| dbpprop:abstract
|
- The documentary hypothesis (DH) (sometimes called the Wellhausen hypothesis, after [[Julius Wellhausen, though he did not invent it), holds that the [[Pentateuch (the [[Torah, or the Five Books of Moses) was derived from originally independent, parallel and complete narratives, which were subsequently combined into the current form by a series of [[redactors (editors). The number of these is usually set at four, but this is not an essential part of the hypothesis. In an attempt to reconcile inconsistencies in the biblical text, and refusing to accept forced explanations to harmonize them, 18th and 19th century biblical scholars using [[source criticism eventually arrived at the theory that the Torah was composed of selections woven together from several, at times inconsistent, sources, each originally a complete and independent document. The hypothesis developed slowly over the course of the 19th century, by the end of which it was generally agreed that there were four main sources, combined into their final form by a series of [[Torah redactor|redactors (editors), R. These four sources came to be known as the Yahwist, or Jahwist, [[J (J being the German equivalent of the English letter Y); the Elohist, [[E; the Deuteronomist, [[D, (the name comes from the Book of Deuteronomy, D's contribution to the Torah); and the Priestly Writer, [[P. [[Julius Wellhausen's contribution was to order these sources chronologically as JEDP, giving them a coherent setting in the evolving religious history of Israel, which he saw as one of ever-increasing priestly power. Wellhausen's formulation was: the Yahwist source: written c. 950 BCE in the southern kingdom of Judah. the Elohist source: written c. 850 BCE in the northern kingdom of Israel. the Deuteronomist: written c. 600 BCE in Jerusalem during a period of religious reform. the Priestly source: written c. 500 BCE by Aaronid priests in exile in Babylon. The Redactors: first JE, then JED, and finally JEDP, producing the final form of the Torah c.450 BCE. The hypothesis dominated biblical scholarship for much of the 20th century, and, although increasingly challenged by other models in the last part of the 20th century, its terminology and insights continue to provide the framework for modern theories on the origins of the Torah.
- Die Neuere Urkundenhypothese ist eine Theorie der historisch-kritischen Bibelwissenschaft über die Entstehung des Pentateuch (der fünf Bücher Mose) im Alten Testament.
- La hipòtesi documental és una teoria filològica que proposa aplicar el criticisme textual als primers cinc llibres de la Bíblia (el Pentateuc) per demostrar que són fruit de la unió de diversos textos. Aquesta teoria va ser promulgada per Julius Wellhausen al segle XIX (època de l'auge del comparatisme) i va aixecar forta polèmica, ja que topava amb la idea que el creador únic dels llibres era Moisès. Alguns religiosos, acceptant la teoria, van afirmar que Moisès era el refundidor, inspirat per Déu per triar els passatges més propers als fets. Segons aquesta teoria, hi hauria quatre fonts diferents, recognoscibles per com anomenen Déu o la seva postura davant dels fets: la J (que usa Jahvé), E (Elohim), la P (que recalca el paper dels sacerdots) i D (deuteronomista). Aquests diferents orígens expliquen les repeticions de fragments i les incoherències que es troben en el text bíblic, abans explicades només pel fet que Moisès copiava imperfectament el dictat diví.
- Teorie vzniku Pentateuchu se zabývají otázkou, jak vznikla Tóra jako velmi komplexní a složitý literární celek.
