecidas entre 1562 y 1598, si bien la violencia fue constante durante todo el período. El detonante de las Guerras de Religión fueron las disputas religiosas entre católicos y protestantes calvinistas, conocidos como hugonotes, exacerbadas por las disputas entre las casas nobiliarias que abanderaron estas facciones religiosas, en especial los Borbón y los Guisa. Por añadidura, la guerra civil francesa tuvo dimensiones internacionales, implicando en la lucha a la gran potencia protestante del momento, la Inglaterra de Isabel I, con la máxima defensora del catolicismo tridentino, la España de Felipe II. Debido a ello, el conflicto influyó de manera determinante en el éxito de la rebelión de las Provincias Unidas contra el dominio español y en la expansión de las confesiones protestantes en el Sacro Imperio Romano, regido por el tío de Felipe II, el emperador Fernando I de Habsburgo. El conflicto acabó con la extinción de la dinastía Valois-Angulema y el ascenso al poder de Enrique IV de Borbón, que tras su conversión al catolicismo promulgó el Edicto de Nantes en 1598, garantizando una cierta tolerancia religiosa hacia los protestantes. Sin embargo, los conflictos entre la Corona y los hugonotes se reavivaron periódicamente, hasta que el nieto de Enrique IV, Luis XIV, revocó tal tolerancia con el Edicto de Fontainebleau de 1689, proscribiendo toda religión excepto la católica, lo que provocó el exilio de más de 200.000 hugonotes.
- Ranskan uskonsodat (myös hugenottisodat) oli sarja yhteenottoja katolilaisten ja protestanttisten hugenottien välillä vuosina 1562–1598. Sota loppui Henrik IV:n antamalla Nantesin ediktillä. Osa taisteluista käytiin asevoimien kesken, osa oli siviiliväestön keskinäisiä yhteenottoja kuten pahamaineinen pärttylinyön verilöyly. Uskonnollisten erimielisyyksien lisäksi taistelujen taustalla oli maallisia kysymyksiä: sodat voidaan nähdä myös Guisen ja Bourbonin sukujen välisenä valtakamppailuna.
- En France, on appelle guerres de religion une série de huit conflits, qui ont ravagé le royaume de France dans la seconde moitié du XVI siècle et où se sont opposés catholiques et protestants. À partir du XVI siècle, au catholicisme s’oppose le protestantisme, opposition qui débouche sur une terrible guerre civile. Les premières persécutions contre ceux qui adhèrent aux idées nouvelles commencent dans les années 1520. Mais il faut attendre les années 1540 et 1550, pour voir le développement des clivages. À la fin du règne d'Henri II, le conflit se politise. Les guerres de religion commencent en 1562 et se poursuivent entrecoupées de périodes de paix jusqu'en 1598, avec la mise en place de l'Édit de Nantes. Les guerres de religion trouvent un prolongement aux XVII et XVIII siècles, jusqu'à l’arrêt des persécutions sous Louis XVI.
- In Francia, le guerre di religione sono una serie di otto conflitti che, opponendo cattolici e protestanti, devastarono il regno nella seconda metà del XVI secolo. Lo sviluppo, nel secolo del Rinascimento, di un pensiero umanistico critico e individualistico, volto alla verifica delle acquisizioni culturali ereditate dal passato, provocò, fra l'altro, la messa in discussione dei principi dogmatici della religione cristiana e della legittimità delle istituzioni ecclesiastiche, fino ad allora insegnati e tutelati dalla Chiesa di Roma, alla quale si contestava da tempo anche la corruzione dei costumi. Nacque così in Europa, su impulso di Martin Lutero, il movimento della Riforma protestante, alla quale il cattolicesimo tradizionale si oppose, provocando, particolarmente in Francia e in Germania, una lunga serie di guerre civili. Le prime persecuzioni contro gli aderenti alle nuove idee iniziarono in Francia negli anni Venti. Occorre attendere gli anni Quaranta e Cinquanta per assistere allo sviluppo di una lotta sempre più violenta. Si fecero frequenti le distruzioni iconoclaste, da parte dei protestanti, di oggetti del rituale romano considerati sacri dai cattolici: reliquie, ostie, immagini devozionali. Alla fine del regno di Enrico II, il conflitto si politicizzò e alla morte del re nel 1559 le diverse famiglie della nobiltà predisposero alleanze in funzione delle loro ambizioni e della loro fede religiosa. Le guerre cominciarono nel 1562 proseguendo, inframmezzate da periodi di tregua, fino al 1598, anno dell'emanazione dell'Editto di Nantes. Alla revoca dell'Editto, ripresero le persecuzioni contro i protestanti nel XVII secolo, e nel XVIII, fino all'Editto di tolleranza di Luigi XVI del 1788. L'analisi di queste guerre - che segnarono un periodo di declino politico della Francia - è resa particolarmente complessa per l'intrecciarsi in esse di cause politiche, sociali e culturali in un contesto europeo di forte tensioni.
