| dbpprop:abstract
|
- First Swedish Crusade is a legendary military expedition presumably in the 1150s that has traditionally been seen as the conquest of Finland by Sweden, with pagan Finns converting to Christianity. According to the legend, the crusade was conducted by King Eric IX of Sweden. Bishop Henry of Uppsala accompanied him and remained in Finland later to become a martyr there. The actuality of the crusade is debated amongst academics. No archaeological data give any support for it, and no surviving written source describes Finland under Swedish rule before the end of 1240s. Furthermore, the diocese and bishop of Finland are not listed among their Swedish counterparts before the 1250s. At the time, leading the ledung was the responsibility of the jarl. This has resulted in a theory that Eric conducted the expedition before he became the king, or at least a pretender for the throne. Legends give no year for the expedition, and attempts to date it to an exact year in the 1150s are all much later speculations. All that is known about king Eric and bishop Henry is that they most probably held important positions in Sweden sometime in the mid-12th century. Worth noting is also the fact that the Swedish bishop normally involved in the eastern campaigns was the Bishop of Linköping, not the Bishop of Uppsala. The mid-12th century was nevertheless very violent time in the northern Baltic sea, with Finns and Swedes in frequent conflicts with Novgorod. As a part of that, a Swedish military expedition may have taken place also against Finland. Noteworthy is especially the short story in the First Novgorod Chronicle that in 1142 a Swedish "prince" and bishop accompanied by a fleet of 60 ships plundered just three Novgorodian merchant vessels somewhere "on the other side of the sea", obviously being after something more important.
- Ensimmäinen ristiretki Suomeen on historiallinen, puolihistoriallinen tai kuvitteellinen tapahtuma, joka perinteisen käsityksen mukaan tapahtui noin vuonna 1155. On uskottu, että kyseisenä vuonna Ruotsin kuningas Eerik Pyhä (Eerik IX Jedvardinpoika) ja Uppsalan piispa Henrik matkasivat Ruotsista Lounais-Suomeen sotajoukon kanssa. Kun kuningas palasi takaisin Ruotsiin, piispa jäi järjestelemään Suomen kirkollisia oloja. Työ päättyi kuitenkin Henrikin yllättävään kuolemaan. Tiedot ensimmäisestä ristiretkestä perustuvat 1200-luvulla kirjoitettuun Pyhän Eerikin legendaan, jota ei kuitenkaan voi pitää luotettavana lähteenä. Piispa Henrikin kohtalosta kertovat puolestaan latinankielinen keskiaikainen pyhimyslegenda (aikaisintaan 1200-luvun lopulta) sekä Piispa Henrikin surmavirsi. Jälkimmäinen on suomenkielinen, kalevalamittainen kansanruno, joka kirjoitettiin muistiin vasta 1600-luvulla, vaikka luultavasti syntyikin jo keskiajalla. Surmavirren mukaan talonpoika Lalli tappoi Henrikin kieron vaimonsa valheiden yllyttämänä.
- Pierwsza Szwedzka Krucjata jest legendarną ekspedycją militarną, prawdopodobnie w latach 50. XII wieku, która tradycyjnie była postrzegana jako podbój Finlandii przez Szwecję, z pogańskimi Finami nawróconymi na chrześcijaństwo. Zgodnie z legendą, krucjata była prowadzona przez Eryka IX. Towarzyszył mu biskup Henryk z Uppsali, który pozostał później w Finlandii by stać się tam męczennikiem. Fakt krucjaty jest kwestionowany przez historyków. Żadne dane archeologiczne jej nie poświadczają i żadne zachowane źródła pisane nie opisują Finlandii pod rządami Szwecji przed końcem lat 40. XIII wieku. Ponadto diecezja i biskup Finlandii nie są wymienieni wśród swoich szwedzkich odpowiedników przed latami 50. XIII wieku. W tych czasach, prowadzenie fyrda było odpowiedzialnością jarla. To dało podstawę do teorii, że Eryk przewodził wyprawie przed tym, jak został królem lub ostatecznie jako pretendent do tronu. Legenda nie wspomina o dacie wyprawy, a próby datowania jej w konkretnym roku w latach 50. XII wieku są znacznie późniejszymi spekulacjami. Wszystko co jest wiadome o królu Eryku i biskupie Henryku to to, że najprawdopodobniej sprawowali ważne funkcje w Szwecji w połowie XII wieku. Wart wspomnienia jest również fakt, że szwedzkim biskupem normalnie zaangażowanym we wschodnie kampanie był biskup Linköping, nie biskup Uppsali. Połowa XII wieku była bardzo gwałtownym okresem na północnym Bałtyku, gdzie trwały częste konflikty pomiędzy Szwedami i Finami a Republiką Nowogrodu. Jako część tego procesu, szwedzka ekspedycja militarna mogła mieć miejsce również przeciw Finlandii. Warta wspomnienia jest w szczególności krótka historia, zawarta w Pierwszej Kronice Nowogrodu, o tym że w 1142 roku "szwedzki książę" i biskup w towarzystwie floty 60 statków zagrabili właśnie trzy handlowe statki Nowogrodu "po drugiej stronie morza", co oczywiście było śladem po czymś ważniejszym.
- Första svenska korståget gick enligt legenden till Finland under Erik den heliges ledning under 1150-talet. Idag betvivlar man att det alls ägt rum i form av ett regelrätt korståg då det saknas belägg för det i samtida källor. Däremot är det troligt att det vid denna tid genomfördes militära expeditioner från svenskt håll, vilka småningom ledde till att Egentliga Finland inlemmades i det svenska riket.
|
| rdfs:comment
|
- First Swedish Crusade is a legendary military expedition presumably in the 1150s that has traditionally been seen as the conquest of Finland by Sweden, with pagan Finns converting to Christianity. According to the legend, the crusade was conducted by King Eric IX of Sweden. Bishop Henry of Uppsala accompanied him and remained in Finland later to become a martyr there. The actuality of the crusade is debated amongst academics.
- Ensimmäinen ristiretki Suomeen on historiallinen, puolihistoriallinen tai kuvitteellinen tapahtuma, joka perinteisen käsityksen mukaan tapahtui noin vuonna 1155. On uskottu, että kyseisenä vuonna Ruotsin kuningas Eerik Pyhä (Eerik IX Jedvardinpoika) ja Uppsalan piispa Henrik matkasivat Ruotsista Lounais-Suomeen sotajoukon kanssa. Kun kuningas palasi takaisin Ruotsiin, piispa jäi järjestelemään Suomen kirkollisia oloja. Työ päättyi kuitenkin Henrikin yllättävään kuolemaan.
- Pierwsza Szwedzka Krucjata jest legendarną ekspedycją militarną, prawdopodobnie w latach 50. XII wieku, która tradycyjnie była postrzegana jako podbój Finlandii przez Szwecję, z pogańskimi Finami nawróconymi na chrześcijaństwo. Zgodnie z legendą, krucjata była prowadzona przez Eryka IX. Towarzyszył mu biskup Henryk z Uppsali, który pozostał później w Finlandii by stać się tam męczennikiem. Fakt krucjaty jest kwestionowany przez historyków.
- Första svenska korståget gick enligt legenden till Finland under Erik den heliges ledning under 1150-talet. Idag betvivlar man att det alls ägt rum i form av ett regelrätt korståg då det saknas belägg för det i samtida källor. Däremot är det troligt att det vid denna tid genomfördes militära expeditioner från svenskt håll, vilka småningom ledde till att Egentliga Finland inlemmades i det svenska riket.
|
![[RDF Data]](/statics/sw-cube.png)
