| dbpprop:abstract
|
- An Lushan (ca. 703?-January 29, 757), né Aluoshan (阿犖山) or Galuoshan (軋犖山), posthumously named Prince La of Yan (燕剌王), was a military leader of Sogdian and Tujue origin during the Tang Dynasty in China. He rose to prominence by defending the north eastern border from the Khitan and other northern threats, while systematically bribing Imperial messengers and envoys to depict him in good terms in their reports. He was several times summoned to Chang'an, the Tang Dynasty's capital, and managed to get the favor of Chancellor Li Linfu and even more of Emperor Xuanzong, who viewed An Lushan as his son (743 to 755). This allowed An Lushan to get astonishing military power in north-east China. After the death of Li Linfu, his opposition with rival general Generals and Yang Guozhong, created military tension within the Empire. The promotion of Yang Guozhong to Chancellor precipitated the catastrophic An Shi Rebellion, which lasted from 755 to 763. Viewed as paranoid and dangerous, he was assassinated by his own son, An Qingxu, in 757, starting a political turmoil for Yan which eventually led to its final collapse in 763.
- An Lushan begann einen nach ihm benannten Aufstand 755–763 gegen die Tang-Dynastie, der deren Untergang einleitete.
- An Lushan (fue un líder militar, étnicamente de origen centroasiático, que vivió durante la dinastía Tang en China. Instigó la rebelión de An Lushan la cual marcó la desintegración de la dinastía Tang. Estando en la cima de su poder, An Lushan fue asesinado por su propio hijo.
- An Lushan fut un général, de père sogdien et de mère turque, au service de l'empereur chinois Xuanzong de la dynastie Tang. Entré en conflit de pouvoir avec la famille de la favorite Yang Guifei, il déclencha une rébellion qui mit l'empire à feu et à sang, prit Luoyang puis marcha sur Chang'an, tandis que l'empereur s'enfuyait vers le Sichuan. An Lushan se proclama empereur mais fut tué en 757 par son propre fils tandis que Suzong, le fils de Xuanzong, préparait la reconquête du pouvoir.
- 安禄山(あんろくざん)は唐代の中国の軍人、大燕国皇帝。本姓は康で、康国(サマルカンド)出身のソグド人と突厥系の混血。「禄山」はソグド語の「ロクシャン(rwxšn/roxš(a)n 明るい・光の意味)」の音訳。唐の玄宗に対し安史の乱を起こし、大燕帝国皇帝に即位したが、最後は息子に殺された。
- An Lushan was een van huis uit Iraans-Turkse of Sogdisch-Turkse rebellenleider tijdens de Tang-dynastie. Aanvankelijk verdedigde hij China's noordoostgrens tegen de Khitan, maar later ontketende hij de An Lushan-rebellie. Deze opstand zou het Tang-rijk voorgoed ontwrichten en deed qua slachtoffers wellicht alleen onder voor de Tweede Wereldoorlog. An Lushan is in feite de verchineesde versie van de naam An Rokhan. An is een familienaam, een toponiem dat verwijst naar een Centraal-Aziatisch koninkrijk. Rokhan betekent "licht" in de Sogdische taal en is de mannelijke versie van de bekendere naam Roxane. An Rokhan werkte aanvankelijk als handelaar in de grensstreek tussen Noordwest-China en de Turkse khanaten noordwestelijk daarvan. Zijn moeder was een Turkse shamane, zijn vader Sogdisch of Iraans. An Rokhan werd beschuldigd van schapendiefstal en ter dood veroordeeld. Om aan zijn executie te ontkomen ontvluchtte hij de streek en nam dienst in het Tang-leger. Tijdens de oorlog tegen de Khitan in 751-52 onderscheidde An zich. Uiteindelijk werd hij benoemd tot jiedushi, militair gouverneur, over een gebied in Noordoost-China. Vanuit deze positie kreeg hij toegang tot het keizerlijk hof, en raakte in de gunst bij Yang Guifei, de favoriete concubine van keizer Xuanzong. Yang Guifei, zelf enigszins mollig, schijnt de naar het schijnt dikke en lelijke An Lushan wel een vermakelijk mannetje te vinden. Volgens de overlevering zou ze hem eens zelfs in een kinderwagen door het paleis hebben geduwd. Rond deze tijd deden ook geruchten de ronde dat de twee stiekem het bed met elkaar deelden. Hoe het ook zij, An was de favoriet van de concubine, die hem tot hertog en gouverneur van drie grensprovincies liet benoemen. In deze positie beschikte An over verschillende forten en een leger van 164,000 man. Men dit leger plande hij een revolte, waarbij hij gebruik maakte van de ontevredenheid over het extravagante keizerlijk hof en een serie natuurrampen die zouden aankondigen dat het Hemels Mandaat van de keizer verstreken was. Vanwege zijn positie bij het hof was An Lushan gevrijwaard van kritiek en waarschuwingen van hoge notabelen over zijn troepenopbouw aan de grens: de keizer weigerde te luisteren. In 755 begon An Lushan zijn opstand en marcheerde met zijn leger naar de oostelijke hoofdstad Luoyang, onder het voorwendsel dat hij zijn rivaal Yang Guozhong wilde straffen. Hij behandelde degenen die zich overgaven edelmoedig, waardoor veel keierlijke troepen naar hem overliepen. Zijn leger bezette Luoyang nog hetzelfde jaar. Daar liet hij zich tot keizer kronen en stichtte een eigen dynastie: de Grote Yan. Nu was het zaak om zo snel mogelijk zuid-China te bezetten voor de Tang zich konden herstellen. Deze opmars verliep echter een stuk trager dan verwacht door onverwacht stugge weerstand van de Tang. An Lushan leed twee nederlagen tegen de sterk in de minderheid zijnde Tang-troepen bij Yongqiu (756) en Suiyang (757). Hierdoor werd de opmars vertraagd en konden de Tang zich herstellen. Weliswaar werd de westelijke hoofdstad Chang'an in 756 bezet, maar de nieuwe dynastie leed al onder verdeeldheid en de extreme paranoia van An Lushan. In 757 was An Lushan volgens de overlevering blind geworden, wellicht ten gevolge van suikerziekte door zijn sterke overgewicht. Datzelfde jaar werd hij door zijn eigen zoon vermoord. Zijn Grote Yan dynastie werd zowel in binnen- en buitenland als door historici nauwelijks als een "echte" dynastie erkend. Zijn opstand markeerde het begin van het einde voor de Tang-dynastie, die weliswaar uiteindelijk de rebellie neersloeg, maar verzwakt uit de strijd kwam. In de Chinese geschiedenis wordt An Lushan dan ook gezien als een persoon die een einde maakte aan een gouden eeuw in de Chinese geschiedenis.