- La Hipótesis documentaria o Hipótesis documental (DH) propone que los primeros cinco libros del Antiguo Testamento, son una combinación de documentos que provienen de cuatro fuentes de origen independiente. De acuerdo con la influyente versión de la hipótesis documentaria formulada por Julius Wellhausen (1844 - 1918), estas fuentes y la fecha aproximada de su composición, fueron: Tradición yahvista (J); escrita ca. 950 a. C. en el sudeste del reino de Judá (abreviada J, pues el nombre Jehová comienza con J en el idioma alemán nativo de Wellhausen. ) Tradición elohista (E); escrita ca. 850 a. C. en el noreste del reino de Israel. Tradición deuteronómica (D); escrita ca. 621 a. C. en Jerusalén durante un periodo de reforma religiosa. Tradición sacerdotal o presbiterial (P); escrita ca. 450 a. C. por los sacerdotes de Aarón. El redactor que combino las diversas fuentes del final del Pentateuco, que pudo haber sido Esdras; abreviado como (R), de redactor. «A partir de la simple cuestión de cómo reconciliar las incoherencias del texto, y rehusando aceptar explicaciones forzadas, para que armonizara, los estudiosos llegaron finalmente a la teoría de que la Torá estaba integrada por varios textos seleccionados que fueron entretejidos, a veces incoherentemente, de fuentes que tratan del mismo asunto y de temas relacionados. El razonamiento seguido en este tipo de análisis es similar al de los sabios talmúdicos y, más tarde, los rabinos, quienes sostuvieron que estas cláusulas incompatibles y la terminología en un solo párrafo de la Mishná tiene que haberse originado por diferentes sabios, y reconocen que Moisés no pudo haber escrito los pasajes de la Torá pues contiene información no disponible para el, como el último capítulo de Deuteronomio, que describe su muerte y sus consecuencias. » –Jeffrey Tigay. Según Wellhausen, las cuatro fuentes muestran una imagen de la historia religiosa israelí, de una cada vez mayor centralización y poder sacerdotal. La hipótesis de Wellhausen se convirtió en la opinión dominante sobre el origen de el Pentateuco durante gran parte del siglo XX. La mayoría de expertos contemporáneos aceptaron, de alguna manera, la hipótesis documental de la Biblia, y los académicos siguen recurriendo a la terminología de Wellhausen y sus conocimientos.
- L'hypothèse documentaire est une théorie qui affirme que les cinq premiers livres de l'Ancien Testament, formant le Pentateuque ou Torah, ont pour origine des documents provenant de quatre sources différentes : le document jahviste (J), le document élohiste (E), le Deutéronome (D) et le document sacerdotal (P pour prêtre). Cette hypothèse a été systématisée au XIX siècle par l'exégète allemand Julius Wellhausen. Ce « système de Graf-Wellhausen » n'est pas la première hypothèse documentaire. Auparavant, Édouard Guillaume Eugène Reuss avait déjà eu l'idée que le Pentateuque aurait eu pour sources trois ou quatre documents dont il distinguait nettement, en 1839, la législation sacerdotale.
- L'ipotesi documentale, detta anche teoria documentaria, teoria delle quattro fonti o teoria JEDP, è una ipotesi sulla formazione dei primi cinque libri della Bibbia, i quali prendono il nome di Pentateuco.
- キリスト教における文書仮説（ぶんしょかせつ、英: Documentary hypothesis）とは、旧約聖書のモーセ五書の記者がモーセであるという伝統的なキリスト教会の立場を否定し、これがモーセの後の異なる時代の別々の著者による合成文書であるとする聖書学における仮説である。これにより、たとえば『創世記』においてエロヒムによる人間の男と女の創造とヤハウェ・エロヒムによるアダムとイヴの創造の記述が重複していることなどの理由を説明することができる。 もっとも影響力のある仮説はユリウス・ヴェルハウゼンによる。 J - （ヤハウェスト）により、BC950年頃に南ユダ王国で書かれた。 E - （エロヒスト）により、BC850年頃に北イスラエル王国で書かれた。 D - （申命記文書作者）により、BC621年頃にエルサレムの改革時に書かれた。 P - により、BC450年頃に書かれた祭司文書。 R - 最後にエズラと考えられる編集者がこれらを混ぜ合わせた。 ヴェルハウゼンは4文書がイスラエルの宗教の歴史における、中央集権化と祭司の力の拡大を示していると考えた。 神学的には自由主義神学派によって広く受け入れられている。