- ユグノー戦争（-せんそう フランス語：Guerres de religion、1562年-1598年）は、フランスのカトリックとプロテスタントが休戦を挟んだ8次40年近くに渡り戦った内戦である。 ドイツに始まった宗教改革運動は各国に広まったが、ジャン・カルヴァンの思想がフランスでも勢力を持ち、プロテスタントはカトリック側から「ユグノー」（huguenot）と呼ばれた。ユグノーには貴族も加わり、弾圧にもかかわらず勢力を広げていった。1562年にカトリックの中心人物ギーズ公によるヴァシーでのユグノー虐殺事件（ヴァシーの虐殺）が契機となり、内乱状態になった。妥協的な和平を挟んだ数次の戦争の後の1572年8月24日にはカトリックがユグノー数千人を虐殺するサン・バルテルミの虐殺が起こっている。 宗教上の対立であるとともに、ブルボン家（プロテスタント）やギーズ家（カトリック）などフランス貴族間の党派争いでもあった。加えて、この戦争はカトリックのスペイン王フェリペ2世とプロテスタントのイングランド女王エリザベス1世との代理戦争の性格も有している。1589年にギーズ公アンリ、次いで国王アンリ3世が暗殺されてヴァロワ朝が断絶。アンリ4世が即位してブルボン朝が開かれた。パリではカトリックの勢力が強く、プロテスタントの王を認めなかったため、アンリ4世はカトリックに改宗している。一方、ナントの勅令（1598年）を発して、プロテスタントに一定の制限の下ではあるが信仰の自由を認め戦争は終結した。
- De Hugenotenoorlogen waren een reeks conflicten tussen katholieken en hugenoten vanaf het midden van de zestiende eeuw tot de afkondiging van het edict van Nantes in 1598. Het protestantisme had tot het midden van de zestiende eeuw geen rol van betekenis gespeeld in Frankrijk, al was de reformator Johannes Calvijn daar in 1509 geboren. Van toen af ging echter binnen een periode van iets meer dan tien jaar de helft van de Franse adel over tot het calvinisme. De redenen voor deze massale bekering liepen waarschijnlijk sterk uiteen, sommigen deden het uit overtuiging, anderen misschien uit afkeer van de in hun ogen te machtige katholieke kerk. Ook zullen er bij zijn geweest die een begerig oog op de bezittingen van de kerk hadden laten vallen. Tot de bekeerlingen hoorde het huis Bourbon, een van de machtigste facties in Frankrijk. Tijdens het bewind van de krachtige en repressieve vorst Hendrik II (vanaf 1547) waren de spanningen nog wel onder controle te houden, maar hij kwam in 1559 op 40-jarige leeftijd om het leven nadat hij bij een toernooi een lans in een oog had gekregen. Hij werd opgevolgd door zijn 15-jarige ziekelijke zoon Frans II, met diens moeder Catharina de' Medici als regentes. Zij probeerde zich te onttrekken aan de knellende greep op de troon van de adviseurs, de fel-katholieke Hertog François de Guise en diens broer Charles, bisschop van Lotharingen. Na een regeringsperiode van 17 maanden stierf haar oudste zoon Frans II in december 1560. Hij werd opgevolgd door Catharina's tweede zoon, de 10-jarige Karel IX. Catharina, die als regentes vooral uit was op behoud van de rust van de macht voor het huis Valois, zocht toenadering tot het huis Bourbon, waartoe de calvinist Hendrik van Navarra behoorde, en de gematigde katholiek François de Montmorency, voorheen de gunsteling van Hendrik II. Catharina's toenaderingspogingen mislukten door haar onervarenheid en door het fanatisme van haar kinderen en van de Guises. François de Guise richtte in 1562 het bloedbad bij Wassy-sur-Blaise aan, dat als startsein voor de Hugenotenoorlogen kan worden beschouwd. De hugenoten wisten in drie korte oorlogen een zekere mate van tolerantie af te dwingen. François de Guise sneuvelde