- An Lushan var en opprørsleder som ledet det opprør som er oppkalt etter ham selv mot Tang-dynastiet i Kina. Opprøret innledet dette dynastiets nedgang og fall. Etterhvert ble han betraktet som paranoid og farlig av folk rundt seg, og han ble drept av sin egen sønn, An Qingxu. Det innledet en politisk uro i hans «keiserrike», Yan, som førte til dets endelige sammenbrudd i 763.
- An Lushan – przywódca rebelii w Chinach skierowanej przeciwko władcom z dynastii Tang.
- Ань Лушань — китайский военачальник согдийско-тюркского происхождения, который в 755 г. возглавил масштабное восстание с целью свержения царствующей династии Тан и захватил столицу империи, Чанъань. Восстание Ань Лушаня стало фоном царствований трёх танских императоров и, по данным официальных переписей, унесло жизни 36 млн жителей Китая, или одной шестой населения Земного шара.
- 安祿山(703年-757年),营州柳城(今辽宁朝阳)人。本姓康,名軋犖山,母阿史德氏。父为昭武九姓的粟特人,母为突厥巫師,信仰祆教。他是唐代藩镇割据势力之一的最初建立者,也是安史之亂的主要發動人之一,并建立燕政权,年号聖武。
|
| rdfs:comment
|
- An Lushan (ca. 703?-January 29, 757), né Aluoshan (阿犖山) or Galuoshan (軋犖山), posthumously named Prince La of Yan (燕剌王), was a military leader of Sogdian and Tujue origin during the Tang Dynasty in China. He rose to prominence by defending the north eastern border from the Khitan and other northern threats, while systematically bribing Imperial messengers and envoys to depict him in good terms in their reports.
- An Lushan begann einen nach ihm benannten Aufstand 755–763 gegen die Tang-Dynastie, der deren Untergang einleitete.
- An Lushan (fue un líder militar, étnicamente de origen centroasiático, que vivió durante la dinastía Tang en China. Instigó la rebelión de An Lushan la cual marcó la desintegración de la dinastía Tang. Estando en la cima de su poder, An Lushan fue asesinado por su propio hijo.
- An Lushan fut un général, de père sogdien et de mère turque, au service de l'empereur chinois Xuanzong de la dynastie Tang. Entré en conflit de pouvoir avec la famille de la favorite Yang Guifei, il déclencha une rébellion qui mit l'empire à feu et à sang, prit Luoyang puis marcha sur Chang'an, tandis que l'empereur s'enfuyait vers le Sichuan.
- 安禄山(あんろくざん)は唐代の中国の軍人、大燕国皇帝。本姓は康で、康国(サマルカンド)出身のソグド人と突厥系の混血。「禄山」はソグド語の「ロクシャン(rwxšn/roxš(a)n 明るい・光の意味)」の音訳。唐の玄宗に対し安史の乱を起こし、大燕帝国皇帝に即位したが、最後は息子に殺された。
- An Lushan was een van huis uit Iraans-Turkse of Sogdisch-Turkse rebellenleider tijdens de Tang-dynastie. Aanvankelijk verdedigde hij China's noordoostgrens tegen de Khitan, maar later ontketende hij de An Lushan-rebellie. Deze opstand zou het Tang-rijk voorgoed ontwrichten en deed qua slachtoffers wellicht alleen onder voor de Tweede Wereldoorlog. An Lushan is in feite de verchineesde versie van de naam An Rokhan.
- An Lushan var en opprørsleder som ledet det opprør som er oppkalt etter ham selv mot Tang-dynastiet i Kina. Opprøret innledet dette dynastiets nedgang og fall. Etterhvert ble han betraktet som paranoid og farlig av folk rundt seg, og han ble drept av sin egen sønn, An Qingxu. Det innledet en politisk uro i hans «keiserrike», Yan, som førte til dets endelige sammenbrudd i 763.
- An Lushan – przywódca rebelii w Chinach skierowanej przeciwko władcom z dynastii Tang.
- Ань Лушань — китайский военачальник согдийско-тюркского происхождения, который в 755 г. возглавил масштабное восстание с целью свержения царствующей династии Тан и захватил столицу империи, Чанъань.
- 安祿山(703年-757年),营州柳城(今辽宁朝阳)人。本姓康,名軋犖山,母阿史德氏。父为昭武九姓的粟特人,母为突厥巫師,信仰祆教。他是唐代藩镇割据势力之一的最初建立者,也是安史之亂的主要發動人之一,并建立燕政权,年号聖武。
|