- De documentaire hypothese (DH) suggereert dat de eerste vijf boeken van de [[Hebreeuwse Bijbel ([[Genesis |Genesis, [[Exodus |Exodus, [[Leviticus, [[Numeri en [[Deuteronomium, gezamenlijk de [[Thora of the Pentateuch genoemd) ontstaan zijn uit een combinatie van diverse bronnen die oorspronkelijk onafhankelijk van elkaar waren. De belangrijkste versie van deze [[hypothese is geformuleerd door de [[Duitsland|Duitse [[theoloog [[Julius Wellhausen (1844-1918) tegen het einde van de 19e eeuw. Volgens Wellhausen waren er vier belangrijke bronnen: J, ofwel de [[Jahwist; geschreven omstreeks 950 v. Chr. in het zuidelijke [[koninkrijk Juda E, ofwel de [[Elohist; geschreven omstreeks 850 v. Chr. in het noordelijke [[koninkrijk Israël. D, ofwel de [[Deuteronomist; geschreven omstreeks 621 v. Chr. in [[Jeruzalem tijdens een periode van godsdienstige hervorming onder koning [[Josia P, ofwel de [[Priestercodex; geschreven omstreeks 450 BC door [[Aäronitische priesters. De [[redacteur die deze bronnen samengevoegd zou hebben tot de uiteindelijke Thora staat bekend als R. De werkzaamheid van R is (volgens deze hypothese) op meerdere momenten in het ontstaansproces van de Thora te herkennen, maar als uiteindelijke redacteur duidt men vaak [[Ezra aan. Volgens Wellhausen schetsen deze vier bronnen een beeld van de religieuze geschiedenis van Israël. In de 20ste eeuw groeide deze hypothese uit tot de overheersende hypothese aangaande het ontstaan van de Thora. De meeste huidige bijbelgeleerden gaan uit van een of andere vorm van de documentaire hypothese, en blijven gebruik maken van Wellhausens terminologie en inzichten, zij het in een wat verder uitgewerkte vorm.
- Teoria źródeł, hipoteza czterech źródeł, hipoteza JEPD, teoria uzupełnień – przyjmowana przez wielu biblistów hipoteza dotycząca autorstwa Pięcioksięgu, a także innych najstarszych ksiąg biblijnych, zakładająca długotrwały proces ich powstawania. Hipoteza czterech źródeł jest teorią ciągle rozwijającą się i kwestionowaną. Zdaniem większości teologów katolickich i części protestanckich nie sprzeciwia się natchnionemu charakterowi tekstu. Niejednolitość stylistyczną Pięcioksięgu oraz powtórzenia opowiadań w różnych redakcjach dostrzegano wcześnie. Johann Gottfried Eichhorn zaproponował, aby traktować go jako dokument zredagowany na podstawie dwóch niezależnych tekstów, które Jean Astruc z kolei określał jako dokument jahwistyczny (J) i dokument elohistyczny (E). Julius Wellhausen wyodrębnił jeszcze inne źródło, które nazwał kodeksem kapłańskim (P). Później część tekstu przypisano jeszcze jednemu źródłu - deuteronomistycznemu (D). Podstawą do wyodrębnienia źródeł były: używanie różnych imion Bożych w różnych fragmentach tej samej księgi; paralelizmy i podwójne, uważane za sprzeczne ze sobą opowiadania (np. dwa opisy stworzenia człowieka, przymierza Abrahama z Bogiem); przerwy w ciągłości narracji; różnice stylistyczne; różnice w wiedzy, zainteresowaniach, poglądach teologicznych i prawnych domniemanych autorów; implikacje polityczne związane z historią starożytnego Izraela. Charakterystyka autorów źródeł: J - Jahwista: zwykle nazywa Boga Jahwe; posługuje się najstarszą formą języka hebrajskiego o doskonałym stylu; przedstawia wydarzenia z punktu widzenia plemienia judzkiego z podkreśleniem Aaronickiego kapłaństwa. Jahwista czasami używa imienia Elohim, które występuje w dialogach. E - Elohista: nazywa Boga El i Elohim, odzwierciedla poglądy kapłanów z Szilo i plemion północnych. P - źródło kapłańskie: przedstawia Boga (Elohim, El Szadaj) jako nielitościwego i dalekiego od ludzi, zawiera szczegółowe przepisy prawno-rytualne, powtarza wiele fragmentów J i E znacznie gorszym stylem i późniejszą hebrajszczyzną, przedstawia poglądy kapłanów ze Świątyni Jerozolimskiej z czasów Ezechiasza, wprowadza wiele zestawień genealogicznych i dat, stanowi główne źródło dla Księgi Kapłańskiej. D - Deuteronomista: odmienny stylistycznie, dbały o ścisłość, odzwierciedlający poglądy kapłanów z czasów króla Jozjasza; przypisuje mu się prawie całość Księgi Powtórzonego Prawa, a także znaczne fragmenty Księgi Jozuego, Księgi Sędziów, obu Ksiąg Samuela i obu Ksiąg Królewskich. Teoria źródeł przedstawia zatem tekst Pięcioksięgu jako kompromis między sakralnymi tekstami autorstwa kapłanów Północy (Szilo) i Południa oraz związanymi z późniejszymi reformami królów judzkich - Ezechiasza i Jozjasza. Prawdopodobnie w czasach Ezdrasza po niewoli babilońskiej powierzono redaktorowi (określanemu jako R) uzgodnienie podwójnych narracji JE (wcześniej połączonych dokumentów J i E) oraz P, a także niespójnych przepisów prawnych P i D.