al in 1563. In het voorjaar van 1572 slaagde de calvinistische admiraal Gaspard de Coligny erin Catharina over te halen tot een anti-Spaanse en meer tolerante godsdienspolitiek. Het huwelijk van Catharina's dochter Margaretha van Valois (Reine Margot) (zeer tegen haar zin) en de calvinist Hendrik van Navarra moest hieraan vaste vorm geven. De tegenstellingen die hiermee overbrugd moesten worden, bleken echter te groot. Enkele dagen na de bruiloft, toen vele protestantse leiders nog in Parijs waren, werd er een onopgehelderde mislukte moordaanslag op de calvinistische leider Coligny gepleegd. Dit bleek de lont in het kruitvat te zijn. Deze bruiloft zou de geschiedenis ingaan als de bloedbruiloft, die begon met een moordpartij in de Bartholomeüsnacht. In de nasleep werden uiteindelijk ongeveer 30.000 hugenoten in heel Frankrijk vermoord. Coligny was een van de eerste slachtoffers. Hendrik van Navarra achtte het toen raadzaam zich tot het katholicisme te bekeren. Karel IX eiste de verantwoordelijkheid voor de Bartholomeüsnacht op, hoewel zijn moeder en Hendrik de Guise, zoon van François en ex-minnaar van Margareta, vermoedelijk de belangrijkste aanstichters waren. In de daarop volgende vierde hugenotenoorlog (1572-73) werden de hugenoten in Zuid-Frankrijk in een klein aantal vrijsteden teruggedrongen. In 1574 stierf Karel IX al op 24-jarige leeftijd. Hij werd opgevolgd door Catharina's derde zoon, de toen 23-jarige Hendrik III. In religieus opzicht was hij gematigd en zijn seksuele voorkeur werd in twijfel getrokken; zijn huwelijk met Louise van Lotharingen bleef kinderloos. Hij zette de oorlogen nog een tijd voort, zonder resultaat, niet in de laatste plaats omdat Hendrik de Guise, de leider van de Katholieke Liga, zich wegens zijn gematigdheid steeds meer als een rivaal voor de troon ontpopte. In 1588 liet hij Guise vermoorden en diens broer kardinaal Louis terechtstellen. Om Parijs terug te winnen sloot hij daarna een bondgenootschap met de Hendrik van Navarra, die zich in 1576 alweer tot het calvinisme had bekeerd. Hendrik III werd echter in 1589 op zijn beurt vermoord door een fanatieke monnik, uit verontwaardiging over de moord op Guise. Omdat de enige jongere prins Frans van Anjou al in 1584 kinderloos overleden was, kwam daarmee een einde aan het huis Valois. De calvinist Hendrik van Navarra werd nu koning Hendrik IV, maar het kostte hem nog 10 jaar met vier oorlogjes en nóg een bekering (in 1593) tot het katholicisme om als koning door het hele land aanvaard te kunnen worden. Daarbij kwam het politiek goed uit dat een Spaans leger van Filips II Frankrijk was binnengevallen om de aanspraak op de Franse troon van zijn dochter Isabella van Spanje kracht bij te zetten. Isabella had slechte papieren voor deze aanspraak, die dan ook geheel voortkwam uit Filips' wens om Frankrijk te redden van het protestantisme. Hendrik kon hierdoor de binnenlandse oorlog veranderen in een verdediging tegen een buitenlandse mogendheid en zichzelf opwerpen als de enige man die Filips II kon weerstreven. Hiertoe accepteerde hij militaire steun van de protestantse koningin Elizabeth I van Engeland, die ook al in oorlog was met Spanje. Met het Edict van Nantes maakte Hendrik IV in 1598 een eind aan de Hugenotenoorlogen en schonk de hugenoten een zekere mate van godsdienstvrijheid in vrijsteden met door hem betaalde garnizoenen. Bij de Vrede van Vervins in datzelfde jaar werd ook de Spaanse interventie in Frankrijk beëindigd. Isabella kreeg de Franse troon niet; Filips II moest tevreden zijn met een Frankrijk waar het katholicisme althans de officiële godsdienst was gebleven. De bij het edict geregelde vrijheid van de protestanten zou in twee stappen teruggedraaid worden: een eerste stap in 1629 door de als premier optredende kardinaal Richelieu en een tweede stap in 1685, toen Lodewijk XIV het edict geheel herriep. In 1787 herstelde Lodewijk XVI de godsdienstvrijheid voor protestanten en joden tot op zekere hoogte, maar pas met de Franse Revolutie zou er in 1789 volledige godsdienstvrijheid komen.
- III wojna z hugenotami - miała miejsce zaledwie pół roku po zakończeniu II wojny z hugenotami. Konflikt doprowadził do poważniejszych starć pomiędzy francuskimi protestantami (hugenotami) a partią katolicką. W bitwie pod Jarnac dnia 13 marca 1569 roku hugenoci zostali pobici, a ich przywódca - Ludwik I Burbon, książę Conde pojmany i rozstrzelany. Zwycięzcą spod Jarnac był sam brat króla, późniejszy władca Francji - Henryk III Walezy. Nowy przywódca hugenotów, admirał Coligny, zmuszony do walk obronnych nie był już w stanie zapobiec kolejnej porażce - w bitwie po Moncontour. Zawarty w sierpniu 1570 roku pokój w Saint Germain potwierdził wcześniejszy układ z Amboise.
- As Guerras religiosas na França constituem uma série de oito conflitos que devastaram o reino da França na segunda metade do século XVI, opondo católicos e protestantes, marcando um período de declínio do país.
- Файл:Henry IV en Herculeus terrassant l Hydre de Lerne cad La ligue Catholique Atelier Toussaint Dubreuil circa 1600. jpg Ироническое изображение Генриха IV в виде Геркулеса, попирающего Лернейскую гидру Религиозные или гугенотские войны — серия затяжных гражданских войн между католиками и протестантами, которые раздирали Францию при последних королях династии Валуа, с 1562 по 1598 годы. Во главе гугенотов стояли Бурбоны и адмирал де Колиньи, во главе католиков — королева-мать Екатерина Медичи и могущественные Гизы. На ход событий во Франции пытались влиять её соседи — Елизавета Английская поддерживала гугенотов, а Филипп Испанский — католиков. Войны закончились восшествием Генриха Наваррского на французский престол и изданием компромиссного Нантского эдикта (1598).