- A hipótese documental é a teoria segundo a qual os cinco primeiros livros do Antigo Testamento são resultado de uma composição a partir de quatro fontes principais: eloísta, javista, sacerdotal e deuteronomista.
- Документальная гипотеза утверждает, что текст Пятикнижия (первых пяти книг Ветхого Завета) приобрел современную форму в результате объединения нескольких первоначально независимых литературных источников (документов).
- Enligt fyrkällsteorin eller fyrkällshypotesen är Moseböckerna sammanställd av fyra huvudkällor: Jahvisten eller J från 900-talet f. Kr. , där Gud vanligen kallas Jahve; Elohisten eller E från 800-talet f. Kr. , där Gud vanligen kallas Elohim; Prästskriften eller P från 500-talet f. Kr. , som är en mindre litterär författare än de båda föregående; samt Deuteronomisten eller D från 600-talet f. Kr. , vilket innebär Femte Mosebok. Källorna sammanställdes av en eller flera redaktörer i en utdragen komplex process som anses vara avslutad på 400-talet f. Kr.. Förutom skillnader i användningen av gudsnamn förekommer även andra stilistiska och teologiska skillnader mellan källorna. Fyrkällsteorin utarbetades vidare 1876 av Julius Wellhausen och har dominerat bibelforskningen i ett sekel. Sedan 1970-talet har den dock mer ifrågasatts, och många forskare anser att det inte går att urskilja gamla textfragment.
- Документарна гіпотеза (англ. Documentary Hypothesis) — це гіпотеза походження розбіжностей, суперечностей, повторень у тексті П’ятикнижжя Біблії. Згідно документарної гіпотези текст П’ятикнижжя отримав свою форму в результаті об’єднання кількох спочатку незалежних документів. Поряд з Фрагментарною гіпотезою та гіпотезою додатків є однією гіпотез походження П’ятикнижжя.
- 底本學說（英語：Documentary hypothesis, DH）是對於《希伯来圣经》與《舊約聖經》內容來源的一種解釋。這個理論認為《摩西五经》，即《創世記》、《出埃及記》、《利未記》、《民數記》和《申命記》中的內容，是來自於不同来源文件的组合，而不是由一位作者独立创作。
|
| rdfs:comment
|
- The documentary hypothesis (DH) (sometimes called the Wellhausen hypothesis, after [[Julius Wellhausen, though he did not invent it), holds that the [[Pentateuch (the [[Torah, or the Five Books of Moses) was derived from originally independent, parallel and complete narratives, which were subsequently combined into the current form by a series of [[redactors (editors). The number of these is usually set at four, but this is not an essential part of the hypothesis.
- Die Neuere Urkundenhypothese ist eine Theorie der historisch-kritischen Bibelwissenschaft über die Entstehung des Pentateuch (der fünf Bücher Mose) im Alten Testament.
- La hipòtesi documental és una teoria filològica que proposa aplicar el criticisme textual als primers cinc llibres de la Bíblia (el Pentateuc) per demostrar que són fruit de la unió de diversos textos. Aquesta teoria va ser promulgada per Julius Wellhausen al segle XIX (època de l'auge del comparatisme) i va aixecar forta polèmica, ja que topava amb la idea que el creador únic dels llibres era Moisès.