- Hugenottkrigen de åtta religio-politiska konflikterna mellan reformerta protestanter och katoliker i Frankrike i slutet av 1500-talet. Omständigheterna kring dessa krig är mycket komplicerade eftersom det bakom konfrontationen mellan religioner utspelade sig ett politiskt ställningskrig: Storbritannien intervenerade på protestanternas sida och Spanien på katolikernas; den inflytelserika ätten Guise ställde sig under parollen "un roi, une foi, une loi" ("en kung, en tro, en lag") i spetsen för den katolska heliga ligan mot husen Condé och Coligny under ledning av Henrik av Navarra på den protestantiska sidan. Mellan dessa två läger fanns de som försökte upprätthålla statens kontinuitet under konflikten samt införa religionsfrihet, till exempel Katarina av Medici, mor till Karl IX och Henrik III, och hennes kansler Michel de l'Hospital. Man kan urskilja åtta konflikter under kriget: 1562-1563: Protestanter massakreras i Wassy av Frans av Guise 1 mars 1562 vilket leder till en konflikt som varar till 19 mars 1563 då freden i Amboise som garanterar religionsfrihet undertecknas. 1567-1568: Protestanter tar till vapen för att förmå kungen att samla generalständerna. Ett misslyckat försök att kidnappa kungen i överraskningen i Meaux 1567 åtföljs av en massaker på katolska präster vilket utlöser ett nytt inbördeskrig. Kriget, med en avgörande sammandrabbning i slaget vid Saint-Denis 10 november 1568, slutar i freden i Lonjumeau 23 mars 1568. 1568-1570: Ett tredje krig utbryter i väst där protestanterna har ett starkt fäste då prostestanterna Louis I av Condé och Gaspard de Coligny blir arresterade. Kriget inkluderar slaget vid Jarnac 13 mars 1569 och slaget vid Moncontour 3 oktober 1569 och slutade i ediktet i Saint-Germain som medger protestanterna "säkerhetszoner", dvs befästa städer. 1572-1573: Bartolomeinatten 24 augusti 1572, massakern på protestanter i Paris, i samband med bröllopet mellan Henrik av Navarra och Margareta av Valois, utlöser fortsatta grymheter över hela landet som inte slutar förrän följande sommar då fredsediktet i Boulogne underteckandes i juli 1573. 1574-1576: Inbördeskrig utbryter en femte gång då de protestantiska ledarna Henrik I av Condé och Henrik av Navarra lyckas fly från sina övervakade bostäder där vistats sedan Bartolomeimassakern. Efter slaget vid Dormans 10 oktober 1575 avslutas kriget ännu en gång med ediktet i Beaulieu 6 maj 1576 som tillerkänner protestanterna större rättigheter. 1576-1577: Den katolska heliga ligan startar ett nytt krig som utmynnar i freden i Bergerac 17 september 1577 och ediktet i Poitiers 8 oktober 1577 som på nytt inskränker protestanternas rättigheter. 1579-1580: Henrik III utlöser ett sjunde krig, i syfte att minska heliga ligans betydelse, vilket slutar i freden i Fleix 26 november 1580 och ediktet i Nèrac 28 februari 1579. 1585-1598: Konflikten mellan katoliker och protestanter utökas av allianser utanför landets gränser. Protestanterna stöder sina trosfränder i Nederländerna som revolterar mot Spanien och katolikerna finner stöd hos Filip II av Spanien. Slaget vid Coutras 20 oktober 1587 åtföljs av Journée des Barricades 12 maj 1588 då kungen Henrik III, som innerligt hatas av katolikerna, tvingas fly Paris. Samma år försöker han göra slut på ligan genom att låta mörda deras ledare, hertigen av Guise och hans bror kardinalen av Lorraine, i Blois. Henrik blir själv mördad följande år av en fanatisk munk som därmed gör Henrik av Navarra, protestanternas ledare, till ny fransk kung. Som Henrik IV tvingas han återta sitt kungdöme från den katolska ligan som vägrar erkänna honom. Då han konverterar till katolicismen 1593 öppnas Paris' portar och han lyckas samla många trogna kring kronan. Ett krig mot Filip II 1595-1598 slutar med freden i Vervins och att Filip II av Spanien tvingas lämna Frankrike. Henrik gör slutligen slut på de religiösa krigen med ediktet i Nantes 1598.
- 法国宗教战争（法文：Guerres de religion），又名胡格诺战争。是发生在十六世纪法国连续八次的宗教战争，最终它对十六世纪的法国造成了破坏。
|
![[RDF Data]](/statics/sw-cube.png)