- Teorie vzniku Pentateuchu se zabývají otázkou, jak vznikla Tóra jako velmi komplexní a složitý literární celek.
- La Hipótesis documentaria o Hipótesis documental (DH) propone que los primeros cinco libros del Antiguo Testamento, son una combinación de documentos que provienen de cuatro fuentes de origen independiente. De acuerdo con la influyente versión de la hipótesis documentaria formulada por Julius Wellhausen (1844 - 1918), estas fuentes y la fecha aproximada de su composición, fueron: Tradición yahvista (J); escrita ca. 950 a. C.
- L'hypothèse documentaire est une théorie qui affirme que les cinq premiers livres de l'Ancien Testament, formant le Pentateuque ou Torah, ont pour origine des documents provenant de quatre sources différentes : le document jahviste (J), le document élohiste (E), le Deutéronome (D) et le document sacerdotal (P pour prêtre). Cette hypothèse a été systématisée au XIX siècle par l'exégète allemand Julius Wellhausen.
- L'ipotesi documentale, detta anche teoria documentaria, teoria delle quattro fonti o teoria JEDP, è una ipotesi sulla formazione dei primi cinque libri della Bibbia, i quali prendono il nome di Pentateuco.
- De documentaire hypothese (DH) suggereert dat de eerste vijf boeken van de [[Hebreeuwse Bijbel ([[Genesis |Genesis, [[Exodus |Exodus, [[Leviticus, [[Numeri en [[Deuteronomium, gezamenlijk de [[Thora of the Pentateuch genoemd) ontstaan zijn uit een combinatie van diverse bronnen die oorspronkelijk onafhankelijk van elkaar waren. De belangrijkste versie van deze [[hypothese is geformuleerd door de [[Duitsland|Duitse [[theoloog [[Julius Wellhausen (1844-1918) tegen het einde van de 19e eeuw.
- Teoria źródeł, hipoteza czterech źródeł, hipoteza JEPD, teoria uzupełnień – przyjmowana przez wielu biblistów hipoteza dotycząca autorstwa Pięcioksięgu, a także innych najstarszych ksiąg biblijnych, zakładająca długotrwały proces ich powstawania. Hipoteza czterech źródeł jest teorią ciągle rozwijającą się i kwestionowaną. Zdaniem większości teologów katolickich i części protestanckich nie sprzeciwia się natchnionemu charakterowi tekstu.
- A hipótese documental é a teoria segundo a qual os cinco primeiros livros do Antigo Testamento são resultado de uma composição a partir de quatro fontes principais: eloísta, javista, sacerdotal e deuteronomista.
- Документальная гипотеза утверждает, что текст Пятикнижия (первых пяти книг Ветхого Завета) приобрел современную форму в результате объединения нескольких первоначально независимых литературных источников (документов).
- Enligt fyrkällsteorin eller fyrkällshypotesen är Moseböckerna sammanställd av fyra huvudkällor: Jahvisten eller J från 900-talet f. Kr. , där Gud vanligen kallas Jahve; Elohisten eller E från 800-talet f. Kr. , där Gud vanligen kallas Elohim; Prästskriften eller P från 500-talet f. Kr. , som är en mindre litterär författare än de båda föregående; samt Deuteronomisten eller D från 600-talet f. Kr. , vilket innebär Femte Mosebok.
- Документарна гіпотеза (англ. Documentary Hypothesis) — це гіпотеза походження розбіжностей, суперечностей, повторень у тексті П’ятикнижжя Біблії. Згідно документарної гіпотези текст П’ятикнижжя отримав свою форму в результаті об’єднання кількох спочатку незалежних документів.
- 底本學說（英語：Documentary hypothesis, DH）是對於《希伯来圣经》與《舊約聖經》內容來源的一種解釋。這個理論認為《摩西五经》，即《創世記》、《出埃及記》、《利未記》、《民數記》和《申命記》中的內容，是來自於不同来源文件的组合，而不是由一位作者独立创作。
|
![[RDF Data]](/statics/sw-cube.png)
